Irak ile Türkiye arasında, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı üzerinden Ceyhan Limanı’na günlük en az 750 bin varil ham petrol taşınmasını öngören bir yıllık yeni anlaşma imzalandı. Taraflar, uzun vadede hattın kapasitesinin günlük 1,5 milyon varile çıkarılmasını hedeflerken, anlaşmanın bölgesel enerji güvenliği açısından stratejik önem taşıdığına dikkat çekti.
26 Temmuz’da süresi dolan petrol ihracatı anlaşmasının ardından Irak ile Türkiye, yeni bir taşıma anlaşması üzerinde uzlaşmaya vardı.
Irak: Stratejik bir başarı
Irak Başbakanı Ali Zeydi, bugün (1 Ağustos) X hesabı üzerinden yaptığı açıklamada, Ankara ile varılan mutabakatı “stratejik bir başarı” olarak değerlendirdi.
Ali Zeydi, yeni anlaşmanın petrol ihracatının kesintisiz sürmesini sağlayacağını ve iki ülke arasındaki ekonomik iş birliğini güçlendireceğini belirtti.
Anlaşmaya göre Irak ham petrolü, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı üzerinden Ceyhan Limanı’na günlük en az 750 bin varil olarak sevk edilecek. Zeydi, Iraklı ve Türkiyeli şirketlerin sahadaki çalışmalara derhal başlayacağını, ayrıca petrol, elektrik, su kaynakları ile kalkınma ve istikrar alanlarını kapsayan kapsamlı bir çerçeve anlaşması üzerinde de çalışmaların sürdüğünü duyürdü.
Hedef günlük 1,5 milyon varil
Irak Petrol Bakanlığı, günlük 750 bin varillik sevkiyatın geçiş dönemi için belirlendiğini, nihai hedefin ise hattın kapasitesini günlük 1,5 milyon varile çıkarmak olduğunu açıkladı.
Bakanlık, 1973 yılında imzalanan Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması’nın güncellenmesi için çalışmaların bu yıl içinde tamamlanmasının hedeflendiğini bildirdi.
Türkiye: Hattın önemi bölgesel ölçekte arttı
Ankara’da Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar ile Irak Petrol Bakanı Basim Muhammed Hüdeyir’in katılımıyla gerçekleştirilen görüşmenin ardından, Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ) Genel Müdürü Abdulvahit Fidan, Irak Petrol Pazarlama Şirketi (SOMO) Genel Müdürü Ali Nizar Al-Shatri ve Kuzey Petrol Şirketi (NOC) Genel Müdürü Faisal Hammadi Ramadan arasında bir yıllık Ham Petrol Taşıma Anlaşması imzalandı.
Söz konusu anlaşmanın, uzun vadeli ve kapsamlı yeni mutabakat yürürlüğe girene kadar günlük 750 bin varillik taşıma kapasitesini güvence altına alacağı belirtildi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, anlaşmanın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Irak Başbakanı Ali Zeydi arasında yürütülen görüşmelerin ardından hayata geçirildiğini belirterek, hattın yalnızca iki ülke açısından değil, küresel enerji arz güvenliği bakımından da kritik önemde olduğunu söyledi.
“Hürmüz krizine karşı alternatif güzergâh”
Alparslan Bayraktar, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı’nın, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan gelişmeler nedeniyle enerji arzında yaşanan belirsizlikler karşısında önemli bir alternatif oluşturduğunu ifade etti.
Bayraktar, “Bu petrol boru hattı, Hürmüz krizini yaşayan dünyada, Körfez’de bekleyen yaklaşık 20 milyon varillik petrol için alternatif ve güvenilir bir güzergâh oluşturması açısından büyük önem taşıyor” dedi.
Türkiye tam kapasite kullanım hedefliyor
Yaklaşık 50 yıldır Silopi’den Ceyhan’a uzanan hattın BOTAŞ tarafından işletildiğini hatırlatan Bayraktar, günlük 1,5 milyon varillik tam kapasite kullanımını hedeflediklerini söyledi.
Bayraktar ayrıca, ilerleyen dönemde Kuveyt ve diğer Körfez ülkelerinden gelecek petrolün de aynı güzergâh üzerinden dünya piyasalarına ulaştırılmasının planlandığını belirtti.
Türkiye’deki rafinerilerin bölge petrollerini işleyecek şekilde tasarlandığını ifade eden Bayraktar, Kerkük petrolünün rafinerilerde en çok tercih edilen ham petrol türlerinden biri olduğunu kaydetti.
TPAO, Kerkük’teki projeye ortak oldu
İki ülke arasındaki enerji iş birliği son dönemde hız kazandı. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, 9 Temmuz’da Bağdat’ta Irak Başbakanı Ali Zeydi ile görüşürken, Ali Zeydi de 28 Temmuz’da Türkiye’ye resmi ziyarette bulundu.
Ali Zeydi’nin Ankara temaslarıyla aynı gün, Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO), enerji şirketi BP’nin Kerkük merkezli projesine yüzde 15 oranında ortak oldu.
Irak’ın en büyük hidrokarbon üretim alanlarından biri olan Kerkük’te yer alan Baba, Avanah, Bai Hassan, Jambur ve Khabbaz sahalarını kapsayan proje bölgesinde, ilk etapta 3 milyar varil petrol eşdeğeri hidrokarbon rezervi bulunduğu tahmin ediliyor.
