İran-İsrail savaşı 4’üncü gününde… Dün ABD ve İsrail’in Natanz Nükleer Tesisi’ni yeniden vurduğu açıklamaları gelirken, İran’ın misillemeleri Hürmüz hattında deniz trafiğini felce uğratan bir risk atmosferi yarattı. Sigorta şirketleri Körfez’de “savaş riski” teminatını geri çekmeye başladı; en az dört tanker hasar gördü, gemiler boğaz çevresinde mahsur kaldı. Aynı saatlerde İran’ın Kürdistan eyaletinde askeri ve güvenlik merkezlerinin bombalandığı bilgileri paylaşıldı; Tahran’dan patlama haberleri art arda geldi.
Bölgesel cephe de genişledi. Lübnan’da İsrail saldırılarında can kaybı yükselirken, Hizbullah-İsrail hattı yeniden alevlendi; Beyrut için tahliye uyarıları ve göç görüntüleri gündeme girdi. Körfez ülkelerinde hava savunma sistemleri devreye sokuldu, Bahreyn ve Kuveyt gibi ABD üslerinin bulunduğu noktalarda hedef alma iddiaları öne çıktı. Bu arada Washington’dan “büyük dalga henüz gelmedi” mesajları gelirken, CENTCOM kayıp açıklamaları yaptı; Avrupa’dan “orantılı savunma” vurgulu ortak açıklamalar geldi.
Canlı blogda dakika dakika; saldırılar, misillemeler, diplomasi trafiği, piyasa etkisi ve bölgede sivillerin yaşadığı sarsıntıyı izlemeyi sürdürüyoruz.
10:46 | Trump’tan Starmer’a eleştiri: ‘İlişkiler eskisi gibi değil’
ABD Başkanı Donald Trump, İngiltere Başbakanı Keir Starmer’ı İran’a yönelik saldırılar konusundaki tutumu nedeniyle eleştirdi.
The Sun’a konuşan Trump, Starmer için “Yardımcı olmadı. Bunu İngiltere’den göreceğimi düşünmezdim” ifadelerini kullandı. Trump, “İlişkinin açıkça eskisi gibi olmadığını görmek çok üzücü” dedi.
Starmer pazartesi günü Avam Kamarası’nda yaptığı konuşmada hükümetinin “gökyüzünden rejim değişikliğine inanmadığını” söylemişti. İngiltere ilk aşamada ABD’nin üsleri İran’a saldırı için kullanmasına izin vermemiş, ardından İran hedeflerine yönelik “savunma amaçlı” operasyonlar için üslerini açmıştı.
Trump, “Fransa harikaydı. Hepsi harikaydı. İngiltere diğerlerinden çok farklı davrandı” ifadelerini kullandı.
10:26 | İsrail: Kara birlikleri Lübnan’da yeni stratejik alanlara ilerleyecek
İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, Başbakan Benjamin Netanyahu ile birlikte İsrail ordusuna Lübnan’da “ek stratejik alanları ele geçirme” yetkisi verdiklerini açıkladı.
Katz, İsrail sınır yerleşimlerine yönelik saldırıları engellemek amacıyla operasyonların genişletileceğini belirterek, “Celile’deki topluluklara güvenlik sözü verdik ve bunu sağlayacağız” dedi.
Açıklama, Beyrut’un güney banliyölerinde İsrail saldırıları sonrası yükselen yoğun duman görüntülerinin ardından geldi.
10:15 | Hizbullah: Üç İsrail askeri noktasını vurduk
İran destekli Hizbullah, İsrail’in Lübnan’daki saldırılarına karşılık olarak üç İsrail askeri hedefini vurduğunu açıkladı.
Telegram üzerinden yapılan açıklamalarda, Golan Tepeleri’ndeki Nafah Üssü’nün “yoğun füze saldırısıyla”, kuzey İsrail’deki Meron ve Ramat David hava üslerinin ise insansız hava araçlarıyla hedef alındığı öne sürüldü.
İsrail ordusundan henüz resmi bir açıklama yapılmadı.
10:07 | Tahran’da ‘şiddetli patlamalar’
AFP haber ajansı, İran’ın başkenti Tahran’da yüksek şiddetli patlama sesleri duyulduğunu aktardı. İsrail ordusu sabah saatlerinde Tahran ve Beyrut’taki “askeri hedeflere” yönelik yeni saldırılar başlattığını açıklamıştı.
10:05 | Beyrut üzerinde yoğun duman
İsrail’in son hava saldırılarının ardından Beyrut’un güney banliyölerinde yoğun siyah duman bulutları yükseldi. İsrail ordusu, hem Tahran hem Beyrut’ta “askeri hedefleri” vurduğunu duyurmuştu.
