Irak’ın başkenti Bağdat’ta Başbakan Ali Zeydi, Êzidî Davası İttifakı ile Şengal Direniş Birlikleri (YBŞ) heyetiyle bir araya geldi. Görüşmenin ardından yapılan açıklamalarda, YBŞ’nin Irak’ın resmi güvenlik güçleri saflarına entegre edilmesi ve silahların devletin yetkisi altına alınması konusunda anlaşma sağlandığı bildirildi.
Êzidî Davası İttifakı Başkanı ve Milletvekili Murad İsmail, görüşme sonrası yaptığı açıklamada anlaşmayı memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, “Bugün Irak için ve Êzidî halkımız için güzel bir gün” dedi.
Murad İsmail: Tarihi bir anlaşmayı memnuniyetle karşılıyoruz
Murad İsmail, Êzidî direnişinin savaşçılarını ve YBŞ’yi Irak’ın resmi güvenlik güçleri saflarına entegre etmeye, tüm silahları devletin yetkisi altına almaya ve önemli bir bölümü kapatmaya yönelik tarihi bir anlaşmaya varıldığını söyledi.
İsmail, anlaşmanın Êzidî halkının haklarını hukuk ve Anayasa çerçevesinde koruduğunu belirterek şöyle konuştu:
“Êzidî direnişinin savaşçılarını, YBŞ’yi, Irak’ın resmi güvenlik güçlerinin saflarına entegre etmeye, tüm silahları devletin yetkisi altına almaya ve önemli bir bölümü kapatmaya yönelik tarihi anlaşmayı memnuniyetle karşılıyoruz. Bu anlaşma, halkımızın haklarını hukuk ve Anayasa çerçevesinde koruyor.”
“Halkımıza bu dosyaları çözüme kavuşturacağımıza dair söz vermiştik. Bugün bu söz meyvesini veriyor” diyen İsmail, sonucun Êzidî Davası İttifakı içindeki birlik ve YBŞ de dahil olmak üzere toplumun tüm kesimleriyle kurulan dayanışma sayesinde elde edildiğini ifade etti.
İsmail, anlaşmayla daha önce silah taşıyan genç erkeklere Irak güvenlik güçleri bünyesinde görev yapma fırsatı sunulacağını belirterek, bu kişilerin bölgelerini, topraklarını ve Irak’ın ihtiyaç duyduğu her yerde ülkenin her karışını koruyabileceğini söyledi.
İsmail: Êzidî halkının yaşadığı sorunlar anlaşılmalı
Başbakan Zeydi ve Iraklı yetkililere teşekkür eden Murad İsmail, Êzidî halkının yaşadığı adaletsizliklerin ve karşı karşıya bulunduğu sorunların anlaşılmasının önemine dikkat çekti.
İsmail, Êzidî davasını farklı kılan unsurlar arasında IŞİD tarafından gerçekleştirilen soykırımı, yerinden edilmiş aileleri, hâlâ esaret altında bulunan binlerce kişiyi, yıkılmış kentleri ve naaşları henüz toprağa verilmemiş yakınlarını sıraladı.
“Bu, doğru yolda atılmış ilk adımdır” diyen İsmail, anlaşmanın silahların devletin elinde olması, egemenliğin korunması ve Irak toplumunun hiçbir kesiminin geride bırakılmaması yönündeki hükümet vizyonunu yansıttığını belirtti.
Başbakan Zeydi: Şengal federal hükümetin tam yetkisi altına girecek
Irak Başbakanlığı Medya Ofisi tarafından yapılan açıklamaya göre, Başbakan Ali Zeydi de görüşmenin ardından değerlendirmelerde bulundu. Zeydi, Şengal Dağı’nın federal hükümetin “tam yetkisi altına gireceğini” ve Şengal’daki direniş gruplarının silahlarını devlete teslim etmeye başlayacağını söyledi.
Silahların teslim edilmesi kararının ulusal karar alma mekanizmasının birliğinin korunması çerçevesinde olduğunu belirten Zeydi, YBŞ ve Şengal Kadın Birlikleri (YJŞ) mensuplarının haklarının korunacağını ve fedakârlıklarının tanınacağını ifade etti.
Zeydi, uygun niteliklere sahip olanların yasal ve resmi çerçeveler doğrultusunda Irak güvenlik kurumlarına entegre edileceğini belirterek şöyle konuştu:
“Devlet, Şengal Direniş Birlikleri ve Kadın Birlikleri mensuplarının haklarını koruyacak ve fedakârlıklarını tanıyacak. Statülerini düzenleyecek ve uygun niteliklere sahip olanları, yasal ve resmi çerçeveler doğrultusunda Irak güvenlik kurumlarına entegre edecektir.”
Görüşmede yeniden imar ve Êzidî mağdurların tazminatı da ele alındı
Başbakanlık açıklamasında, görüşmede Şengal’daki kamu hizmetlerinin durumu, altyapı ve yeniden imar ihtiyaçlarının yanı sıra IŞİD mağdurlarına yönelik tazminat meselesinin de ele alındığı belirtildi.
Yerinden edilmiş kişilerin bölgelerine geri dönmeleri için uygun koşulların oluşturulmasının da görüşmenin gündeminde yer aldığı aktarıldı.
Êzidîlerin Irak’ın “çeşitlilik gösteren sosyal dokusunun asli ve hayati bir parçasını” oluşturduğunu belirten Zeydi, bu çeşitliliğin ülke için bir güç kaynağı ve ulusal ve insani bir değer olduğunu vurguladı.
Zeydi ayrıca hükümetin Êzidîler için adaleti sağlamaya, haklarını güvence altına almaya, evlerine dönüşlerini kolaylaştırmaya ve yıllarca süren IŞİD saldırıları ile yerinden edilmenin sonuçlarını ele almaya kararlı olduğunu ifade etti.
Şengal’de IŞİD saldırıları ve YBŞ’nin kuruluşu
IŞİD, Haziran 2014’te Musul’u ele geçirmesinin ardından 3 Ağustos’ta Şengal’e saldırdı. Êzidî Kürtlerin yoğunlukta yaşadığı kent ve çevresine yönelik saldırılarda yüzlerce kişi toplu halde öldürüldü, çoğunluğu kadın ve çocuklardan oluşan 6 binden fazla kişi ise kaçırıldı.
Saldırılar sonrasında savunmasız kalan Êzidî gençler örgütlenerek Şengal Direniş Birlikleri’ni (Yekîneyên Berxwedana Şengalê-YBŞ), kadınlar ise Şengal Kadın Birlikleri’ni (Yekîneyên Jinên Şengalê-YJŞ) kurdu.
Şengal, 13 Kasım 2015’te YBŞ, YJŞ ve Peşmerge güçleri tarafından IŞİD’den kurtarıldı.
