Küresel buğday fiyatları, jeopolitik gerilimler ve üretime ilişkin endişelerin etkisiyle yükselişini sürdürüyor.
Karadeniz’deki tahıl ihracatına yönelik riskler, ABD ve Avrupa’da olumsuz hava koşulları ile artan gübre maliyetleri fiyatları yukarı taşırken, Chicago Ticaret Borsası’nda buğdayın kile başına fiyatı bugün 7,0850 dolara çıkarak Mayıs 2024’ten bu yana en yüksek seviyesini gördü.
Fiyatlar daha sonra 7,03 dolar seviyesinde dengelendi. Buğdayın kile fiyatı, 2025 sonuna kıyasla ise yüzde 38’in üzerinde artış gösterdi.
Karadeniz’deki gerilim arz endişesini artırıyor
Piyasalarda fiyat artışının temel nedenlerinden biri, Rusya ile Ukrayna arasında devam eden savaşın tahıl ihracatına yönelik riskleri artırması oldu.
Rusya’nın Azak Denizi ve Kavkaz limanlarındaki erişim kısıtlamaları ile Ukrayna’nın liman altyapısına yönelik saldırılar, Karadeniz üzerinden yürütülen tahıl sevkiyatının aksayabileceği endişesini güçlendirdi.
Dünyanın en büyük tahıl ihracatçıları arasında yer alan Rusya ve Ukrayna’da yaşanabilecek ihracat sorunlarının küresel arzı ve gıda fiyatlarını doğrudan etkileyebileceği değerlendiriliyor.
Kuraklık ve sıcak hava üretimi tehdit ediyor
Jeopolitik gelişmelerin yanı sıra üretici ülkelerdeki olumsuz hava koşulları da fiyatlar üzerinde baskı oluşturuyor.
ABD’nin önemli tarım bölgelerinde yaşanan kuraklık nedeniyle buğday ekim alanları tarihi düşük seviyelere gerilerken, Rusya’da güney bölgelerde verim kaybı ve ekim alanlarındaki daralma nedeniyle 2026/2027 sezonu hasat beklentisi aşağı yönlü revize edildi.
Fransa’da sıcak hava dalgasının yumuşak buğday üretimini olumsuz etkilemesi beklenirken, El Niño hava olayının Avustralya’da daha kurak koşullara yol açabileceği ve buğday rekoltesini düşürebileceği öngörülüyor.
Gübre maliyetleri de yükselişi destekledi
ABD-İsrail ile İran arasında yaşanan gerilim ve Hürmüz Boğazı’na ilişkin riskler de tarım piyasalarını etkiliyor.
Lojistikte yaşanabilecek aksamalara bağlı olarak gübre maliyetlerinin artması, üretim maliyetlerini yükseltirken buğday fiyatlarındaki artışı destekleyen unsurlar arasında yer alıyor.
‘Karadeniz’deki ihracat aksamaları fiyatları yükseltti’
Avustralya merkezli Commonwealth Bank’ın Sürdürülebilirlik ve Tarım Ekonomisti Dennis Voznesenski, fiyat artışında Karadeniz bölgesindeki gelişmelerin belirleyici olduğunu söyledi.
Voznesenski, “Karadeniz’deki ihracat kapasitesindeki aksamalar küresel buğday fiyatlarını yükseltti” dedi.
Rusya’nın Azak Denizi’ndeki ihracat kapasitesinin kısıtlandığını, Ukrayna’nın Karadeniz’deki önemli limanlarının ise zarar gördüğünü belirten Voznesenski, Hürmüz Boğazı’na ilişkin risklerin gübre tedarikine yönelik endişeleri artırdığını ifade etti.
Voznesenski ayrıca, iklim değişikliğinin uzun vadede buğdayın verimi, protein kalitesi ve ekim alanları üzerinde de olumsuz etkiler yaratabileceğine vurgu yaptı.
