ABD ve Iraklı siyasetçiler arasında ülkenin yeni başbakanının kim olacağına dair gerilim yükseliyor.
Amerikan haber kuruluşu Bloomberg’in haberine göre Washington, İran’a yakın olduğu gerekçesiyle Nuri el-Maliki’nin başbakanlığa getirilmesi halinde Irak’ın petrol gelirlerine erişimini kısıtlayabileceği mesajını iletti.
Türkiye’deki görüşmede uyardılar
Bloomberg’in konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberine göre Irak Merkez Bankası Başkanı Ali el Alak ile ABD’li yetkililer arasında geçen hafta Türkiye’de yapılan görüşmede bu uyarılar bir kez daha gündeme getirildi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın da sosyal medyadaki paylaşımlarında Iraklı siyasetçilerin Maliki’yi seçmeyeceğini açıkça yazdı.
ABD’nin 2003 Irak işgalinin ardından kurulan mekanizma kapsamında, Irak’ın petrol satış gelirleri New York Merkez Bankası’nda Irak Maliye Bakanlığı adına açılmış bir hesaba gidiyor.
Hesap Irak Merkez Bankası tarafından yönetiliyor. Bağdat hükümeti buradan kamu maaşı ve emekli ödemeleri için ayda 7 milyar dolar harcıyor. Ayrıca her ay 500 milyon dolar nakit para uçakla New York’tan Bağdat’a taşınıyor.
Irak bütçesinin yaklaşık yüzde 90’ını petrol gelirleri oluşturuyor.
ABD bu düzenlemeyle Irak gelirlerinin Saddam dönemine ilişkin davalardan korunduğunu savunsa da aynı mekanizma, Washington’a fiili baskı aracı sağlıyor.
Tahran’dan açıklama
İran ise Irak’a ABD baskısına direnme çağrısı yaptı. İran’ın dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in Devrim Muhafızları’nın Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kani aracılığıyla Bağdat’a mektup gönderdiği ve Maliki’nin adaylığını tebrik ettiği belirtiliyor.
‘Trump’ın uyarılarını ciddiye alın’
Rûdaw’a ABD Dışişleri Bakanlığı adına konuşan bir sözcü, Trump’ın 27 Ocak 2026 tarihinde Koordinasyon Çerçevesi’nin Irak Başbakanlığı adayı Nuri el-Maliki’nin adaylığına ilişkin görüşlerini aktardı.
ABD Dışişleri Bakanlığı sözcüsü, Donald Trump’ın sözlerine atıfta bulunarak şunları söyledi:
“Irak’a yönelik politikamız, Amerika Birleşik Devletleri ile etkili ve saygılı bir şekilde çalışma kapasitesine sahip bir hükümetin olmasını gerektirmektedir.”
O dönemde Trump şu ifadeleri kullanmıştı:
“Maliki’nin iktidarda olduğu son seferde, o ülke (Irak) tam bir yoksulluk ve kaosun içine düştü. Bunun tekrar yaşanmasına izin verilmemeli. Eğer (Maliki) yeniden seçilirse, mantıksız politika ve ideolojileri nedeniyle Amerika Birleşik Devletleri artık Irak’a yardım etmeye hazır olmayacaktır. Eğer biz yardım etmezsek, Irak’ın başarı, refah veya özgürlük şansı sıfırdır.”
Bakanlık yetkilisi, çeşitli konularda Irak tarafıyla iletişim halinde olduklarını belirterek, Trump’ın uyarısının dikkate alınmaması konusunda ikazda bulunarak, “Başkan’ın politikasını uygulamak için elimizdeki tüm araçları kullanmaya hazırız ve bu durumu Irak siyasi liderliğine ilettik” dedi.
Maliki: Trump yanlış bilgilendiriliyor
ABD Dışişleri Bakanlığı’nın bu uyarısı, Koordinasyon Çerçevesi’nin Irak Başbakan adayı Nuri el-Maliki’nin dün gece Irak’ın El-Şarkiye kanalıyla yaptığı röportajda birçok konuda önemli açıklamalarda bulunduğu bir zamana denk geldi.
Trump’ın mesajına değinen Maliki, ABD Başkanı’na yanlış bilgi verildiğini savundu. Maliki, 2006’dan 2014’e kadar iki dönem süren başbakanlığı sırasında ABD ile Stratejik Çerçeve Anlaşması’nın imzalandığını ve büyük Amerikan şirketlerinin Irak’a girişinin önünü açtığını hatırlattı.
Türkiye, Katar ve Suriye’ye eleştiri
Nuri el-Maliki aynı röportajda, Irak Federal Başbakanlığı görevine yeniden seçilmesine karşı çıkan Türkiye, Katar ve Suriye’nin tutumunu da eleştirdi.
Irak’ta kasım ayında yapılan seçimlerin ardından koalisyon pazarlığı hâlâ devam ediyor.
Mevcut Başbakan Muhammed Şiya El Sudani ise ikinci dönem ihtimalinin masada olduğunu dile getirmişti.
