Kuzey ve Doğu Suriye Özerk Yönetim Dış İlişkiler Dairesi Eşbaşkanı İlham Ahmed, Şam ile varılan anlaşmaya dair açıklamalarda bulundu. Bölgenin durumu ve yerel güçlerin varlığına ilişkin olarak “Asayiş güçlerimizin yerlerinde kalacağı ve hiçbir gücün yerel güçlerimizin yerini almayacağı konusunda güvence verildi” diyen İlham Ahmed, Haseke vilayetinde üç tümen, Kobani’de ise bir tugayın oluşturulacağını belirtti.
İlham Ahmed, zoom üzerinden uluslararası düzeyde gazetecilerin Şam ile DSG arasında varılan anlaşmaya ilişkin sorularını yanıtladı.
İlham Ahmed “Dün Türk hükümetiyle bir toplantımız oldu. Bize söyledikleri gibi Afrin’den çoktan çekildiler. Resmen Afrin’de yoklar ve bu Suriye devleti tarafından da doğrulandı.” diye konuştu.
Afrin, Serekaniye ile birlikte anlaşma ile gündeme gelen Kürt yerleşim yerlerinden biriydi.
İlham Ahmed SDG’nin orduda nasıl yer alacağına ilişki bir soruya “Üç tugay oluşturulacak DSG içerisinde yer alacak ve komutanı Kürtlerden oluşacak. Kobani alayı Halep’e bağlanacak” dedi.
İlham Ahmed, varılan anlaşmanın “Kan dökülmesini durdurmak amacıyla imzalandığını, temel maddelerinden birinin de kalıcı bir ateşkesin sağlanması olduğunu” belirtti.
İlham Ahmed ayrıca bir miktar Suriye güvenlik gücünün Kamışlo ve Haseke şehirlerine gireceğine işaret etti, ancak “güvenlik sorumlularının bölge halkından olacağını” vurguladı.
İlham Ahmed bölgenin idaresi ve yönetimi konusunda ise “Haseke Valisi bizim tarafımızdan belirlenecek” dedi.
İlham Ahmed, sınır kapıları ve havalimanlarının kontrolü konusunda da bu yerlerin devlet kontrolünde olacağını ancak çalışanların bölge halkından olacağını belirtti.
İlham Ahmed’in değindiği anlaşmanın bir diğer önemli başlığı ise eğitim ve diplomalar konusuydu. İlham Ahmed, “Kürtçe alınan tüm diplomaların tanınacağını” ve eğitim-öğretim sürecinin anadilde olması gerektiğini vurguladı.
İlham Ahmed, Kürtçe eğitim konusuna dikkat çekti ve mevcut öneriye karşı memnuniyetsizliğini dile getirdi.
Bu konudaki görüşmelerin süreceğini belirten İlham Amed “Haftada 2 saat Kürtçe ders çok azdır, diyalog devam edecek.” dedi.
Türkiye’nin bu süreçteki rolüne ilişkin İlham Amed, “Türk yetkilileri ile yaptığımız görüşmede bize söylenen Afrin’den güçlerin çekildiği yönünde. Bu çekilme Suriye hükümeti tarafından da teyit edildi. Serêkaniyê’den hala çekilmediler, ancak çekilme hazırlığı içerisindeler bize resmi söylenen bu” ifadelerini kullandı.
İlham Ahmed Türkiye’nin anlaşmaya yaklaşımına ilişkin soruya, “Türkiye’nin tavrı ise dün Hakan Fidan açıklamasında anlaşmayı destekledikleri yönünde. Bu toplantıda bize verilen bilgide Türkiye’nin anlaşmayı destekledikleri yönünde. Umarız bu destek sürer” şeklinde yanıt verdi.
Eşbaşkan İlham Ahmed Irak Federe Kürdistan Bölgesi’nin rolüne ilişkin ise “Kürdistan Bölgesi’nin bu anlaşmada önemli rolü vardı. Birçok görüşmemiz onlar da şahitti. Büyük destekleri oldu” diye konuştu.
Bakanlık düzeyinde Kürtlerin hükümette nasıl yer alacağına ilişkin soruyu yanıtlayan İlham Ahmed “Savunma Bakanlığı yardımcılığı netleşti. Diğer bakanlıklar konusunda bir ayrıntı konuşulmadı. Biz aracı olan uluslararası güçlere de söyledik bu bakanlıkların belirlenmesi gerekiyor” dedi.
