Türk Tabipleri Birliği (TTB), İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün kadın hastalıkları ve doğum uzmanı yaklaşık 20 hekimin muayenehanesini denetleyerek, muayenehane koşullarında kürtaj yapıldığı gerekçesiyle tutanak tuttuğunu açıkladı.
Daha önce benzer bir işlemle karşılaşan bir hekim hakkında açılan davanın hekim lehine sonuçlandığını hatırlatan TTB, kürtajın Türkiye’de yasal bir tıbbi uygulama olduğunu belirterek hekimlere yönelik işlemlerin hukuki dayanağının bulunmadığını bildirdi.
TTB Merkez Konseyi Kadın Hekimlik ve Kadın Sağlığı Kolu, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün kadın hastalıkları ve doğum uzmanı yaklaşık 20 hekimin muayenehanesine yönelik denetimlerine ilişkin açıklama yaptı.
Kürtaj Hakkına Engel Olunmasına ve Hekimlere Hukuksuz Cezalar Uygulanmasına İzin Vermeyeceğiz!
Elimize ulaşan bilgilere göre İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü, İstanbul’da, kadın hastalıkları ve doğum uzmanı 20 kadar hekimin muayenehanesine denetlemeler düzenlemiş, muayenehane… pic.twitter.com/X9EVm6yOnn
— Türk Tabipleri Birliği (@ttborgtr) August 27, 2026
Açıklamada, denetimlerde muayenehane koşullarında kürtaj işleminin yapılamayacağının ileri sürüldüğü, bu gerekçeyle hekimler hakkında tutanak tutulduğu ve cezalandırılacaklarına ilişkin açıklamalar yapıldığı belirtildi.
Açıklamada, İl Sağlık Müdürlüğü’nün muayenehane şartlarında kürtaj işleminin yapılmasının yasak olduğunu ileri sürerek tutanak tuttuğu ve hekimlerin cezalandırılacağı yönünde açıklamalarda bulunduğu ifade edildi.
TTB, İstanbul İl Sağlık Müdürlüğü’nün dayanak olarak Ayakta Teşhis ve Tedavi Yapılan Özel Sağlık Kuruluşları Hakkında Yönetmelik’in 36. maddesinin birinci fıkrasının (g) bendini ve ek 13’ü gösterdiğini belirtti.
TTB, söz konusu yaklaşımın yönetmeliğin üzerinde yer alan yasa ve tüzük hükümlerinin göz ardı edilmesi anlamına geldiğini belirterek, hekimlere bu gerekçeyle ceza verilmesinin hukuka aykırı olduğunu kaydetti.
Daha önce verilen muayenehane kapatma cezası iptal edildi
TTB, daha önce de muayenehanede kürtaj yapılması gerekçe gösterilerek bir hekime muayenehane kapatma cezası verildiğini hatırlattı.
Söz konusu hekim adına İstanbul Tabip Odası Hukuk Bürosu tarafından, kararın yürütmesinin durdurulması ve iptali talebiyle dava açıldığı belirtilen açıklamada, davanın hekim lehine sonuçlandığı aktarıldı.
Davanın görüldüğü İstanbul 12. İdare Mahkemesi’nin 16 Aralık 2024 tarihli kararında, kürtajın muayenehanede gerçekleştirilemeyeceğine ilişkin açık bir mevzuat hükmü bulunup bulunmadığının değerlendirildiği belirtildi.
Mahkemenin kararında, 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun’un “Nüfus planlaması” başlıklı 2. maddesi ile “Gebeliğin sona erdirilmesi” başlıklı 5. maddesine atıf yapıldı.
Ayrıca Rahim Tahliyesi ve Sterilizasyon Hizmetlerinin Yürütülmesi ve Denetlenmesine İlişkin Tüzük’ün “On haftayı geçmeyen gebeliklerde rahim tahliyesi” başlıklı 3. maddesi ile “On haftayı geçmeyen gebelikte rahim tahliyesinin yapılacağı yerler ve buralarda bulunması gereken koşullar” başlıklı 4. maddesine dikkat çekildi.
Nüfus Planlaması Hizmetlerini Yürütecek Personelin Eğitimi, Görev, Yetki ve Sorumlulukları Hakkında Yönetmelik’in “Uzman Hekimlerin Görev, Yetki ve Sorumlulukları” başlıklı 17. maddesinin de mahkeme kararında değerlendirildiği belirtildi.
Mahkeme: “Kürtajın muayenehanede yapılamayacağına ilişkin hüküm yok”
TTB’nin aktardığı mahkeme kararında, ilgili mevzuat hükümleri kapsamında kadın hastalıkları ve doğum uzmanlarının mesleklerini uyguladıkları muayenehanelerde kürtaj işlemi yapamayacağına ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığı belirtildi.
Mahkeme, ayrıca sağlık kuruluşunun bir bölümünde kürtaj hizmetinin sürdürülmesinin hastaların tedavisi ile hasta sağlığı ve güvenliğini nasıl olumsuz etkileyeceğinin idare tarafından açık ve net biçimde ortaya konulamadığına dikkat çekti.
Kararda, dosyaya bu konuda herhangi bir bilgi veya belgenin sunulmadığı değerlendirilerek, dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varıldığı ifade edildi.
Mahkeme, idari yaptırım kararının açıkça hukuka aykırı olduğu ve uygulanması halinde telafisi güç zararların doğabileceği gerekçesiyle yürütmenin durdurulmasına karar verdi.
“Hekimlerin yetkilerini kısıtlayan kararlardan kaçınılmalı”
TTB, İl Sağlık Müdürlüklerinin muayenehane hekimlerine yönelik denetimlerde Anayasa başta olmak üzere kanun ve tüzük gibi üst hukuk kurallarına uygun hareket etmesi gerektiğini belirtti.
Açıklamada, hekimlerin diploma ve uzmanlık belgeleriyle sahip oldukları yetkileri kısıtlayan kararların alınmaması gerektiği vurgulandı.
Açıklamada şu ifadeler yer aldı:
“Kürtaj, Türkiye’de yasal bir tıbbi uygulamadır, kürtaj yapan hekimler sadece bu uygulama nedeniyle soruşturulamaz ve cezalandırılamaz. Kürtaj yapan hekimlere bu ve benzeri hukuki dayanağı olmayan gerekçelerle ceza uygulanmasına izin vermeyeceğiz, her zaman meslektaşlarımızın yanında olmaya devam edeceğiz.”
TTB, meslektaşlarının haklarını korumaya yönelik hukuki ve mesleki desteğini sürdüreceğini vurguladı.
