ABD Başkanı Donald Trump, Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile Oval Ofis’te bir araya geldi. Görüşmede İran’a yönelik saldırılar, ABD-AB ticaret ilişkileri ve Ukrayna savaşı başlıkları öne çıktı.
Trump, İran’a karşı yürütülen askeri operasyonların “başarılı” olduğunu savunarak, “Donanmaları yok edildi, hava kuvvetleri yok edildi. Hava savunma ve radar sistemleri devre dışı bırakıldı. Neredeyse her şeyleri imha edildi” dedi.
ABD ordusunun İran’ın deniz ve hava hedeflerine ağır darbe vurduğunu ileri süren Trump, 49 üst düzey İranlı liderin öldürüldüğünü iddia etti. “Şimdi yeni liderler ortaya çıkacak. Aralarında birlikte çalışabileceğimiz çok iyi isimler olacağına eminim” diyen Trump, yeni bir yönetimle çalışmaya hazır olduklarını söyledi.
İngiltere ve İspanya’ya eleştiri
Trump, ABD ile Almanya’nın “iyi geçindiğini” belirtirken, İngiltere ve İspanya için aynı değerlendirmeyi yapmadı. İngiltere’nin İran’a yönelik saldırılar için ABD’nin İngiltere’deki üsleri kullanmasına izin vermediğini öne süren Trump, Londra’nın enerji ve göç politikalarını da eleştirdi.
İran saldırılarına açıkça karşı çıkan tek AB ülkesi olduğunu söylediği İspanya’yı ise sert sözlerle hedef alan Trump, “İspanya berbat bir ülke” ifadesini kullandı ve İspanya ile ticari ilişkilerin kesilebileceğini dile getirdi. Hazine Bakanı Scott Bessent’e İspanya ile “tüm ilişkileri kesmesi” yönünde talimat verdiğini söyledi.
Trump, İngiltere’nin işbirliği yapmadığını söyledi ve “gerçekten şaşırtıcı ama bu Churchill dönemi değil” diye konuştu.
Winston Churchill, İkinci Dünya Savaşı’nda Nazi Almanyası karşısında ABD ve diğer müttefiklerle kazanılan zaferde İngiltere başbakanıydı.
Gümrük vergileri ve ticaret mesajı
Merz’in Washington ziyaretinin ana gündemlerinden biri ABD gümrük vergileri olurken, Trump net bir iyileştirme önerisi sunmadı. Buna rağmen Alman Başbakan için “Gerçekten harika bir iş çıkarıyor” değerlendirmesinde bulundu.
ABD Başkanı, ABD ile Avrupa Birliği arasındaki ticaret gerilimine ilişkin bir soruya ise “Gümrük vergileri ülkemizi çok zenginleştirdi” yanıtını verdi. Almanya’ya “çok sert” gümrük vergileri uygulayacağı yönünde şaka yaptıktan sonra Merz’in bacağına hafifçe vurması dikkat çekti.
Trump ayrıca, daha önce tartışma yaratan gümrük vergileri konusunda ABD Yüksek Mahkemesi’nin uygulama yetkisini yeniden teyit ettiğini savundu.
Petrol fiyatları ve savaşın süresi
Trump, savaş nedeniyle petrol ve doğalgaz fiyatlarının kısa vadede yükselebileceğini kabul etti ancak çatışmaların sona ermesiyle fiyatların daha da düşeceğini öne sürdü.
Savaşın dört ila beş hafta sürebileceğini belirten Trump, ABD’nin “sınırsız miktarda orta ve üst kalibre mühimmata” sahip olduğunu ve savunma şirketlerinin acil durum emirleri doğrultusunda üretimi sürdürdüğünü söyledi.
İsrail’in saldırı zamanlaması konusunda ABD’ye baskı yaptığı iddialarını da reddeden Trump, “Aksine İsrail’i bu konuda zor durumda bırakmış olabilirim” dedi.
Pehlevi seçeneği masada değil
Trump, ABD-İsrail saldırıları tamamlandıktan sonra iktidarı ele geçirmek için en iyi seçeneğin İran rejiminin içinden biri olabileceğini söyledi. Trump, rejim değişikliği ihtimallerini değerlendirerek, “Bana göre en kötü senaryo, önceki (Ali Hamaney) kadar kötü başka birinin iktidara gelmesidir. Bu ihtimal dahilinde ancak biz bunun gerçekleşmesini istemiyoruz” dedi.
ABD Başkanı, İran’ın son şahının oğlu Rıza Pehlevi’nin, ABD’nin İran’da liderliği devralması için derinlemesine değerlendirdiği bir isim olmadığını aktardı.
Trump, “Çok iyi bir insana benziyor, ama bana kalırsa şu anda popüler olan biri, eğer böyle biri varsa… bizde böyle insanlar var” dedi. Trump, Pehlevi’nin “bazı kişiler tarafından beğenildiğini” ancak yönetiminin onu İran’ın bir sonraki yöneticisi olarak fazla düşünmediğini belirtti.
Trump, ABD’nin liderlik için gözüne kestirdiği kişilerin yanı sıra, “Başka bir grubumuz daha var. Onlar da ölmüş olabilirler” dedi.
Merz: ‘Tahran’daki rejimin devrilmesi konusunda hemfikiriz’
Başbakan Merz ise en kısa sürede yürürlüğe girmesini istediği ticaret anlaşmalarını gündeme getirdiğini ve Ukrayna savaşı hakkında da görüş alışverişinde bulunduklarını söyledi.
İran’a ilişkin değerlendirmesinde Merz, “Tahran’daki bu korkunç rejimi devirmek konusunda aynı fikirdeyiz. İsrail ve Amerikan ordularının bu duruma son vermek ve gerçekten yeni bir hükümet kurmak için doğru adımları attığını umuyoruz” ifadelerini kullandı.
Trump öte yandan Politico’ya verdiği röportajda İran’ın savunma kapasitesinin büyük ölçüde çöktüğünü savunarak, füze rampalarının imha edildiğini ve askeri kapasitenin sürekli gerilediğini ileri sürdü. Buna karşılık ABD’nin askeri gücünün “zirvede” olduğunu vurguladı.