Diasporadaki Kürtlere de teşekkür eden İlham Ahmed, “Dünyanın dört yanındaki Kürt dostları ve Kürtlere teşekkür ediyorum. Kürtlerin dünyanın her yerinden gösterdiği desteği arkamızda bir dağ gibi hissettik. Bir ittifak oldu anlaşmaya vardık. Ancak tehlike geçmiş değil. Anlaşmanın uygulanması ve hayata geçmesi için halkımız, destek olmalı ve ayakta olmaya devam etmeliyiz” ifadelerini kullandı.
ABD’ye de bir mesajı olduğunu belirten İlham Ahmed “ABD’ye mesajım birlikte IŞİD’e karşı ortak ittifak içerisinde savaştık. Yeni Suriye’nin inşasında da ortaklık sürmeli. Uluslararası topluma ise mesajım Kürtlerin sesi duyulmalıdır. Dünyada hakları resmi olarak tanınmayan ikinci büyük halk Kürtlerdir.” diye konuştu.
Türkiye’deki barış sürecine de değinen İlham Ahmed “Türkiye’deki barış sürecine de yönelik de tehlike oluşuyor. Rojava’daki ateşkes sayesinde bugün barış süreci yürüyor. Türkiye her zaman Kürtleri en önemli sorun olarak görüyor. Ya olacak ya olacak başka yolu yok” dedi.
İlham Ahmed merkezi kurumların Kuzey Suriye’de şubeleri olacağını, ancak devrim sürecinde kurulan eşbaşkanlık sistemine sahip kurumların da çalışmalarını sürdüreceğini söyledi.
İlham Ahmed, Kuzeydoğu Suriye’yi Irak Federe Kürdistan Bölgesi’ne bağlayan Semalka/Peşxabur Sınır Kapısı hakkında da değişiklik olmayacağını doğruladı ve “Semalka Kapısı açık kalacak” dedi.
ABD’de Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham’ın sunduğu Kürtleri Koruma Yasası’na dikkat çeken İlham Ahmed, “ABD’de bir kampanya var, onu desteklemeliyiz, bir sonuç almalıyız. Bizim ABD kamuoyuna ve kongresine çağrımız; bu anlaşmayı garantiye almak için kongrede böyle bir yasanın çıkması“ dedi.
Bundan sonraki aşamada nasıl bir yol izleneceğine dair İlham Ahmed, “Yeni bir aşama başlatmalıyız, silahların gölgesinde değil, yasal ve siyasi çerçevede bir müzakere aşaması olmalı. Uluslararası alanda da bu anlaşmaya güçlü bir destek var. Fransa Başkanı direkt sorumluluk üstendi. Amerika da üstleniyor“ diye konuştu.
Şam hükümetiyle varılan anlaşmanın anayasal açıdan nasıl bir garantiye alınacağı konusunda sorulan bir soruya İlham Ahmed “Anayasa konusunda eleştiriler var. Biz de diyoruz, anayasal güvenceler olmalı. Anayasa ve yasal düzenlemelerle bu anlaşma garantiye alınmalı. Önümüzdeki günlerde sorunlar çıkabilir ama siyasi mücadelemizi sürdüreceğiz. Bu anlaşma oldu, he rşey oldu bitti diyemeyiz. Bundan sonra da mücadele devam etmeli. Bozmak isteyenler olabilir, önümüzdeki günlerde de sorunlar çıkabilir. İyilik istemeyenler var, olacak da.“ diye yanıt verdi.
Geçici Suriye hükümetiyle varılan anlaşmada kadınlardan oluşan YPJ’nin statüsünün ele alınıp alınmadığı konusunu da açıklığa kavuşturan İlham Ahmed, “Zaten YPJ, SDG içinde bir güçtür, tümenler kurulduğunda YPJ de içinde yer alacak. Kadın ve erkekler olacak.” diye yanıt verdi.
İlham Ahmed “Suriye güvenlik güçleri, entegrasyon süreci kapsamında Kamışlo ve Haseke’ye giriş yapmaktadır. Entegrasyon tamamlandıktan sonra bu güçler bölgeden ayrılacak; yerel güvenliği ise Kürt güvenlik güçleri sağlayacaktır.” diye konuştu.
Siyasi temsile ilişkin konuşan Eşbaşkan “Kuzeydoğu temsilcileri merkezi hükümette yer alacaktır. Hazırlanan anlaşmalar; uluslararası toplum, ırak Federe Kürdistan Bölgesel Yönetimi ve Türkiye’deki Kürtlerle istişare edilerek oluşturulmuştur.” diye kaydetti.
