Bağdat’ta kadın hakları savunucusu Yenar Mihemed’in silahlı saldırıyla öldürülmesi, Irak ve uluslararası insan hakları çevrelerinde geniş çaplı tepkiye yol açtı. Suikast, Irak’ta aktivistlerin karşı karşıya olduğu güvenlik risklerini yeniden gündeme getirirken, kadın hakları mücadelesinin önündeki tehditleri de bir kez daha görünür kıldı.
8 Mart Dünya Kadınlar Günü yaklaşırken Birleşmiş Milletler Sözcüsü yaptığı açıklamada, Bağdat’ta aktivist Yenar Mihemed’i hedef alan saldırıyı kınadı ve olayı “vahşi bir cinayet” olarak nitelendirdi. Sözcü, Mihemed’in öldürülmesinin Irak içindeki ve dışındaki insan hakları savunucuları arasında büyük bir şok yarattığını belirtti.
BM: İnsan hakları çalışmaları için önemli bir dayanak
Birleşmiş Milletler Sözcüsü, Yenar Mihemed’in Irak’taki BM İnsan Hakları ekibinin çalışmalarında önemli bir dayanak olduğunu vurguladı. Kurumun yıllar boyunca Mihemed ve kurucusu olduğu kuruluşla yakın iş birliği yürüttüğünü ifade eden sözcü, onu kadınların korunması ve haklarının güçlendirilmesi için yürütülen çalışmalarda güvenilir bir ortak olarak tanımladı.
Şeffaf soruşturma çağrısı
BM yetkilisi, Irak hükümetine çağrıda bulunarak faillerin hesap vermesini sağlayacak derhal ve şeffaf bir soruşturma yürütülmesini istedi. Açıklamada, insan hakları savunucularının yaşamını tehdit eden cezasızlık kültürüne son verilmesi gerektiği vurgulandı.
Kadın mücadelesinin sembol isimlerinden biriydi
Irak’ta feminist hareketin önde gelen isimlerinden biri olarak tanınan Yenar Mihemed, hayatını aile içi ve toplumsal şiddet mağduru kadınların haklarını savunmaya adadı. Risk altındaki kadınlar için güvenli evler ve dayanışma ağları kuran Mihemed, yıllar boyunca maruz kaldığı tehditlere rağmen çalışmalarını sürdürdü.
Yürüttüğü faaliyetler yalnızca bir insan hakları savunuculuğu değil; kadınların güçlenmesini, güvenli alanlara erişimini ve haklarının korunmasını hedefleyen kapsamlı bir dayanışma ağı olarak değerlendiriliyordu.
Aktivistlere yönelik saldırılar artıyor
Yenar Mihemed’in öldürülmesi, Irak’ta son yıllarda aktivistlere yönelik artan saldırıların bir parçası olarak değerlendiriliyor. Özellikle 2019’daki kitlesel protestoların ardından çok sayıda aktivist suikast, tehdit ve hedef göstermelerle karşı karşıya kaldı.
Bu durum, insan hakları savunucularının güvenliğine dair kaygıları yeniden gündeme taşıdı.
Ne olmuştu?
Irak Kadın Özgürlük Örgütü Başkanı Yenar Mihemed, 2 Mart’ta başkent Bağdat’ta evinin önünde düzenlenen silahlı saldırıda hayatını kaybetti.
Irak’ın tanınan kadın hakları aktivistlerinden biri olan Mihemed, özellikle 2014 sonrası Şengal’de IŞİD’den kurtarılan Êzidî kadınların sesi olmuş, kadın hakları ve özgürlüğü mücadelesiyle öne çıkmıştı.
Irak Alternatif Komünist Örgütü Merkez Komitesi tarafından yapılan açıklamada, sabah saat 09.00 civarında Mihemed’in evinin önünde motosikletli iki kişi tarafından vurulduğu belirtildi. Ağır yaralı olarak hastaneye kaldırılan Mihemed, burada yaşamını yitirdi.
Irak Kadın Özgürlük Örgütü’nün açıklamasında saldırı “korkakça bir terör suçu” olarak nitelendirildi. Açıklamada, “Bu eylemler kadınların mücadelesini, özgürlüğünü ve eşitliğini doğrudan hedef almaktadır. İlgili makamları saldırıyı derhal soruşturmaya ve sorumluları hesap vermeye çağırıyoruz” denildi.
Yaşamını kadın haklarını savunmaya ve şiddet mağdurlarına destek olmaya adayan Yenar Mihemed, sayısız tehdit ve saldırıya rağmen mücadelesini sürdürmüştü.
