Macaristan, yarın (12 Nisan 2026 Pazar) Ulusal Meclis için genel seçimlere gidiyor. 199 sandalyeli parlamentoda 100 sandalye basit çoğunluk, 133 sandalye ise anayasa değişikliği için üçte iki çoğunluk sağlıyor.
Bu seçim, Başbakan Viktor Orban ve Fidesz-KDNP ittifakının 2010’dan beri süren hakimiyetini ilk kez ciddi biçimde tehdit eden bir süreç olarak tarihe geçebilir.
Uluslararası anketler ve analizler, muhalefetteki Tisza Partisi’nin (Tisztelet és Szabadság – Saygı ve Özgürlük Partisi) önde olduğunu gösterirken, seçim sistemi ve son dakika dinamikleri sonucu belirsiz kılıyor.
Orban’ın 16 yılı: Güç konsolidasyonu ve Avrupa ile gerilim
Viktor Orban, 2010’dan bu yana Macaristan’ı yönetiyor. Fidesz’in politik yönelimini “illiberal demokrasi” modeli ile tanımlayan Orban, medya, yargı ve sivil toplum üzerinde güçlü kontrol kurdu; AB fonlarını bloke ederek, Ukrayna’ya askeri yardıma karşı veto kullanarak ve Rusya ile yakın ilişkiler geliştirerek Brüksel’le sürekli çatıştı.
Göç karşıtlığı, milliyetçi söylem ve ekonomik popülizmle tabanını korudu. Ancak son yıllarda enflasyon, kamu hizmetlerindeki çöküş ve yolsuzluk iddiaları halkta değişim isteğini artırdı.
Orban, kampanyasında “ulusal egemenlik” ve “Brüksel komplosu” vurgusu yapıyor. Orban ABD Başkan Yardımcısı JD Vance’in Budapeşte ziyaretiyle de Trump çizgisinden destek aldı.
Rakip kim? Péter Magyar ve Tisza’nın yükselişi
Seçimin sürprizi, 45 yaşındaki Péter Magyar’ın liderliğindeki Tisza Partisi. Eski Fidesz üyesi, avukat ve Avrupa Parlamentosu milletvekili olan Magyar, 2024’te bir çocuk istismarı skandalı sonrası partiden ayrıldı.
Şubat 2024’te Macaristan’da Çocuk Esirgeme Kurumu’na ait bir yurtta istismara karışan okul müdürünün, Fidesz’te etkili ve itibarlı yakınları sayesinde cumhurbaşkanlığı affından yararlandığı ortaya çıkmıştı.
Magyar, 2024 yılında Orban hükümetinin, bir cinsel istismar skandalını örtbas etmeye yardım etmekten suçlu bulunan bir adamı affettiğinin ortaya çıkmasının ardından ilgi odağı haline geldi.
Adalet Bakanı olarak görev yapan eski eşi Varga, Macaristan Cumhurbaşkanı Katalin Novak ile birlikte istifa etti. Magyar ise Fidesz yetkililerini iki kadını günah keçisi ilan etmekle suçladı.
Magyar “Sistem içi muhalif” imajıyla yolsuzlukla mücadele, AB fonlarının açılması, kamu hizmetlerinin iyileştirilmesi ve AB/NATO’ya tam entegrasyon vaat ediyor. Kampanyasında “Orban rejimini adım adım çözeceğiz” diyor.
Başbakanlık süresini iki dönemle sınırlama, anayasa reformu gibi adımlar atacaklarını belirtiyor. Tisza, merkez sağda konumlanarak hem muhafazakâr hem de pro-Avrupa seçmeni çekiyor. Magyar, günde altı miting yaparak ülke çapında yoğun bir kampanya yürütüyor.
Anketler ne diyor?
Bağımsız anketler Tisza’nın net üstünlüğünü gösteriyor. Medián (en güvenilir kurumlardan biri) son ölçümünde Tisza’yı %58, Fidesz’i %33’te buldu ve parlamentoda 138-143 sandalye arası (üçte iki çoğunluk) öngörüyor.
Diğer bağımsız kurumlar (Publicus, Závecz, 21 Research, AtlasIntel) Tisza’yı %50-52 aralığında, Fidesz’i %39-41’de gösteriyor. Pro-hükümet anketlerde fark daralsa da genel eğilim muhalefet lehine.
Kararsız seçmen oranı %20-25 civarında; gençlerde ve orta sınıfta Tisza ezici üstünlükte.
Ancak Macaristan’ın karma seçim sistemi (tek üyeli bölgeler + parti listeleri) Fidesz’e avantaj sağlıyor. Diaspora oyları da genellikle Fidesz’i destekliyor.
Büyük bir fark (yaklaşık %15-20) olmadan Tisza’nın tam çoğunluk alması zor olabilir.
Aşırı sağcı Vatan Hareketimiz/ Mi Hazánk (%4-5) barajı aşabilir, ancak ana yarış Fidesz-Tisza arasında.
Ana konular: Ekonomi, yolsuzluk ve dış politika
Seçmenlerin önceliği ekonomi ve yaşam maliyeti. Üç yıllık durgunluk sonrası Tisza, AB fonlarını (milyarlarca euro kilitli) serbest bırakmayı ve yolsuzluğu temizlemeyi ön plana çıkarıyor.
Dış politikada Orban’ın Rusya-Ukrayna tutumu (TürkAkım gazı vurgusu, vetolar) eleştiriliyor; Magyar ise “savaşa hayır, Avrupa’ya evet” diyor.
Uluslararası boyut: Avrupa, ABD ve Türkiye açısından seçimler ne anlama geliyor?
Seçim, Avrupa Birliği için Ukrayna savaşı bağlamında dönüm noktası olabilir. Orban’ın vetoları kalkarsa Ukrayna’ya destek artar, AB karar alma mekanizmaları rahatlar.
ABD’de Trump-Vance desteği Orban’dan yana; Rusya ise geleneksel müttefikini kaybetmek istemiyor. Chatham House ve Atlantic Council analizleri, Tisza zaferinin Macaristan’ı “Avrupa ana akımına” döndürebileceğini, Putin ve Trump için kayıp olacağını vurguluyor.
Seçimin sonuçları Türkiye-Macaristan ilişkileri açısından da kritik. Orban ve Erdoğan’ın milliyetçi, AB eleştirel tutumları iki ülke arasında stratejik yakınlık yarattı (göç, enerji, savunma).
Tisza iktidarı durumunda bu ilişkiler pro-Avrupa çizgide devam etse de, Orban dönemi kadar “özel” olmayabilir. Ankara, Macaristan’ın AB içindeki rolünün değişimini yakından izliyor.
Değişim mümkün mü?
Yarınki seçim, Macaristan’ın 16 yıllık “tek adam” sistemini bitirebilir veya pekiştirebilir. Tisza önde olsa da sistemsel engeller ve kampanyanın son haftasındaki gerginlik (Orban’ın “dış komplo” söylemi) sonucu etkileyebilir.
Brüksel ise, hem Orban ile süren gerginliğin devam etmesine hem de muhalefet lideri Magyar yönetiminde temkinli bir yeniden başlangıca dayalı senaryolara hazırlanmaya başladı.
Sonuçların yalnızca ülkenin iç siyaseti değil, Avrupa Birliği’nin (AB) siyasi dengeleri açısından da belirleyici olması bekleniyor.
