Türkiye’de yüksek enflasyon ve yaşam maliyetleri bireysel borçlanmayı artırırken, bankacılık sektöründe takipteki krediler (ödenmeyen borcun yasal icra/takip sürecine girmesi) de yükseliyor.
Ekonomim’in BDDK verilerinden derlediği analize göre, 31 Temmuz itibarıyla tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarındaki toplam borç 6 trilyon 852 milyar lirayı aştı. Geçen yılın aynı döneminde bu tutarın yaklaşık 4 trilyon 704 milyar lira olduğu belirtildi.
Toplam borç içinde en büyük payı ise 2 trilyon 572 milyar lirayla ihtiyaç kredileri oluşturdu.
44,3 milyon kişinin bireysel kredi borcu bulunuyor
Verilere göre Türkiye’de 44,3 milyon kişi bireysel kredi kullanıyor. Kişi başına düşen ortalama borç bakiyesi ise 155 bin liraya ulaşıyor.
İhtiyaç kredilerinin kullanımında mevcut finansal yükümlülüklerin yönetilmesi öne çıkıyor. TeklifimGelsin verilerine göre ihtiyaç kredisi arayanların yüzde 55-57’si krediyi mevcut finansal yükümlülüklerini daha etkin yönetmek amacıyla kullanmayı planlıyor.
Günlük ihtiyaçların finansmanı ise yüzde 36-38 ile ikinci sırada yer alıyor.
İhtiyaç kredilerinde takip oranı yüzde 6,1’e çıktı
Bireysel borçlulukta dikkat çeken gelişmelerden biri de takipteki kredilerdeki artış oldu.
Ekonomim’in BDDK verilerinden derlediği analize göre ihtiyaç kredilerinde takibe dönüşüm oranı yüzde 6,1’e yükseldi. Bu oranın son dokuz yılın en yüksek seviyesine ulaştığı belirtildi.
Bireysel kredi kartlarında takibe dönüşüm oranı ise yüzde 5,3 olarak hesaplandı. Bankacılık sektörünün genelinde bu oran yüzde 3 seviyesinde kaldı.
Böylece ihtiyaç kredileri ve bireysel kredi kartlarında takibe dönüşüm oranları sektör genelindeki oranın üzerinde gerçekleşti.
Takip oranlarında yükseliş 2024’te başladı
İhtiyaç kredileri ve bireysel kredi kartlarında takibe dönüşüm oranlarının 2021-2023 döneminde genel olarak gerilediği, ancak 2024’ten itibaren yeniden yükselişe geçtiği belirtildi.
BDDK’nın resmi haftalık verileri de tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarındaki borç stokunun yüksek seviyelerde seyrettiğini gösteriyor. 17 Temmuz 2026 itibarıyla tüketici kredileri ve bireysel kredi kartlarının toplamı 6 trilyon 599 milyar lira olurken, ihtiyaç kredilerinin toplamı 2 trilyon 521 milyar liraya ulaştı.
Kredi talebinde tatil ve düğün etkisi
Kredi kullanımında dönemsel ihtiyaçlar da etkili oluyor. TeklifimGelsin verilerine göre tatil kredisi talebi ocakta yüzde 12,6 iken nisanda yüzde 17,1’e yükseldi.
Düğün kredisi talebinde ise ters yönde bir hareket görüldü. Ocakta yüzde 11,5 olan düğün kredisi talebi haziranda yüzde 8,8’e geriledi.
Gelir grupları arasında da kredi kullanım amaçları farklılaşıyor. Tatil kredisi talebi üst gelir grubunda yüzde 20,8’e ulaşırken en alt gelir grubunda yüzde 9,8’de kaldı. Eğitim amaçlı kredi talebi de üst gelir grubunda yüzde 20,2 ile en yüksek seviyede bulunuyor.
