İran’da Düzenin Maslahatını Koruma Komitesi Genel Sekreteri Tümgeneral Muhsin Rızai, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında imzalanan ortak savunma anlaşmasına ilişkin açıklama yaptı. Rızai, İran’ın Mekke Paktı’na ancak anlaşmanın temel prensiplerini belirleyen “kurucu ortak” olarak katılabileceğini söyledi. İran basını ise Tahran’ın anlaşmaya katılması için davet aldığını bildirdi.
Muhsin Rızai: İran ve Mısır anlaşmanın dışında bırakılamaz
BBC Türkçe’de yer alan habere göre Muhsin Rızai, İran devlet televizyonu IRINN’e yaptığı açıklamada, İran ve Mısır’ın bu tür bölgesel güvenlik düzenlemelerinin dışında tutulmaması gerektiğini belirtti.
Rızai, iki ülkenin anlaşmaların temel prensiplerinin oluşturulmasında rol alması gerektiğini söyledi.
Rızai, “İran ve Mısır bu tür anlaşmalarda yer almamazlık edemez ancak kurucu olarak, orada imzalanan belgelerin fikirsel çerçevesini oluşturan taraflar olarak yer almalıdırlar” dedi.
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan ortak savunma anlaşması imzaladı
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan, 7 Ağustos’ta ortak savunma anlaşması imzaladı.
“Mekke Paktı” olarak anılan anlaşmaya göre, üç ülkeden birine yönelik saldırı tüm ülkelere yapılmış kabul edilecek.
Türkiye, anlaşmanın yeni üyelere açık olduğunu daha önce yaptığı açıklamalarda yineledi.
Mekke Paktı’na ilişkin değerlendirmesinde Rızai, anlaşmaya taraf olan ülkelerin kendi aralarında bir düzenleme yaptıktan sonra İran’dan bunu onaylamasını istemesinin kabul edilemeyeceğini söyledi.
Rızai: ABD bölgeden çekiliyor
İran’ın dini lideri Mücteba Hamaney’in kıdemli danışmanlarından olan Muhsin Rızai, Mekke Paktı’nın ortaya çıkışını ABD’nin bölgedeki etkisinin zayıflamasıyla ilişkilendirdi.
Rızai, Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan’ın anlaşma imzalamasına ilişkin değerlendirmesinde, ABD’nin bölgedeki rolünün azalmasının yeni güvenlik arayışlarını beraberinde getirdiğini söyledi.
Rızai, “Pakistan, Türkiye ve Suudi Arabistan’daki dostlarımız ve kardeşlerimiz bir anlaşma imzaladı. Neden? Çünkü Amerika onlara ‘Hoşça kalın, gidiyoruz’ dedi” ifadelerini kullandı.
ABD’nin bölgedeki varlığının azalmasıyla ortaya çıkan boşluğun diğer ülkeler tarafından doldurulmaya çalışıldığını belirten Rızai, bu sürecin İran ile Washington arasındaki mücadelenin sonucunda ortaya çıktığını söyledi.
Rızai, “Amerika’nın bölgedeki zayıflığı ve ortaya çıkan boşluk, İran milletinin savaş ganimetidir” dedi.
Rızai, diğer ülkelerin de ABD’nin bölgedeki rolünün azalması olarak değerlendirdiği gelişmelerden yararlanmaya çalıştığını ifade etti.
İran’ın Mekke Paktı’na davet edildiği iddiası
İran basını, Beyrut merkezli El Meyadin televizyonunun haberine dayanarak Tahran’ın Mekke Paktı’na katılması için davet aldığını bildirdi.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi de 10 Ağustos’ta yaptığı açıklamada anlaşmaya ilişkin büyük ölçüde tarafsız bir tutum sergilemişti.
Bekayi, Mekke Paktı’nı bölgedeki güvenlik anlayışının değiştiğinin bir göstergesi olarak değerlendirmişti.
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Tahran’ın anlaşmanın üç kurucu ülkesiyle temas halinde olduğunu ve girişim hakkında bilgilendirildiğini söylemişti. Bekayi, İran’ın anlaşmaya katılma ihtimali konusunda ise kapıyı açık bırakmıştı.
Muhammed Bakır Kalibaf: Komşu ülkelerden mesajlar alıyoruz
Bölgesel güvenlik tartışmalarına ilişkin bir açıklama da İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf’tan geldi.
Kalibaf, 22 Ağustos’ta X hesabından yaptığı paylaşımda, İran’ın yeni bölgesel güvenlik ve ekonomik düzenlemelerin oluşturulmasına ilişkin komşu ülkelerden mesajlar aldığını açıkladı.
Kalibaf, temasların ABD’nin “İsrail uğruna” kendi müttefiklerinin güvenliğini zayıflattığını belirttiği bir dönemde gerçekleştiğini söyledi.
Trump’tan İran’a yönelik ekonomik operasyon açıklaması
Bölgesel güvenlik tartışmaları, Washington ile Tahran arasındaki gerilimin sürdüğü bir dönemde yaşanıyor.
ABD Başkanı Donald Trump, 19 Ağustos’ta sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada İran’a karşı “bir ülkeye karşı şimdiye kadar uygulanan en yıkıcı ekonomik operasyonu” başlatma sözü verdi.
İranlı yetkililerin Mekke Paktı ve yeni bölgesel güvenlik düzenlemelerine ilişkin açıklamaları da ABD’nin Orta Doğu’daki rolünün yeniden tartışıldığı bu süreçte geldi.
