Siirt Belediyesi’ne atanan kayyımın toplu mezarların bulunduğu Newala Qesaba’yı imara açma kararı iptal edildi. İdare Mahkemesi, 11 Nisan 2025’te yürütmesini durdurduğu imar planını tümden iptaline karar verdi.
Diyarbakır Şehir Plancılar Odası’nın işlemin “Mekânsal Planlar Yapım Yönetmelik’ine” aykırılıktan açtığı davayı karara bağlayan Siirt İdare Mahkemesi, imar kararının hukuka aykırı olduğu sonucuna vardı.
Mahkeme, “imar planında alan başına kişi sayısı ve yeşil alan oranı standardına uyulmaması, imar için Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından onaylı jeoteknik-jeolojik etüt raporunun bulunmaması ve enerji nakil hatlarının yeşil alan olarak belirlenen alanın ve ticaret alanı olarak belirlenen alanın üzerinden geçmesini iptal gerekçeleri arasında saydı. Mahkeme, söz konuş eksiklikleri sıralayarak kararında, “(…) yüksek gerilim enerji nakil hattı altında kalan bu kısmın belirtilen yapılaşma koşulu ile yapılaşmaya açılmasının plan bütünlüğünü bozduğu gibi bu yöndeki yaklaşımın şehircilik esaslarına, planlama ilke ve tekniklerine aykırı olduğu, söz konusu aykırılıkların planın bütününe teşmil eden aykırılıklar olduğu görüldüğünden, dava konusu işlemde şehircilik ilkeleri ve planlama esaslarına aykırılık bulunduğu, netice itibariyle dava konusu işlemin hukuka ve mevzuata aykırı olduğu sonucuna varılmıştır” ifadelerini kullandı.
Newala Qesaba hakkında
Newala Qesaba’da (Kasaplar Deresi), 1915’ten itibaren Ermeniler ve Keldaniler, 1980 ve 90’lı yıllarda da başta Kürtler olmak üzere ağır insan hakları ihlallerine uğrayan, zorla kaybedilen, işkence ve faili meçhul cinayetler sonucu yaşamını yitiren yüzlerce insanın cenazesinin bulunuyor.
Bunun yanı sıra 1980’ler sonrası çıkan çatışmalarda hayatını kaybeden PKK’lilerin de toplu bir şekilde defnedildiği bir bölge. PKK’li Mahsum Korkmaz’ın (Agit) da cenazesinin defnedilen kişiler arasında olduğu belirtiliyor. Kimi verilere göre, en az 300 Kürt’ün cenazesi burada bulunuyor. Ancak bu sayı hiçbir zaman tam olarak netleştirilemedi.
lk kazı 1989’da yapıldı
22 Nisan 1989 günü derede ilk kez kazı yapıldı ve birkaç saat içinde 8 kişinin kemiklerine ulaşıldı. Zorla kaybedildiği belirtilen insanların cenazeleri için bağımsız uzmanların da yer aldığı bilimsel bir çalışma yapılması bekleniyordu. Fakat aynı gün kazılar durduruldu, o tarihten bugüne hiçbir adım atılmadığı gibi çıkarılan sekiz cenazenin kimlikleri, ölüm nedenleri de aydınlatılmadı. Ancak dere, zamanla yapılaşmaya açıldı. Buna tepkiler ve itirazlar yükseldi.
En son Siirt Belediyesi’ne atanan kayyımın ve onun oluşturduğu belediye meclisinin toplu mezarların bulunduğu Newala Qesaba’yı imara açma kararının yürütmesi İdare Mahkemesi tarafından durduruldu. (MA)
