Harici ile Berlin merkezli Avrupa Kıtalararası İnisiyatifi’nin (ETI) ortaklığıyla düzenlenen East-West Forum (EWF), 26 Eylül Cumartesi günü İstanbul’da uluslararası akademisyen, diplomat ve stratejistleri bir araya getirecek. Beşiktaş’taki Akatlar Kültür Merkezi’nde düzenlenecek forumda Ukrayna ve Gazze savaşları, artan savaş riski, çok kutupluluk, Avrupa’nın stratejik geleceği ve Avrasya merkezli yeni güvenlik mimarisi dört oturumda ele alınacak.
15 ülkeden 20’yi aşkın akademisyen, siyasetçi, düşünür ve stratejistin katılacağı forumda Prof. Zhou Bo, Daniel L. Davis, Michael von der Schulenburg, Alexander Shenderyuk-Zhidkov, Ali Asghar Soltanieh, Prof. Zhang Weiwei, Prof. Glenn Diesen, Anatol Lieven, Prof. Jagannath Panda, Roger Köppel, Hauke Ritz, Thomas Fazi, Prof. Dragana Mitrović, Georges Renard-Kuzmanovic, Walter Komarek ve diğer uluslararası katılımcılar yer alacak.
Çok kutuplu dünya ve yeni güvenlik düzeni tartışılacak
Soğuk Savaş sonrasında şekillenen tek kutuplu dünya düzenindeki değişim ve büyük güçler arasındaki rekabetin uluslararası sisteme etkileri, forumun temel tartışma başlıkları arasında yer alacak.
EWF kapsamında G7 ve G20 gibi yapıların teknoloji ve devlet merkezli yaklaşımlarının yanı sıra alternatif ekonomik, toplumsal ve siyasal modeller de tartışmaya açılacak. Organizasyon, insan ihtiyaçlarını ve doğayla uyumu merkeze alan ekonomik yaklaşımlar üzerinden 21. yüzyıl için yeni modeller üzerine düşünmeyi hedefliyor.
İlk oturumda liberal düzen ve çok kutupluluk ele alınacak
Konferans, saat 10.00’daki resmi açılışın ardından Prof. Ulrike Guérot moderatörlüğündeki “Geçiş Dönemindeki Dünya: Çok Kutupluluk ve Liberal Düzenin Sonu” başlıklı oturumla başlayacak.
Prof. Zhang Weiwei, Prof. Glenn Diesen, Anatol Lieven ve Prof. Jagannath Panda’nın konuşmacı olarak yer alacağı panelde ilk değerlendirmeyi Papalık Temsilciliği yetkilisi yapacak.
Oturumda 1989 sonrasında ABD merkezli liberal düzenin küresel etkileri, farklı kültürler üzerindeki sonuçları ve sömürgecilik ile yeni sömürgecilik süreçlerinin tarihsel hafıza üzerindeki etkileri tartışılacak.
“Medeniyet devleti” kavramı ile modern öncesi geleneklerin 21. yüzyılda yeniden ele alınması ihtimali de gündeme gelecek. Avrupa Birliği’nin Hristiyanlık, Aydınlanma, modernite ve barış gibi düşünsel kökleriyle ilişkisi, ABD’nin AB mimarisi üzerindeki etkisi ve tarafsız bir Avrupa’nın küresel arabuluculuktaki olası rolü değerlendirilecek.
Çin, Rusya, Hindistan, İran ve Brezilya gibi ülkelerin artan ağırlığının uluslararası sisteme etkileri de ilk oturumun başlıkları arasında bulunuyor.
İkinci oturumun gündemi savaş riski
Saat 11.55’te Prof. Hasan Ünal’ın moderatörlüğünde düzenlenecek ikinci oturum, “Kontrolden Çıkan Gerilim: Yıkıcı Bir Dünya Savaşını Önlemek – Yeni Bir Düzeni Birlikte İnşa Etmek ve Barışçıl Şekilde Kurumsallaştırmak” başlığını taşıyacak.
Prof. Zhou Bo, Daniel L. Davis, Michael von der Schulenburg, Alexander Shenderyuk-Zhidkov ve Ali Asghar Soltanieh’in konuşacağı panelde ilk değerlendirmeyi Roger Köppel yapacak.
