İnsan Hakları Derneği (İHD), Alevileri ve Aleviliği hedef alan açıklamaları nedeniyle Altan Tan ve Kemal Öztürk’e tepki gösterdi. İHD Genel Merkezi, Aleviler üzerinden kurulan ayrımcı, dışlayıcı ve nefret içerikli söylemlerin kaygı verici olduğunu belirterek, hiçbir inanç topluluğunun kolektif biçimde suçlanamayacağını vurguladı.
İHD tarafından yapılan açıklamada, Altan Tan’ın Alevileri “Ali’siz”, “ateist” ve “sözde Aleviler” şeklindeki ifadelerle sınıflandırmasına, Kemal Öztürk’ün ise Suriye’deki Arap Alevilerini topluca hedef alan ve katliamı meşru gösterebilecek ifadeler kullanmasına tepki gösterildi.
DÜN KATLİAM, BUGÜN NEFRET SÖYLEMİ: ALEVİLER HEDEF GÖSTERİLEMEZ
Aleviler ve Alevilik üzerinden kurulan ayrımcı, dışlayıcı ve nefret içerikli söylemleri kaygıyla izliyoruz.
Altan Tan’ın Alevileri “Ali’siz”, “ateist” ve “sözde Aleviler” gibi ifadelerle sınıflandırması; Kemal…
— İHD Genel Merkezi (@ihdgenelmerkez) September 1, 2026
” Alevileri tanımlama ve makbul olanı belirleme hakkı yok”
İHD, iki açıklamanın niteliğinin farklı olduğunu ancak her iki söylemin de Alevileri tanımlama, “makbul” ve “makbul olmayan” Alevi ayrımı oluşturma ve bir inanç topluluğunu kolektif biçimde suçlama gibi tehlikeli bir zeminde buluştuğunu belirtti.
Açıklamada, hiç kimsenin Alevilerin kimliğini, inancını veya yaşam biçimini belirleme hakkına sahip olmadığı vurgulandı.
İHD, bir devletin, rejimin ya da herhangi bir kişinin işlediği suçların sorumluluğunun bir inanç topluluğunun tamamına yüklenemeyeceğini belirterek, kolektif suçlama ve cezalandırma anlayışının insan haklarına aykırı olduğunu ifade etti.
“Nefret söylemi şiddeti besleyen bir zemin oluşturuyor”
Açıklamada, nefret söyleminin yalnızca sözlerden ibaret olmadığı, ayrımcılığı, düşmanlaştırmayı ve şiddeti besleyen toplumsal bir zemin oluşturduğu belirtildi.
Alevilerin nefret söyleminin tarih boyunca yol açtığı sonuçları ağır bedeller ödeyerek deneyimlediğine dikkat çekilen açıklamada, Maraş, Çorum, Sivas ve Gazi’de yaşananlar hatırlatıldı.
İHD, Alevilere yönelik ayrımcı ve nefret içerikli söylemlerin geçmişte yaşanan katliamlar ve saldırılar bağlamında değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.
“Aleviler hedef gösterilemez”
İHD, açıklamasında Alevilere yönelik nefret söylemlerine ilişkin tutumunu şu ifadelerle ortaya koydu:
“Aleviler hedef gösterilemez. Aleviliğin ‘makbul’ ve ‘makbul olmayan’ biçimleri ilan edilemez. Hiçbir topluluk kolektif olarak suçlanamaz. Katliamı meşrulaştıran hiçbir söylem ifade özgürlüğü olarak kabul edilemez.”
Kamu makamlarına ve medyaya çağrı
İHD, kamu makamları ve yargı organlarına Alevilere yönelik nefret söylemleri karşısında etkin soruşturma yürütme çağrısında bulundu.
Medya kuruluşlarına da ayrımcılık ve nefret söyleminin normalleştirilmemesi çağrısı yapan İHD, eşit yurttaşlık, inanç özgürlüğü ve birlikte yaşam hakkından yana mücadele edeceğini belirtti.
İHD açıklamasını, “Eşit yurttaşlık, inanç özgürlüğü ve birlikte yaşam hakkından yana; ayrımcılığa, nefret söylemine ve cezasızlığa karşı mücadelemizi sürdüreceğiz” ifadeleriyle sonlandırdı.
