İran genelinde sosyo-ekonomik çöküş sebebiyle başlayıp 111 şehre yayılan protestolar, Tahran dahil 111 kentte gece boyu büyük çaplı protestolar ve Kürt eyaletlerindeki dev genel grevle yeni bir boyuta ulaştı.
Lordegan ve Çenaran şehirlerinden ağır sivil kaybı haberleri gelirken, siyasi mahkumlar açlık grevi başlattı. ABD Başkanı Trump ise Tahran’ı “çok sert vurmakla” tehdit etti.
Kürt eyaletlerinde hayat durdu: 39 şehirde genel grev
7 Kürt siyasi partisi ve sivil toplum kuruluşunun çağrısıyla, 8 Ocak Perşembe günü Kürt eyaletleri genelinde dev bir grev dalgası yaşandı.
Hengaw İnsan Hakları Örgütü’ne göre; Kirmanşah, Sine, Urmiye ve İlam eyaletlerinde 39 şehirde esnaf kepenk indirdi, halk sokaklara döküldü.
İran’da 28 Aralık 2025’te ekonomik kriz ile siyasi ve toplumsal baskılara karşı başlayan protestolar, 13’üncü
gününde devam ediyor pic.twitter.com/PqyyJduVEb— İlke TV (@ilketvcomtr) January 9, 2026
* Rejimin siber baskısı: Rejim güçlerinin, tanınmış esnaf ve aktivistlerin sosyal medya hesaplarını ele geçirerek rızaları dışında hükümet yanlısı sloganlar paylaştığı ve dezenformasyon kampanyası yürüttüğü bildirildi.
* Hapishanelerde açlık grevi: Genel greve destek vermek amacıyla Sine Merkezi Hapishanesi’ndeki aralarında Zeynab Jalalian ve Varisheh Moradi’nin de bulunduğu çok sayıda siyasi mahkum açlık grevi başlattı.
Kanlı gece: Lordegan ve Çenaran’da ağır saldırılar
Güvenlik güçlerinin doğrudan halkı hedef alan ateşi sonucu ölü sayısı hızla artıyor:
* Lordegan: Çehar Mahal ve Bahtiyari eyaletine bağlı Lordegan’da, 7 Ocak akşamı güvenlik güçlerinin doğrudan ateş açması sonucu 7 kişi daha hayatını kaybetti. Şehirde son olaylardaki toplam can kaybı 9’a yükseldi. Öldürülenler arasında 21 yaşındaki Hüseyin Mounesi de bulunuyor.
* Çenaran: Razavi Horasan eyaletine bağlı Çenaran’da ise en az 5 Kürt vatandaşı Kalaşnikof tüfeklerle vurularak öldürüldü. Bir gün önce baba olan 26 yaşındaki Ruhollah Setareh Moshtari’nin cenazesinin rejim tarafından gizlice gömülme girişimi, yerel halk tarafından engellendi.
İstatistiklerle 12 günlük bilanço
İnsan hakları örgütü Herana, milli ayaklanmanın 12. gününde acı tabloyu paylaştı:
* Can Kaybı: 42 (29 protestocu, 5 çocuk/genç, 8 güvenlik görevlisi).
* Gözaltı: Yaklaşık 2280 kişi (En az 166 çocuk ve 48 öğrenci).
* Yayılım: 21 eyalette toplam 111 şehir.
Pehlevi ve Trump’tan tarihi mesajlar
Rıza Pehlevi, perşembe gecesi dondurucu soğuğa ve zorlu şartlara rağmen sokakları dolduran İran halkına seslendi. Kalabalık arttıkça baskı güçlerinin geri çekildiğine dikkat çeken Pehlevi, şu mesajı verdi:
“Perşembe gecesi tereddüt edenler, bu gece diğer yurttaşlarıyla birlikte olsun. Saha liderlerini, yürüyüş kollarını birleştirerek daha büyük ve yoğun kitleler oluşturmaya davet ediyorum. İnterneti kestiler ama bu rejimin çaresizliğidir. Sokakları terk etmeyin, zafer sizindir.”
Trump: “Ateş açarlarsa çok şiddetli vururuz”
ABD Başkanı Donald Trump, Fox News’e verdiği röportajda İran’daki gelişmeleri yakından izlediğini belirterek Tahran yönetimine gözdağı verdi. Geçmişteki infazları ve silahsız halka ateş açılmasını hatırlatan Trump, “Eğer yine aynısını yaparlarsa onları çok şiddetli vururuz. Buna hazırız,” dedi. Trump ayrıca, Ali Hamaney’in Rusya’ya kaçma planları yaptığı yönündeki iddialar için “Evet, gidecek bir yer arıyor,” yorumunda bulundu.
İran genelinde son durum: İnternet kesik, çatışmalar şiddetli
İnternet ve Telefon Kesintisi: Protestoların büyümesiyle birlikte Tahran ve birçok bölgede internet ve telefon hatları tamamen kesildi.
- Şehirler Ayakta: Tahran’ın Narmak ve Tecriş mahalleleri başta olmak üzere Meşhed, Yezd, Sari, Borucerd, Kerec ve Şuş gibi şehirlerde milyonlar sokaklara döküldü. “Diktatöre Ölüm” ve “Bu Yıl Kan Yılı, Seyyid Ali (Hamaney) Devrilecek” sloganları yükseldi.
- Şiddetli Çatışmalar: İslamabad’da güvenlik güçlerinin halka karşı göz yaşartıcı gaz ve lazer kullandığı bildirilirken, Yezd şehrinde güvenlik güçlerine ait araçların yakıldığı görüntülendi.
Uluslararası Destek: “Tarih Yazılıyor” - ABD Dışişleri Bakanlığı: “İran halkının güçlü mesajı görmezden gelinemez. Şeriat rejimi 38 kişiyi öldürdü, 2200’den fazla kişiyi tutukladı ama halk durmuyor. Yanınızdayız.”
- Avrupa Parlamentosu: İsveçli Milletvekili Charlie Weimers, Avrupa liderlerini Rıza Pehlevi ile görüşmeye çağırdı. Avrupa Parlamentosu Başkanı ise “Avrupa sizinle” mesajı verdi.
- J.K. Rowling: Harry Potter serisinin yazarı, “İranlı protestocular bilsin ki milyonlarca kalp onlarla birlikte atıyor” diyerek desteğini açıkladı.
(IranInt, Hengaw)