Diplomasi kanallarındaki tıkanma, silah kontrol mekanizmalarının zayıflaması ve yapay zeka destekli savaş teknolojilerinin gelişmesinin küresel güvenliğe etkileri tartışılacak. Ukrayna ile Filistin, İsrail, İran, Lübnan ve Suriye’yi kapsayan Ortadoğu gündemi üzerinden Avrasya merkezli yeni bir güvenlik mimarisinin imkanları değerlendirilecek.
Rusya’nın Avrupa ile Doğu arasında bir köprü olup olamayacağı, Avrupa Birliği’nin militarizasyon süreci ve olası dağılma senaryoları, Birleşmiş Milletler Şartı’nın geleceği ile insansız hava araçları ve robotik savaş teknolojilerinin ortaya çıkardığı yeni riskler de ele alınacak.
Panelde ayrıca nörolojik ve enformasyon savaşları karşısında sivillerin korunması, Batı hegemonyasındaki gerilemenin Türkiye gibi orta ölçekli güçlere etkisi, ABD’nin küresel askeri rolü, İran’ın bölgesel konumu, Körfez İşbirliği Konseyi’nin su arıtma gibi bölgesel istikrar projeleri ve Mekke Ortak Savunma Anlaşması değerlendirilecek.
Avrupa’nın stratejik özerkliği masaya yatırılacak
Saat 14.20’de Isabelle Casel’in moderatörlüğünde gerçekleştirilecek üçüncü oturumun başlığı “AB’nin Ötesinde Avrupa ve Felsefi Temelleri: Atlantizm, Avrasya ve Stratejik Özerklik” olacak.
Hauke Ritz, Thomas Fazi, Prof. Dragana Mitrović ve Georges Renard-Kuzmanovic’in konuşacağı panelde ilk değerlendirmeyi Walter Komarek yapacak.
Oturumda Avrupa’nın mevcut küresel güç dengesi içindeki konumu ve çok kutuplu bir uluslararası sistemdeki rolü ele alınacak. Avrupa’nın transatlantik çerçeve karşısında stratejik özerkliğini güçlendirmesi, ABD merkezli dijital platformlara karşı dijital egemenliğini geliştirmesi ve Avrasya, Asya, BRICS ile Küresel Güney ülkeleriyle ilişkilerini derinleştirmesi tartışılacak.
Avrasya’daki ticaret ve enerji akışlarının Avrupa açısından önemi değerlendirilirken, Avrupa’daki devlet kurumları, medya, üniversiteler ve kiliselerin alternatif görüşlere yaklaşımı da oturumun tartışma başlıkları arasında yer alacak.
Gazze ve Ukrayna’daki çatışmaların etkileri değerlendirilecek
Günün son oturumu saat 16.00’da Pascal Lottaz moderatörlüğünde yapılacak. “Ayrıntılara Bakış: Büyük Resimden Bölgesel Vekalet Savaşlarının Niteliklerine ve Çözüm İhtimallerine” başlıklı panelde Muhammad Shehada, Prof. Richard Sakwa, Andrew Day ve Prof. Abdullah Baabood konuşmacı olarak yer alacak. İlk değerlendirmeyi Ahmed Moustafa yapacak.
Panelde bölgesel krizlerin uluslararası sistemdeki dönüşümle bağlantısı ve küresel savaş riski ele alınacak.
Ortadoğu’da yaklaşık 50 yıllık ABD etkisinin ve daha önceki İngiliz etkisinin bölgesel dengeler üzerindeki sonuçları, Gazze’deki savaşın Batı’nın bölgedeki konumuna etkileri ve BRICS ülkelerinin Filistin meselesindeki olası rolü tartışılacak.
Ukrayna ve İran çevresindeki çatışma hatlarının yanı sıra askeri-endüstriyel yapı ile istihbarat, medya ve akademi arasındaki ilişkiler değerlendirilecek. NATO ve Avrupa Birliği güvenlik yapılarının zayıflaması halinde Avrupa’nın karşılaşabileceği koşullar da panelde ele alınacak.
East-West Forum pazar günü tamamlanacak
Forumun ikinci gününde, 27 Eylül Pazar günü saat 09.30-13.00 arasında çalışma ve değerlendirme toplantısı gerçekleştirilecek. Bu toplantının ardından EWF’nin İstanbul programı tamamlanacak.
East-West Forum’un 26 Eylül’deki programı, saat 17.25’te yapılacak kapanış oturumunda genel değerlendirmelerin paylaşılmasıyla sona erecek. Kapanış bölümünde Serdar Yurtçiçek de konuşmacılar arasında yer alacak.