08:59 | Trump: ‘ABD’nin cephanesi savaşları sonsuza kadar sürdürmeye yeter’
ABD Başkanı Donald Trump, Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda ABD’nin “orta ve üst orta sınıf mühimmat stoklarının” savaşları “sonsuz” biçimde sürdürebilecek düzeyde olduğunu savundu.
“Bu silahların neredeyse sınırsız tedarikine sahibiz. Amerika stoklu ve BÜYÜK kazanıma hazır” ifadelerini kullanan Trump, paylaşımını Washington saatiyle gece yarısına doğru yaptı.
Trump ayrıca selefi Joe Biden’ı Ukrayna’ya “çok fazla üst düzey silah” vermekle suçladı. Biden yönetimi, görev süresinin sonunda Ukrayna’nın uzun menzilli ATACMS füzelerini kullanmasına izin vermişti.
08:41 | Son dakika: İsrail ordusu Tahran ve Beyrut’u vurduğunu açıkladı
İsrail ordusu (IDF) , İran’ın başkenti Tahran ile Lübnan’ın başkenti Beyrut’ta eş zamanlı hava saldırıları düzenlediğini duyurdu.
Açıklamada, “IDF şu anda Tahran ve Beyrut’ta askeri hedeflere yönelik eş zamanlı nokta atışı saldırılar yürütmektedir” denildi.
Orudunun Arapça sözcüsü Avichay Adraee, “geniş çaplı bir hava saldırısı dalgasının” sürdüğünü belirtti.
Saldırıların, Beyrut’un güney banliyöleri için yapılan “acil tahliye” uyarısından yaklaşık bir saat sonra gelmesi dikkat çekti. İsrail ordusu daha önce Hizbullah’a ait komuta merkezleri ve depoların hedef alınacağını açıklamıştı.
08:21 | İsrail’den Beyrut’a ‘acil tahliye’ uyarısı
İsrail ordusu, Beyrut’un güney banliyöleri ve çok sayıda köy için “acil uyarı” yayımladı.
İsrail ordusunun Arapça sözcüsü Avichay Adraee, Hizbullah’la bağlantılı binalardan uzak durulması gerektiğini belirterek, “Güvenliğiniz için evlerinizi derhal tahliye etmelisiniz” dedi.
Uyarının yapıldığı sırada Beyrut semalarında yoğun siyah duman bulutlarının yükseldiği görüldü.
08:00 | Hizbullah’a ait TV kanalı bombalandı
İsrail ordusu, Lübnan’ın başkenti Beyrut’ta Hizbullah’a bağlı bir televizyon kanalı binasını hedef alırken, Hizbullah da İsrail’in kuzeyindeki askeri üsse insansız hava araçlarıyla (İHA) saldırı düzenlediklerini açıkladı.
Lübnan haber ajansı NNA’da yer alan habere göre, İsrail ordusu Beyrut’un güneyinde Hizbullah’ın kalesi olarak bilinen Dahiye bölgesine hava saldırısı düzenledi.
Dahiye’nin Harat Hıreyk bölgesini hedef alan İsrail ordusu, Hizbullah’a bağlı el-Menar TV binasını bombaladı.
İsrail ordusu, sabah saatlerinde de Dahiye’nin çeşitli noktalarına şiddetli hava saldırıları düzenledi.
Hizbullah’tan yapılan açıklamada da İsrail’in kuzeyindeki Ramat David Hava Üssü’ndeki radarlar ve kontrol odalarının insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef alındığı kaydedildi.
Öte yandan, İsrail ordusundan yapılan açıklamada, Lübnan’dan gönderilen 2 İHA’nın engellendiği aktarıldı.
07:52 | İran medyası: Bahreyn’deki ABD hava üssü yok edildi
İran’a bağlı Fars Haber Ajansı, İran Devrim Muhafızları’nın Bahreyn’in Şeyh İsa bölgesindeki ABD hava üssünü vurduğunu ve komuta binasının imha edildiğini öne sürdü. Görüntülerde roketlerin uzak hedeflere isabet ettiği iddia edildi.
ABD’den henüz resmi açıklama gelmedi. Daha önce Bahreyn’deki ABD deniz üssü çevresinden dumanlar yükseldiği bildirilmişti.
ABD Dışişleri Bakanlığı, Bahreyn dahil Orta Doğu’daki çok sayıda ülkede bulunan Amerikan vatandaşlarına ülkeyi derhal terk etme çağrısı yaptı.
07:29 | Hürmüz hattı kapanırsa küresel gaz krizi
Uzmanlara göre Hürmüz Boğazı’nın kapanması ya da enerji altyapısının hedef alınması halinde Asya ve Avrupa en ağır darbeyi alacak.
