İran güvenlik güçleri, ülkeye sınır bölgelerinden yasa dışı yollarla sokulduğunu belirttikleri Starlink uydu internet ekipmanlarına el koyduklarını açıkladı. Yapılan açıklamada, ele geçirilen malzemeler arasında 100 adet uzun menzilli alıcı, 50 baz istasyonu sinyal güçlendiricisi, 743 adet 5G modem ve 799 yeni nesil cep telefonunun yer aldığı bildirildi.
İran devlet televizyonu IRIB, bu ekipmanların “casusluk ve sabotaj faaliyetlerinde” kullanılmasının planlandığını savundu.
Ayrıca, güvenlik güçlerinin bu tür cihazların ülkeye sokulmasını engellemek için sınır kontrollerini artırdığı ve protestoların sürdüğü bölgelerde operasyonlar düzenlediği belirtildi.
Starlink internet bağlantısı sağlıyor
İran’da 28 Aralık’tan bu yana süren protestolar nedeniyle hükümet, ülke genelinde internet erişimini büyük ölçüde kesmiş durumda. Bu kapsamlı internet kesintisi, protestocuların ve halkın dış dünyayla iletişim kurmasını zorlaştırıyor. Dünyanın da İran’dan bilgi almasını engelliyor.
Ancak Starlink uydu internet servisinin yasadışı yollarla getirilmiş terminalleri aracılığıyla, bazı bölgelerde özellikle sınır kentlerinde ve protestocuların yoğun olduğu yerlerde hala sınırlı internet erişimi sağlanabildiği aktarılıyor. Bu uydu bağlantıları, protestolara dair fotoğraf ve videoların dışarıya ulaşmasını sağlıyor.
Rejim Starlink’i hedef aldı
İran hükümeti Starlink’e yönelik baskıyı artırmış durumda. Cihazların tespit edilerek ele geçirilmesinin yanı sıra, Starlink sinyallerini bozmak için GPS sinyallerine ve doğrudan uydu bağlantılarına müdahale edildiği rapor edildi. İddialara göre bu müdahaleler sinyal verimliliğini önemli ölçüde düşürerek bağlantıyı zorlaştırıyor.
İran’da 2025’te kabul edilen bir yasaya göre, Starlink terminali bulundurmak İsrail adına casusluk olarak değerlendirilebiliyor. Bu suçun cezası ise 10 yıla kadar hapis olarak öngörülüyor. Bu nedenle, protestolar sırasında Starlink kullananların karşı karşıya kaldığı riskler ciddi boyutlarda.
Yıllar içinde İran’daki internet kesintilerinde, Elon Musk’ın sahibi olduğu uzay ve teknoloji şirketi SpaceX’in uydu internet ağı Starlink, engellenen yerel internetin yerine “alternatif erişim” aracı olarak gündeme geldi. Protestolar sırasında Starlink’in nasıl çalıştığı hala bazı bölgelerde görülebiliyor olsa da, hükümetin müdahalesi bu erişimi zorlaştırıyor.
Bloomberg’in yayımladığı haberine göre SpaceX, İran’daki internet karartması nedeniyle Starlink hizmetini ücretsiz olarak sunma kararı aldı. Böylece İran’daki kullanıcıların abonelik ücreti ödemeden uydu internet bağlantısına erişebileceği belirtildi; ancak bu uygulamanın resmi olarak açıklanmadığı ve erişimin hala teknik ve yasal zorluklarla karşılaştığı vurgulandı.
Starlink nedir?
Starlink, SpaceX tarafından geliştirilen bir uydu internet hizmetidir. Yüzlerce küçük uydu düşük dünya yörüngesinde (LEO) yer alır ve bu uydular aracılığıyla dünya genelinde internet bağlantısı sağlar. Özellikle kırsal alanlar, afet bölgeleri veya altyapının yetersiz olduğu yerlerde internet erişimi için tasarlanmıştır.
Kablolu altyapıya ihtiyaç duymadan küresel kapsama sağlar.
Uydu anteni ve modem ile doğrudan bağlantı kurarak çalışır.
Normal mobil veya sabit internet altyapısı çöktüğünde bile veri iletebilir.
