İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, haftalık basın toplantısında İran’ın dış politika gündemine ilişkin açıklamalarda bulundu.
İran’ın ulusal güvenlik ve çıkarlarından taviz vermeyeceğini söyleyen Bekayi, ABD ile müzakere yürütüldüğü yönündeki haberlerin gerçeği yansıtmadığını belirtti.
“Gerektiği sürece kendimizi savunacağız” diyen Bekayi, İran ile ABD’nin Pakistan ve Katar’ın sunduğu arabuluculuk önerilerine yanıt verdiği yönündeki haberleri de yalanladı.
“ABD savaşın ve barışın zamanını belirleyemez”
İran’a yönelik baskıların savaş yoluyla sonuç vermediğini dile getiren Bekayi, ülkesinin güvenlik politikalarının dış baskılarla şekillenmeyeceğini söyledi.
Bekayi, “İran’ı teslim olmaya zorlaması beklenen bir savaşın üzerinden beş ay geçti ancak onlar hâlâ bataklığın içinde sıkışıp kalmış durumdalar. Bizim için belirleyici olan güvenlik ve ulusal çıkarlardır. ABD’nin savaş ve barışın zamanını belirlemesine izin vermeyeceğiz. Gerektiği sürece kendimizi savunmaya devam edeceğiz.” ifadelerini kullandı.
“Ukrayna’nın saldırısı karşılıksız kalmayacak”
İsmail Bekayi, Ukrayna’nın İran’a ait bir deniz aracına yönelik saldırısına da değinerek, bunun karşılıksız bırakılmayacağını söyledi.
Bekayi, Ukrayna’yı destekleyen ülkelerin de sorumluluk taşıdığını belirterek, Kiev yönetiminin attığı adımın “tehlikeli bir macera” olduğunu ifade etti.
Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşta taraf olmadıklarını yineleyen Bekayi, İran’ın bu çatışmaya müdahil olmadığını söyledi.
İngiltere’ye tepki: Gerekli karşılığı vereceğiz
Bekayi, İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın İran’a ilişkin açıklamalarını da eleştirdi.
İngiltere’nin ABD ile birlikte İran’a yönelik askeri operasyonlara destek verdiğini öne süren Bekayi, bunun uluslararası hukuka aykırı olduğunu söyledi.
İngiltere’nin İran Devrim Muhafızları Ordusu’nu ulusal güvenliğe tehdit olarak tanımlamasına da tepki gösteren Bekayi, kararın siyasi olduğunu belirterek, “İran, İngiltere’nin bu eylemine karşı mutlaka gerekli tedbirleri alacaktır.” dedi.
“ABD ile nükleer müzakere yok”
ABD ile Suudi Arabistan arasındaki sivil nükleer iş birliği anlaşmasına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Bekayi, nükleer enerjinin barışçıl kullanımının tüm ülkelerin hakkı olduğunu söyledi.
İran’a yönelik baskıların da bu haktan kaynaklandığını belirten Bekayi, Washington’un tutumunu eleştirdi.
Bekayi ayrıca İran’ın ABD ile Cenevre ya da Pakistan’da müzakere talebinde bulunduğu yönündeki haberleri de reddetti.
“İran’ın müzakere talep ettiği iddiası bir haber uydurmasıdır.” diyen Bekayi, arabulucu ülkelerin yalnızca ABD’den gelen bazı mesajları ilettiğini belirtti.
Bekayi, “Şu anda ABD ile hiçbir müzakeremiz yoktur.” ifadelerini kullandı.
Hürmüz Boğazı mesajı
İran ile Umman arasında yürütülen görüşmelerin yalnızca iki ülkeyi ilgilendirdiğini belirten Bekayi, temasların Hürmüz Boğazı’ndaki deniz taşımacılığının güvenli şekilde yürütülmesine yönelik olduğunu söyledi.
ABD’nin bölgedeki politikalarının güvenlik sorunlarını derinleştirdiğini ifade eden Bekayi, Hürmüz Boğazı’ndaki mevcut gerilimden Washington’u sorumlu tuttu.
Bekayi, ABD’nin bazı bölge ülkeleriyle koordinasyon içinde gemileri belirli güzergâhlara yönlendirdiğini öne sürerek bunun bölgede yeni bir kriz oluşturmayı amaçladığını dile getirdi.
Fransa ve Bulgaristan’a eleştiri
Fransa’nın Tahran Büyükelçisi’nin İran Dışişleri Bakanlığı’na çağrıldığını hatırlatan Bekayi, Paris yönetimini İran’ın iç işlerine müdahale etmekle suçladı.
Bekayi, özür dilemesi gereken tarafın Fransa olduğunu belirterek, diplomatik temsilcilik faaliyetlerinin iç siyasete müdahaleye dönüşmemesi gerektiğini söyledi.
ABD güçlerinin Bulgaristan’da konuşlandırılmasına da değinen Bekayi, Sofya yönetiminin daha önce de İran’a yönelik operasyonlarda ABD’ye destek verdiğini öne sürdü.
Bu adımın Birleşmiş Milletler Şartı’nın temel ilkeleriyle bağdaşmadığını ifade eden Bekayi, Bulgaristan yönetimini dikkatli davranmaya çağırdı.
Bölge ülkelerine işbirliği çağrısı
Bazı Arap ülkelerinin ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile birlikte İran karşıtı ortak bildiriye imza atmasını da değerlendiren Bekayi, bölge ülkeleriyle iyi ilişkiler kurmak istediklerini söyledi.
Ancak bazı ülkelerin topraklarını ABD’nin İran’a yönelik operasyonları için kullandırdığını belirten Bekayi, bu tür işbirliklerinin sona ermesini beklediklerini ifade etti.
Irak, Lübnan ve Çin mesajları
Irak Başbakanı’nın Tahran ziyareti kapsamında güvenlik ve terörle mücadele konularının ele alındığını söyleyen Bekayi, Irak hükümeti ve Kürdistan Bölgesel Yönetimi ile sınır güvenliği konusunda iş birliğinin sürdüğünü belirtti.
Lübnan’daki gelişmelere de değinen Bekayi, Hizbullah’ın silahlarının Lübnan’ın egemenliğini korumaya yönelik olduğunu ifade ederek, bu konuda kararın Lübnan halkına ait olduğunu söyledi.
Çin ile ilişkileri de değerlendiren Bekayi, Pekin yönetimini İran’ın stratejik ortağı olarak nitelendirdi.
İran ile Çin’in hem BRICS hem de Şanghay İşbirliği Örgütü kapsamında yakın koordinasyon içinde olduğunu belirten Bekayi, iki ülkenin ABD’nin bölgedeki politikalarına ilişkin benzer değerlendirmelere sahip olduğunu dile getirdi.
