İran ile ABD arasında nükleer anlaşmaya ilişkin dolaylı görüşmeler yeniden başladı. Taraflar arasında yürütülen dolaylı nükleer görüşmelerin ikinci turu yarı (17 Şubat) İsviçre’nin Cenevre kentinde yapılacak.
Taraflar, yaptırımların kaldırılması karşılığında enerji, maden ve uçak alımları gibi ekonomik işbirliği başlıklarını ele alıyor.
Abbas Arakçi, ABD ile yürütülen dolaylı nükleer müzakerelerin ikinci turu için Cenevre’ye gitti.
İran devlet medyasına göre Arakçi, diplomatlar ve teknik uzmanlardan oluşan bir heyete başkanlık ediyor.
Görüşmelerin, önceki turda olduğu gibi “dolaylı formatta” salı günü yapılacağı bildirildi.
İran Dışişleri Bakanlığı, Arakçi’nin temasları kapsamında İsviçre ve arabulucu ülke Umman’ın dışişleri bakanlarıyla, ayrıca Rafael Grossi ile bir araya gelmesinin beklendiğini açıkladı.
Beyaz Saray ise ABD heyetine Washington’un İran Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile ABD Başkanı Donald Trump’ın danışmanı Jared Kushner’in başkanlık edeceğini duyurdu.
Witkoff ve Kushner’in, Tahran’la yapılacak görüşmelerin ardından Cenevre’de kalarak ABD arabuluculuğunda yürütülen Rusya–Ukrayna temaslarına da katılması öngörülüyor.
İranlı diplomat Hamid Ghanbari, anlaşmanın kalıcı olabilmesi için ABD’nin de ekonomik fayda sağlaması gerektiğini belirterek petrol sahaları, ortak maden yatırımları ve uçak alımları gibi konuların masada olduğunu ifade etti.
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ise Başkan Trump’ın diplomatik çözüm istediğini ancak bunun garanti olmadığını söyledi. Tarafların salı günü Cenevre’de ikinci tur görüşmeler için bir araya gelmesi bekleniyor.
İran, uranyum zenginleştirmeyi tamamen bırakmayacağını ancak en yüksek seviyedeki uranyumu seyreltmeye hazır olduğunu açıkladı.
Bu açıklama, yaptırımların kaldırılması karşılığında esneklik sinyali olarak değerlendirildi.
Öte yandan ABD, olası bir başarısızlık ihtimaline karşı bölgeye ikinci bir uçak gemisi gönderdi. Trump ile İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu’nun, İran’ın Çin’e yaptığı petrol ihracatını azaltma konusunda mutabık kaldığı bildirildi.
Çin, İran’ın petrol satışlarının yüzde 80’inden fazlasını oluşturuyor. Bu ticaretin kısıtlanması, Tahran’ın gelirlerinde ciddi düşüşe yol açabilir.
Washington ile Tahran, dolaylı görüşmelere 6 Şubat’ta yeniden başlamıştı. Trump, ilerleme sağlanamaması halinde askeri seçeneğin masada olduğunu belirtmişti.
Cenevre’deki temaslar, geçen yıl Haziran ayında İsrail ile İran arasında yaşanan 12 günlük savaşın ardından gerçekleştirilen ilk üst düzey görüşmeler olma özelliği taşıyor. Söz konusu çatışmalarda ABD, İsrail’e destek vermiş ve İran’daki bazı nükleer tesisler hedef alınmıştı.
Tahran yönetimi görüşmelerde yalnızca nükleer program ve yaptırımların kaldırılmasını ele almak isterken; ABD ve İsrail, İran’ın balistik füze programı ile bölgedeki silahlı gruplara verdiği desteğin de müzakere başlıkları arasında yer almasını istiyor.