Dünyadaki LNG ticaretinin yaklaşık beşte biri Hürmüz’den geçiyor. Katar LNG ihracatının yüzde 90’ını bu hat üzerinden gerçekleştiriyor.
Katar daha önce tesislerinden birine düzenlenen İHA saldırısı sonrası LNG üretimini askıya aldığını açıklamıştı. Analistler, uzun süreli kesintinin 2022’de Rus gazının kesilmesinden daha büyük bir şok yaratabileceğini belirtiyor.
07:15 | Tucker Carlson: ‘İsrail’e ABD yönetmiyor demeli’
ABD’li muhafazakâr yorumcu Tucker Carlson, son podcast yayınında Washington yönetiminin İsrail’e sınır koyması gerektiğini savundu.
Carlson, Başbakan Benjamin Netanyahu’nun kararlarının ABD’yi savaşa sürüklediğini iddia ederek, “ABD, İsrail hükümetine ‘Yönetimde siz değilsiniz’ demeli” ifadelerini kullandı.
Carlson’ın daha önce askeri müdahaleye karşı çıktığı ve Beyaz Saray’da temaslarda bulunduğu belirtiliyor.
06:53 | Petrol ve gaz fiyatları yükseliyor
Ortadoğu’daki çatışma enerji piyasalarını sarsıyor. Brent petrol yüzde 1,9 artışla 79,25 dolara yükseldi. ABD ham petrol fiyatları da yüzde 1,5 arttı.
KatarEnergy’nin tesislerine yönelik saldırı sonrası üretimi durdurması doğal gaz fiyatlarını daha da yukarı taşıdı.
06:35 | Suudi rafinerisinde hasar: Uydu görüntüleri yayımlandı
BBC Verify tarafından analiz edilen uydu görüntüleri, Suudi Arabistan’ın Ras Tanura kentindeki büyük bir rafineride İHA saldırısı sonrası hasar oluştuğunu gösteriyor.
Görüntülerde soğutma kuleleri çevresinde yanık izleri ve söndürme çalışmaları dikkat çekiyor.
Saudi Aramco, rafinerinin geçici olarak kapatıldığını açıkladı. Tesisin günlük üretim kapasitesi 550 bin varil.
06:16 | Trump: Misilleme ‘yakında’ olabilir
ABD Başkanı Donald Trump, Riyad’daki ABD Büyükelçiliği’ne yönelik saldırının ardından misillemenin “yakında” gelebileceğini söyledi.
ABD, saldırılarda altı askerin öldüğünü, 18 askerin yaralandığını açıkladı. Trump, kara harekâtının gerekli olmayabileceğini de belirtti.
05:54 | Netanyahu: ‘ABD’yi savaşa biz sürüklemedik’
Netanyahu, Fox News’e verdiği röportajda İsrail’in ABD’yi savaşa sürüklediği iddiasını “saçma” olarak niteledi.
İran’ın nükleer programının aylar içinde “dokunulmaz” hale geleceğini savunan Netanyahu, askeri müdahalenin kaçınılmaz olduğunu söyledi.
05:34 | Amazon veri merkezleri İHA saldırılarından etkilendi
Amazon Web Services (AWS), Birleşik Arap Emirlikleri’ndeki iki veri merkezinin doğrudan İHA saldırısına uğradığını açıkladı. Bahreyn’deki bir tesisin de yakın çevresinde saldırı yaşandığı belirtildi.
Şirket, altyapıda yapısal hasar ve elektrik kesintisi olduğunu duyurdu. Müşterilere verilerini başka bölgelere yedekleme çağrısı yapıldı.
05:20 | Netanyahu: ‘İran nükleer kapasitesi aylar içinde dokunulmaz olacaktı’
Netanyahu, İran’ın yer altı tesisler ve yeni altyapılar inşa ettiğini, müdahale edilmezse nükleer programın kısa sürede engellenemez hale geleceğini öne sürdü.
İran ise nükleer faaliyetlerinin barışçıl amaçlı olduğunu savunuyor.
04:57 | BBC, Rubio’ya okul saldırısını sordu
BBC muhabiri, ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’ya İran’da bir okulun vurulduğu ve çok sayıda çocuğun öldüğü iddialarını sordu.
Rubio, “ABD bilerek bir okulu hedef almaz” yanıtını verdi.
04:42 | JD Vance: ‘Uzun yıllar sürecek savaşa girmeyeceğiz’
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Fox News’e verdiği röportajda ABD’nin Irak ve Afganistan benzeri uzun soluklu bir savaşa girmeyeceğini söyledi.
Vance, hedefin İran’ın “asla nükleer silaha sahip olmamasını sağlamak” olduğunu belirtti.
