Avrupa Birliği (AB), ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı satın alma planı ve Avrupalı müttefiklere yönelik gümrük vergisi tehditleri nedeniyle ABD ile yürüttüğü ticaret anlaşması görüşmelerini süresiz olarak askıya aldı.
Avrupa Parlamentosu (AP), Temmuz ayında İskoçya’nın Turnberry kentinde varılan anlaşmanın kilit bir parçası olarak, ABD mallarına uygulanan birçok AB ithalat vergisinin kaldırılmasını öngören yasa tekliflerini tartışıyordu. Bu düzenlemeler arasında, 2020 mutabakatı kapsamında ABD’den ithal edilen ıstakozlara sıfır gümrük vergisinin sürdürülmesi de bulunuyordu.
‘Tehditler anlaşmayı bozdu’
Ancak AP Ticaret Komitesi, 26-27 Ocak tarihlerinde yapmayı planladığı oylamayı süresiz olarak erteledi. Komite Başkanı Bernd Lange, düzenlediği basın toplantısında, Trump yönetiminin yeni gümrük vergisi tehditlerinin Turnberry anlaşmasını “fiilen bozduğunu” belirterek, anlaşmanın ikinci bir duyuruya kadar askıya alındığını açıkladı.
Trump: Grönland zaten bizimdi
ABD Başkanı Donald Trump ise bugün İsviçre’nin Davos kentinde düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda yaptığı konuşmada, Grönland’ı almak için derhal müzakerelere başlamak istediğini ancak bunu güç kullanarak yapmayacağını söyledi. Trump, Grönland üzerinde egemenliğe sahip Danimarka halkı ve liderlerini överek, adayı sadece ABD’nin savunabileceğini iddia etti.
Trump ayrıca Grönland’ın füze savunması ve ulusal-uluslararası güvenlik açısından stratejik öneme sahip olduğunu belirtti ve ABD’nin ada üzerindeki haklarını hatırlattı: “Zaten bizimdi ama İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra Danimarka’ya verdik. ABD elinde tutmalıydı.”
Rusya ve Çin’e atıf yapan Trump, Grönland’ın sadece ABD için değil Avrupa’nın da güvenliği için önemli olduğunu kaydederek, bu sebeple kendilerine ait olması gerektiğini vurguladı.
Trump, Grönland’ın geleceği konusunda Danimarka’ya iki seçenek sundu: “‘Evet’ diyebilirsiniz ve çok minnettar oluruz ya da ‘hayır’ dersiniz ve bunu unutmayız.” Ancak nadir toprak elementleriyle ilgilenmediğini ve konunun stratejik güvenlik olduğunu vurguladı.
von der Leyen: Diyaloğu tercih ediyoruz, harekete geçmeye de hazırız
AB tarafında ise Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Trump’ın Grönland tehdidine karşılık, “Avrupa diyaloğu ve çözümleri tercih ediyor ama harekete geçmeye de hazırız, gerekirse, birlikle, aciliyet ve kararlılık duygusuyla” ifadelerini kullandı. Von der Leyen, AB ekonomisi ve savunmasını güçlendirme gereğini vurgularken, uluslararası düzendeki değişimin kalıcı olduğunu belirtti. Trump’ın Avrupa’ya gümrük vergisi tehditlerini “yanlış” olarak niteleyen Von der Leyen, AB’nin geleneksel ihtiyatlı tutumundan uzaklaşması gerektiğini söyledi.
