Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı Numan Kurtulmuş, Ankara’da düzenlenen iftar programında yabancı misyon şefleri ve büyükelçilere hitap etti. Konuşmasında Türkiye’de yürütülen barış sürecine, Filistin ve Suriye’deki gelişmelere ve küresel sisteme dair değerlendirmelerde bulundu.
‘Silahların bırakılmasıyla yeni bir dönem başlayacak’
Kurtulmuş, Türkiye’nin uzun yıllardır ağır bedeller ödediği silahlı çatışmaların kalıcı biçimde sona erdirilmesi için siyasi zeminde kapsamlı bir çalışma yürütüldüğünü söyledi.
PKK’ninkendisini feshetmesi ve silah bırakması süreciyle birlikte TBMM’de bir siyasi parti hariç tüm partilerin katılımıyla “Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu”nun kurulduğunu hatırlatan Kurtulmuş, 5 Ağustos’tan bu yana 21 toplantı yapıldığını belirtti.
Farklı siyasi görüşlere sahip partilerin ortak bir çerçevede uzlaştığını ifade eden Kurtulmuş, süreci şöyle özetledi:
“En kısa süre içerisinde terör örgütünün bütünüyle tasfiyesi ve silahların tamamıyla bırakılmasıyla birlikte yapılacak yasal düzenlemeler, Türkiye’de bu 50 yıllık çatışmalı dönemi geride bırakacak, bu terör ve şiddet sarmalını ortadan kaldıracaktır.”
Kurtulmuş, sürecin tamamlanmasıyla birlikte 86 milyon yurttaşın, etnik kökeni ve mezhebi ne olursa olsun, demokratik standartları yükselmiş bir Türkiye’de eşit yurttaşlar olarak yaşayacağını söyledi.
‘Filistin meselesi insanlığın ortak vicdanıdır’
Konuşmasında Gazze’de yaşananlara da geniş yer ayıran Kurtulmuş, mevcut uluslararası sistemin işlevsiz hale geldiğini savundu. Birleşmiş Milletler ve Güvenlik Konseyi başta olmak üzere II. Dünya Savaşı sonrası kurulan yapının etkisini kaybettiğini dile getiren Kurtulmuş, “kural bazlı sistemin” yerini güç merkezli bir anlayışın aldığını ifade etti.
Kurtulmuş, “Dünyanın büyük sayılan ülkelerinden birisinin İsrail’deki büyükelçisinin, ‘Ortadoğu’daki bütün topraklarda İsrail’in hakkı vardır, bu Tanrı tarafından onlara vadedilmiştir’ demesinin de yapılanları onayladığını gösteren bir utanç sözü olarak ortada durduğunu görüyoruz” dedi.
Filistin meselesi çözülmeden Ortadoğu’da kalıcı barışın sağlanamayacağını vurgulayan Kurtulmuş, iki devletli çözümün hayata geçirilmesi gerektiğini söyledi.
‘Arz-ı mevud anlayışına asla prim vermeyiz’
Kurtulmuş, “arz-ı mevud” ve “seçilmiş halk” söylemlerine de tepki göstererek şunları kaydetti:
“Biz, başkaları gibi arz-ı mevuda ya da seçilmiş insanların yaşadığı bir ülke inancına asla prim vermeyiz. Hiçbir halk, Tanrı tarafından seçilmiş değildir. Hiçbir toprak Cenabıallah tarafından herhangi bir millete vadedilmiş değildir.”
Bu tür söylemlerin bölgesel barışı tehdit ettiğini belirten Kurtulmuş, Filistin halkının özgür ve egemen bir devlet kurma hakkına sahip olduğunu vurguladı.
Suriye’de kapsayıcı yapı ve toprak bütünlüğü
Suriye’deki gelişmelere de değinen Kurtulmuş, yeni dönemde üç temel ilkeye dikkat çektiklerini ifade etti: kapsayıcı bir yönetim yapısının kurulması, Suriye’nin toprak bütünlüğünün korunması ve tüm silahlı grupların tasfiye edilerek tek bir ulusal ordu çatısı altında toplanması.
“Suriye halkının tamamı Suriye’nin sahibidir” diyen Kurtulmuş, etnik ve mezhebi farklılıkların yeni dönemde bir arada temsil edilmesi gerektiğini söyledi.
Suriye yönetimi ile Suriye Demokratik Güçleri arasındaki entegrasyon sürecinin ilerlediğini belirten Kurtulmuş, Türkiye açısından Suriye’nin güvenliğinin doğrudan bir güvenlik meselesi olduğunu kaydetti.
‘Müzakere masasından vazgeçmeyiz’
Rusya-Ukrayna savaşına da değinen Kurtulmuş, Türkiye’nin başından bu yana müzakere ve diplomasi vurgusu yaptığını hatırlattı. Dolmabahçe’de kurulan barış masasının önemine işaret eden Kurtulmuş, güç kullanarak kalıcı çözüm elde edilemeyeceğini söyledi.
Türkiye’nin dış politikada ilkesel bir yaklaşımı benimsediğini belirten Kurtulmuş, egemenliğe saygı ve kural bazlı sistem vurgusunu yineledi.
Büyükelçiler adına konuşma
Programda Cibuti’nin Ankara Büyükelçisi Aden Houssein Abdillahi de büyükelçiler adına söz aldı. Abdillahi, Türkiye’nin diyalog ve insani ilkeler konusundaki rolüne dikkat çekerek, uluslararası hukukun tüm devletlere eşit şekilde uygulanması gerektiğini vurguladı.
Gazze’de yaşananların 21. yüzyılın en büyük trajedilerinden biri olduğunu belirten Abdillahi, yaşananların tarihte silinmez bir iz bırakacağını ifade etti. (AA)
