ABD’de Başkan Donald Trump’ın siyasi geleceği ve Kongre’deki güç dengeleri açısından kritik önem taşıyan ara seçimlerde sandıklar kapanırken, sonuçlar netleşmeye başladı.
Seçmenler, 435 sandalyeli Temsilciler Meclisinin tamamı ve 100 sandalyeli Senatonun 35 sandalyesi için sandık başına gitti.
ABD’de Kongre’nin iki kanadını oluşturan Senato’nun bir kısmının ve Temsilciler Meclisi’nin tamamının yenileneceği ara seçimler için oy kullanma işlemleri 41 eyalette sona erdi ve oy sayımına başlandı.
İlk sonuçlara göre Temsilciler Meclisi’nde 435 sandalyenin 186’sını Demokratlar, 114’ünü Cumhuriyetçiler kazandı.
Sandalyelerin üçte biri için seçim yapılan Senato’da ise Demokratlar 52, Cumhuriyetçiler 40 sandalye elde etti.
Kalan sandalyeler için oy sayım işlemi devam ediyor.
Georgia’da seçimleri kazanan Demokrat Keisha Lance Bottoms, ABD’de vali seçilen ilk siyah kadın olarak tarihe geçti.
Atlanta’nın eski belediye başkanı, popüler ve görevden ayrılan Cumhuriyetçi Vali Brian Kemp’in yerine geçmek için kişisel servetinden 200 milyon dolardan fazla harcayan milyarder rakibi Cumhuriyetçi Rick Jackson’ı mağlup etti.
Trump’tan açıklama
Seçimlerin gidişatıyla ilgili konuşan ABD Başkanı Donald Trump, “Ben oy pusulasında yoktum. Ben olsaydım büyük farkla kazanırdık.” dedi.
New York Times’a konuşan Trump, seçim sonuçlarını kabul etmeye hazır olduğunu belirtirken, “Demokratlarla birlikte çalışmaya hazırız.” diye konuştu.
Daha sonra kendi sosyal medya hesabından paylaşım yapan Trump, üstünde VETO yazan bir şapkanın görselini paylaştı.
Trump, son birkaç gündür kongrede çoğunluğu demokratların kazanması halinde “bay veto” olacağını söylemiş ve tüm yasa tasarılarını veto edeceğini vurgulamıştı.
Teksas, 38 yıl sonra ilk kez demokratlarda
Sonucu en çok merak edilen eyaletlerden biri olan Teksas’taki Senato seçimlerinde 1988’den bu yana ilk kez bir demokrat kazandı. Yine Kansas’ta da 1932’den bu yana ilk kez bir demokratın kazandığı belirtildi.
Colorado ve New Mexico’da da Demokrat Partili adaylar yarışı kazandı.
Demokrat Partili adaylar, Georgia, Virginia, Massachusetts, Rhode Island, Delaware, New Jersey, Illinois, North Carolina ve New Hampshire eyaletlerindeki sandalyeleri de elde etti.
Demokrat Janelle Stelson, Pennsylvania’nın 10. Kongre Seçim Bölgesi’nde yedi dönemdir görevde olan Cumhuriyetçi Scott Perry’yi mağlup ederek, ABD Temsilciler Meclisi’nde bir koltuğun daha el değiştirmesini sağladı.
Michigan’da Filistin destekçisi Demokrat aday Abdul El-Sayed kazandı
Decision Desk HQ’ya göre Demokrat Abdul El-Sayed’in Michigan Senato yarışını kazanacağı öngörülüyor. El-Sayed, Cumhuriyetçi Mike Rogers’ı mağlup ederek Üst Kamaraya (Senato) seçilen ilk Müslüman Amerikalı oldu.
Detroit ile Wayne County sağlık departmanlarının eski başkanı olan ve asıl mesleği hekimlik olan El-Sayed, Trump’ın 2024’te kıl payı kazandığı bu kilit eyalette (swing state), Başkan Trump tarafından desteklenen eski kongre üyesi Rogers’a karşı zafer elde etti.
Çarşamba sabahı erken saatler itibarıyla oyların yüzde 52’si sayılmışken, El-Sayed oyların yüzde 50’sinden biraz fazlasını alırken Rogers ise yüzde 47’nin üzerinde oy topladı.
Sayed’in kampanyası, Müslümanlara yönelik saldırılar ve İsrail ile Gazze savaşı üzerindeki tartışmaların gölgesinde, Michigan halkı için sağlık hizmetleri ve yaşam maliyeti konularına odaklandı.
Bu yaz yapılan Demokrat Parti ön seçimlerinde El-Sayed’e kaybeden Demokrat Temsilciler Meclisi Üyesi Haley Stevens, emekli olan Senatör Gary Peters’ın (Demokrat) Senato koltuğu için yapılan seçimden sadece birkaç gün önce sürpriz bir şekilde Rogers’ı desteklediğini açıklayarak partili Demokratları öfkelendirmişti.
Ara seçimler neden önemli?
ABD’de her iki yılda bir kongre seçimleri yapılıyor. O yıl başkanın dört yıllık görev süresinin ortasına denk gelirse seçim, ara seçim olarak adlandırılıyor.
Ara seçimler, yasama yetkisinin toplandığı iki mecliste Demokratlar ile Cumhuriyetçiler arasındaki sandalye mücadelesi. İki partinin uzlaşarak çıkardığı yasaların giderek azaldığı, kutuplaşmış bir ABD’de yasa geçirebilmek için iki kanatta da çoğunluğu sağlamak önemli.
Çoğunluğu belirlemek için birkaç sandalye bile yetebiliyor. Dolayısıyla sonucu öngörülemeyen ‘salıncak eyalet’lerden gelecek sonuçlar kritik.
Ara seçimlerin ardından kongrenin kontrolünü eline alan parti yasama gündemini de belirleyecek.
Demokratların ara seçimlerdeki kazanımları Trump’ın başkanlık döneminin son iki yılındaki hareket alanını da belirleyecek. Cumhuriyetçilerin ağır yenilgi alması halinde Trump yönetimi gümrük vergisi ve İran savaşı gibi namı kötü politikaları yeniden gözden geçirmeye mecbur kalabilir.
Tabii olası kayıplar 2028 ABD başkanlık seçiminde Trump’ın yerine geçmek için yarışacak adayların söylemini de şekillendirebilir.
Demokratlar temsilciler meclisini kazanırsa, ki muhtemel görünüyor, Cumhuriyetçiler tek başına bu meclisten yasa geçiremez hale gelecek. Üstelik Demokrat çoğunluk, Trump yönetimi hakkında soruşturmalar başlatabilir, belge talebiyle yetkilileri ifadeye çağırabilir ve üst düzey yöneticileri Kongre’nin sıkı denetimine alabilir.
Senatoda çoğunluğu sağlamak daha da mühim. Kabine üyelerini, büyükelçileri ve Yüksek Mahkeme adayları dahil federal yargıçları onaylama yetkisi senatoda. Demokratlar senatoyu kazanırsa Trump’ın atamalarının birçoğunu engelleyebilir ya da geciktirebilir ve Beyaz Saray’ı yasalar konusunda pazarlığa zorlayabilir.
