Temmuz ayı başından bu yana kamuoyunda, Kürt meselesinin demokratik çözümüne ilişkin yürütülen süreç kapsamında hazırlanması beklenen “çerçeve yasa”nın Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) tatile girmeden gündeme geleceği yönündeki beklentiler güçlenmişti. AKP kurmaylarının da daha önce yasal düzenlemenin Meclis kapanmadan ele alınabileceğine ilişkin açıklamaları olmuştu. Ancak temmuz ayının ikinci haftası geride kalırken yasa taslağına ilişkin somut bir adım henüz kamuoyuna yansımadı.
Beklenen görüşme dün akşam saatlerinde yapıldı
DEM Parti İmralı Heyeti üyeleri Pervin Buldan ile Mithat Sancar, çarşamba gecesi AK Parti Genel Başkanvekili Efkan Ala ve AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler ile bir araya geldi.
İmralı Heyeti görüşmenin gerçekleştiğini doğrularken, görüşmede “gündemdeki konuların ele alındığını” açıkladı. Görüşmenin içeriğine ilişkin henüz ayrıntılı bir açıklama yapılmadı.
İlke TV’de yayımlanan Konuşma Zamanı programında konuşan İlketv.com.tr yazarı Lokman Ergün de görüşmenin 15 Temmuz programı nedeniyle geç saatlerde gerçekleştiğini belirterek, görüşmede süreç ve çerçeve yasa hazırlıklarının ele alınmasının beklendiğini ifade etmişti.
Kurtulmuş görüşmesi gerçekleşmedi
Geçtiğimiz hafta DEM Parti kaynakları, İmralı Heyeti’nin aynı gün içerisinde TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ile de görüşeceğini açıklamıştı.
Ancak çarşamba günü Kurtulmuş ile herhangi bir görüşme gerçekleşmedi. Görüşmenin neden yapılmadığına ilişkin herhangi bir açıklama da paylaşılmadı. Böylece kamuoyunda beklenen temaslar yalnızca Efkan Ala ve Abdullah Güler ile sınırlı kaldı.
Çerçeve yasa hala paylaşılmadı
Sürecin en önemli başlıklarından biri olan “çerçeve yasa”ya ilişkin ise belirsizlik sürüyor.
Son günlerde kulis haberleriyle farklı iddialar gündeme gelse de Kürt tarafı, kamuoyunda uzun süredir konuşulan yasa taslağının henüz kendilerine ulaştırılmadığını belirtiyor. Açıklamalara göre taslak ne DEM Parti İmralı Heyeti’ne ne de Abdullah Öcalan’a iletildi.
Meclis takvimi daralıyor
TBMM, 1 Temmuz’da tatile girmeyerek çalışmalarını sürdürme kararı almıştı. Genel Kurulun temmuz ayı boyunca kanun tekliflerini görüşmeye devam etmesi planlanırken, kamuoyunda çerçeve yasa düzenlemesinin de bu takvim içerisinde Meclis’e sunulabileceği beklentisi oluşmuştu. Ancak mevcut Genel Kurul gündeminde söz konusu düzenleme henüz yer almıyor.
Öcalan ile uzun süredir temas kurulamadı
Süreçte dikkat çeken bir diğer başlık ise İmralı’daki görüşmeler.
Abdullah Öcalan’ın 24 Mayıs’taki son görüşmenin ardından ne ailesiyle, ne DEM Parti İmralı Heyeti’yle ne de Asrın Hukuk Bürosu avukatlarıyla yeniden görüştüğü bildirildi.
Öcalan’ın avukatları, devam eden tecridin sona ermeden sürecin sağlıklı ilerlemesinin mümkün olmadığını belirterek düzenli avukat ve aile görüşlerinin sağlanması çağrısını yineliyor.
Belirsizlik sürüyor
Son AK Parti-DEM Parti teması, taraflar arasındaki diyaloğun sürdüğünü gösterse de, sürecin en kritik başlığı olan yasal düzenlemeye ilişkin kamuoyuna açıklanmış somut bir takvim bulunmuyor.
Bu nedenle gözler, önümüzdeki günlerde hem çerçeve yasa taslağının Meclis’e sunulup sunulmayacağına hem de İmralı Heyeti’nin Abdullah Öcalan ile yeniden görüşüp görüşemeyeceğine çevrilmiş durumda.
Hişyar Özsoy: Yasanın kapsamı sürecin yönünü belirleyecek
Meclis gündemine gelmesi beklenen çerçeve yasa tartışmalarını değerlendiren siyasetçi Dr. Hişyar Özsoy ise, sürecin geleceğini belirleyecek olanın yasanın yalnızca zamanlaması değil, kapsamı ve içeriği olacağını söyledi.
Taslağa ilişkin kamuoyuna yansıyan bilgilerin doğruluğunun henüz net olmadığını belirten Özsoy, “Belki nabız ölçmek için bazı bilgiler sızdırıldı, belki manipülasyon yapıldı, onu bilemeyeceğim. Ama önümüzdeki yakın zaman içerisinde bunun Meclis gündemine geleceğine dair aşağı yukarı netleşmiş bir tartışma var” dedi.
Yasal düzenlemede zamanlamadan çok içeriğin önem taşıdığını vurgulayan Özsoy, “Zamanlamadan daha önemlisi tabii ki bu yasanın kapsamı ve içeriği” ifadelerini kullandı.
‘Onur kırıcı bir yaklaşım süreci zorlayabilir’
Kürt tarafının şimdiye kadar “stratejik sabır” ve “politik esneklik” gösterdiğini belirten Özsoy, yasa kapsamının dar tutulması halinde bunun süreci olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.
Özsoy, “Şimdi, eğer bu yasanın kapsamı dar tutulur ve pişmanlık gibi onur kırıcı, haysiyet kırıcı birtakım durumlar içerirse, hareketin muhtemelen o kadar esneklik göstermeyeceğini düşünüyorum” dedi.
Yasal düzenlemenin “kazanan-kaybeden mantığı” ile hazırlanmasının da risk oluşturacağını belirten Özsoy, “Burada önemli olan, bu yasanın kazanan-kaybeden mantığı üzerinden veya güvenlikçi bir mantıkla hazırlanmaması; yasaya tabi olacak insanların onurunu, gururunu kıracak, onları rencide edecek bir yapıda olmamasıdır” değerlendirmesinde bulundu.
‘Kök yasa geleceğin çerçevesini belirleyecek’
Yasanın yalnızca silahsızlanmaya ilişkin teknik bir düzenleme olarak görülmemesi gerektiğini ifade eden Özsoy, düzenlemenin ileride Kürt meselesinin demokratik çözümüne ilişkin tartışmaların da zeminini oluşturacağını söyledi.
Özsoy, “O açıdan ‘kök yasa’ denilen bu yasanın nasıl hazırlandığı, çerçevesinin ve kapsamının ne olduğu, ileride Kürt meselesinin çözümünün esasına yönelik yapılacak tartışmalara da sanırım bir çerçeve sunacaktır” ifadelerini kullandı.
DEM Parti heyeti AK Parti kurmaylarıyla görüştü ancak Kurtulmuş randevusu gerçekleşmedi. Tecrit tartışmaları ve “çerçeve yasa” belirsizliği gölgesinde süreç nereye evrilecek?
