İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, 19 Ekim 2026 Pazar günü Tahran’da bir araya geldi. Görüşmede iki ülke arasındaki stratejik ilişkilerin derinleştirilmesi, ekonomik ve ticari işbirliği, bölgesel güvenlik sorunları ve uluslararası gelişmeler ele alındı.
Bakanlar, bölgedeki anlaşmazlıkların askeri yöntemlerle çözülemeyeceği ve diplomasi ile diyaloğun uzlaşmanın temelini oluşturması gerektiği konusunda ortak görüş bildirdi.
Tahran-Moskova ilişkilerinde stratejik ortaklık vurgusu
Görüşmenin ardından açıklama yapan Arakçi, müzakerelerin oldukça verimli geçtiğini belirtti. İran ile Rusya arasındaki ilişkilerin stratejik nitelik taşıdığını vurgulayan Arakçi, Kapsamlı Stratejik Ortaklık Anlaşması’nın yürürlüğe girmesinin ardından ilişkilerin daha önemli ve derin bir boyut kazandığını söyledi.
Arakçi, ekonomik, ticari, siyasi ve kültürel alışverişin geliştirilmesinin önünde temel bir engel bulunmadığını ifade etti.
Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov da ülkesinin İran ile imzaladığı stratejik anlaşmalardan ve yatırımlardan vazgeçmeyeceğini belirterek, “Zorlu uluslararası koşullara rağmen anlaşmalara bağlıyız” dedi.
Nükleer alandaki işbirliğine de değinen Lavrov, Rus teknik ekipleri ve personelinin aşamalı olarak Buşehr Nükleer Santrali’ne geri döndüğünü aktardı.
İki ülke arasındaki ticaret hacmi arttı
Lavrov, İran ile Rusya arasındaki ticaret hacminin geçen yıl yüzde 21, bu yılın ilk sekiz ayında ise yüzde 10’dan fazla arttığını açıkladı. Avrasya Ekonomik Birliği ile Serbest Ticaret Anlaşması’nın uygulanmasının da ticaret ve enerji alanlarında önemli fırsatlar sunduğunu kaydetti.
İki bakan, ekonomik ilişkilerin yanı sıra bölgesel gelişmeleri de değerlendirdi. Orta Doğu’daki anlaşmazlıkların ve krizlerin askeri yöntemlerle çözülemeyeceğini belirten Arakçi ve Lavrov, diplomasi ve diyaloğun uzlaşma için temel araçlar olması gerektiğini vurguladı.
Hürmüz Boğazı ve deniz taşımacılığı gündemde
Körfez’de deniz ulaşımı ve seyir güvenliğine ilişkin gerilimler de görüşmenin başlıkları arasında yer aldı. Lavrov, Hürmüz Boğazı ve çevresindeki durumun savaş öncesindeki koşullara dönmesinin ve deniz taşımacılığında tam güvenliğin sağlanmasının önemine dikkat çekti.
Moskova’nın Washington ile Tahran arasında uzun süredir devam eden krizin aşılması için uygun ve kabul edilebilir bir çözüm bulunmasına katkı sunmaya hazır olduğunu belirten Lavrov, diplomatik çözüm arayışına işaret etti.
Arakçi ise Hürmüz Boğazı’ndaki gerilimin nedenine ilişkin olarak ABD ve İsrail’in politikalarını gösterdi. İran Dışişleri Bakanı, “Hürmüz Boğazı’ndaki huzursuzluk, ABD ve İsrail’in askeri saldırılarının ve İran’a uygulanan ekonomik ambargonun doğrudan bir sonucudur” ifadelerini kullandı.
Arakçi ayrıca Hazar Denizi’ndeki gerilimden ve bu denizde İran ile Rusya’ya ait gemilere düzenlenen saldırılardan duyduğu derin endişeyi dile getirdi.
Arakçi: ABD üsleri bölge ülkelerinin güvenliğine katkı sağlamıyor
Arakçi, askeri tırmanışın ardından bölgedeki güvenlik durumuna da değindi. Son savaşın, bölge ülkelerindeki ABD askeri üslerinin güvenliğe katkı sağlamadığını, aksine istikrarsızlığa yol açtığını gösterdiğini söyledi.
Arakçi, “Son savaş, bölge ülkelerine ABD askeri üslerinin varlığının kendilerinin güvenliğine hiçbir katkı sağlamadığını, aksine istikrarın bozulmasına yol açtığını kanıtladı. Bu üsler, ev sahibi ülkeleri koruyamadıkları gibi kendilerini dahi savunamayarak ağır darbeler aldılar” dedi.
İran’ın bölgesel güvenlik yaklaşımını da yineleyen Arakçi, dış müdahale ve yabancı güçlerin varlığı olmadan, bölge devletlerinin kendi girişimleriyle oluşturacağı her türlü kolektif güvenlik mekanizmasını memnuniyetle karşılayacaklarını belirtti.
Arakçi’den Avrupa ülkelerine diplomasi çağrısı
İran Dışişleri Bakanı, Avrupa ülkelerini ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarına ortak olmakla suçladı. Arakçi, Avrupalı ülkelerin izlediği yanlış politikaların Ukrayna savaşının uzamasına da katkıda bulunduğunu belirterek Avrupa’yı mantık ve diplomasiye başvurmaya çağırdı.
Görüşmede Gazze’deki savaş ile Lübnan ve Yemen’deki gelişmeler de ele alındı. Lavrov, Filistinlilerin yaşadığı acıların sona erdirilmesi için Birleşmiş Milletler kararlarının uygulanması gerektiğini vurguladı. Rusya Dışişleri Bakanı, Lübnan’da istikrarın sağlanmasının önemine de dikkat çekti.
Ukrayna savaşı ve uluslararası düzen ele alındı
Ukrayna savaşına ilişkin değerlendirmelerde bulunan Lavrov, Rus güçlerinin yalnızca askeri altyapıyı hedef aldığını söyledi. Lavrov, Kiev yönetimini ve Avrupalı müttefiklerini müzakere ve diyalog çabalarında ciddi davranmamakla suçladı.
Görüşmenin sonunda Arakçi ve Lavrov, uluslararası hukuk temelinde adil ve çok kutuplu bir uluslararası düzenin kurulması için çaba gösterilmesi gerektiğini vurguladı.
