ABD’de yapılan yeni bir araştırma, yapay zekâ destekli analizlerin Alzheimer hastalığı riskini yüksek doğrulukla tahmin edebildiğini ortaya koydu. Araştırmacılar, geliştirilen sistemin hastalığı yaklaşık yüzde 93 doğruluk oranıyla öngörebildiğini belirtiyor.
Worcester Politeknik Enstitüsü tarafından yapılan açıklamaya göre, çalışma kapsamında 800’den fazla beyin taraması incelendi. Araştırmacılar bu verileri kullanarak yapay zekânın, Alzheimer’ın erken döneminde ortaya çıkan anatomik değişiklikleri tespit edebildiğini belirledi.
Bilim insanlarına göre bu bulgular, yapay zekânın Alzheimer için erken risk faktörlerini belirleme, hastalık riskini tahmin etme ve henüz teşhis edilmemiş vakaları saptama konusunda önemli bir araç olabileceğini gösteriyor.
Araştırmayı yürüten ekipte yer alan yardımcı araştırma profesörü Benjamin Nephew, Alzheimer’ın erken teşhisinin zor olabildiğini söyledi. Nephew, hastalığın ilk belirtilerinin çoğu zaman normal yaşlanma belirtileriyle karıştırıldığını ifade etti.
Nephew, “Makine öğrenmesi teknolojilerinin beyin taramalarından elde edilen büyük veri setlerini analiz ederek çok küçük değişimleri bile tespit edebildiğini ve Alzheimer ile ilişkili bilişsel durumları doğru biçimde tahmin edebildiğini gördük” dedi.
Araştırmacılara göre erken teşhis, hastalara ve doktorlara hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilecek tedavilere hazırlanmak için değerli zaman kazandırabilir.
Çalışmada 69 ile 84 yaş arasındaki 344 kişinin MR görüntüleri incelendi. Veri setinde, normal bilişsel işlevlere sahip 281 kişi, hafif bilişsel bozukluk gösteren 332 kişi, Alzheimer tanısı konmuş 202 tarama yer aldı.
Beynin yaklaşık 200 bölgesinden 95’i detaylı biçimde analiz edilerek yapay zekâ algoritmasıyla hastaların sağlık durumuna ilişkin tahminler yapıldı.
Kritik bölgeler, Hipokampus, amigdala ve entorhinal korteks olarak belirlendi.
Analizler, Alzheimer tahmininde en önemli göstergelerden birinin beyin hacmindeki kayıp olduğunu ortaya koydu. Bu kaybın özellikle, hafıza oluşumunda rol oynayan Hipokampus, korku ve duygusal tepkileri işleyen Amigdala, zaman ve mekân algısıyla bağlantılı Entorhinal korteks bölgelerinde belirgin olduğu saptandı.
Araştırmacılar, 69–76 yaş aralığındaki hem kadınlarda hem de erkeklerde hipokampusun sağ tarafında beyin hacmi kaybı görüldüğünü ve bunun erken teşhis açısından önemli bir gösterge olabileceğini belirtti.
Çalışma ayrıca beyin küçülmesinin cinsiyete göre farklı bölgelerde yoğunlaşabildiğini ortaya koydu. Kadınlarda hacim kaybı daha çok dil ve görsel algıyla bağlantılı sol orta temporal kortekste, erkeklerde ise çoğunlukla sağ entorhinal kortekste gözlendi.
Araştırmacılar bu farkın, kadınlarda östrojen ve erkeklerde testosteron seviyelerindeki değişimlerle bağlantılı olabileceğini düşünüyor.
Alzheimer’s Association verilerine göre ABD’de 7,2 milyondan fazla kişi Alzheimer ile yaşıyor. Bilim insanları, hastalığın gelişiminde rol oynayan diğer faktörleri belirlemek için çalışmaların sürdüğünü belirtiyor.
