İsrail’in Gazze’deki sivil ölümlerini ve saldırılardaki hedefleme yöntemlerini konu alan NAZA belgeselinin fragmanı yayımlandı. 83. Uluslararası Venedik Film Festivali’nde Jüri Özel Ödülü’ne layık görülen belgeselin fragmanında, Gazze’de görev yapan 24 İsrailli askerin tanıklıklarına ve saldırılarda sivillerin ölümüne ilişkin anlatımlara yer veriliyor.
Belgeselin yapım ortakları arasında yer alan The Guardian’ın YouTube hesabından yayımlanan fragman, İsrailli bir askerin “NAZA” teriminin anlamını açıklamasıyla başlıyor.
Bir bina çizerek “Bu bombalamam gereken bina. Bu saldırının NAZA’sı 4’tü” diyen askere, “NAZA ne demek?” sorusu yöneltiliyor. Asker ise terimi, “Sivil zayiat. Bir saldırıda ölecek sivillerin sayısı” sözleriyle açıklıyor.
“Gazze’de hiçbir masum insan yok”
Fragmanda, Gazze’de Filistinlilerin uzaktan gerçekleştirilen saldırılarla toplu olarak öldürülmesinde rolü bulunan 24 İsrailli askerin röportajlarının yer aldığı belirtiliyor.
Kimliği açıklanmayan İsrailli askerlerden biri, 7 Ekim 2023’ün ardından İsrail’de “Gazze’de hiçbir masum insan yok” şeklinde bir yaklaşımın yaygınlaştığını söylüyor.
Bir başka asker ise saldırılarla ilgili olarak “Ne yaparsak yapalım, bunu hak ediyorlar” sözlerinin kullanıldığını aktarıyor.
Fragmanda ayrıca bir İsrailli askerin Gazze’ye ilişkin “Gazze bir fabrika haline geldi. Hedefler fabrikası” ifadeleri yer alıyor.
“Sadece bir kişi için 500 kişiyi öldürmeye onay geldi”
Fragmanda bir askere, “Bir saldırıda hatırladığın en yüksek sayı neydi?” sorusu yöneltiliyor.
Asker bu soruya, “Bir keresinde sadece hedeflenen bir kişi için 500 kişiyi öldürmeye onay geldi” yanıtını veriyor.
Söz konusu sayının İsrail’deki küçük bir köyün nüfusuna denk geldiğinin belirtilmesi üzerine asker bunu doğruluyor.
Başka bir asker ise anlatabileceği çok sayıda konu olduğunu ancak bunların bazılarını paylaşmaktan kaçındığını belirterek, “Size söylemem gerektiğini biliyorum ama söyleyemeyeceğim şeyler var” diyor.
Eleştirmenlerden NAZA’ya dikkat çeken yorumlar
Fragmanda, farklı medya kuruluşları ve sinema eleştirmenlerinin NAZA belgeseline ilişkin değerlendirmelerine de yer veriliyor.
The Hollywood Reporter belgeseli “Cesur ve yok sayılamaz… Çok önemli bir tanıklık eylemi” sözleriyle değerlendirirken, Fransız Le Monde gazetesi NAZA için “Bir aparkat gibi iniyor” ifadesini kullandı.
IndieWire belgeselin izleyiciyi “iliklerine kadar sarsmasının muhtemel” olduğunu belirtirken, New York Magazine filmi “çağımızın en önemli filmlerinden biri” olarak nitelendirdi.
Sight and Sound “esaslı”, Time Out “örnek niteliğinde”, Financial Times “olağanüstü”, El Mundo “muazzam”, Screen Daily “acil, mideye atılan bir yumruk” ve Next Best Picture ise “görmezden gelinmesi imkansız” ifadelerini kullandı.
Venedik Film Festivali’nde Jüri Özel Ödülü aldı
NAZA, İtalya’da bu yıl 83’üncüsü düzenlenen Uluslararası Venedik Film Festivali’nde Jüri Özel Ödülü’ne layık görüldü. İsrail’in Gazze’deki sivil ölümlerini ve saldırıların yürütülme biçimini konu alan belgesel, ödülün ardından İsrail’de de tartışma yarattı.
Belgeselin yönetmenlerinden Yuval Abraham, filmin sinemalardaki gösteriminin ardından internette ücretsiz olarak erişime açılmasına karar verdiklerini duyurdu.
Yuval Abraham, NAZA’nın internette sürekli yayımlanması kararının belgeselin diğer yönetmeni Rachel Szor ve yapım ortaklarından The Guardian ile birlikte alındığını belirtti.
BM’den yönetmenlere yönelik tehditlere tepki
İsrailli yetkililerin NAZA belgeseline yönelik açıklamaları ve yönetmenlerin vatandaşlıktan çıkarılmasına yönelik tehditlerin ardından Birleşmiş Milletler (BM) İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Sözcüsü Thameen Al-Kheetan da açıklama yaptı.
Al-Kheetan, İsrail’de NAZA belgeselinin yönetmenlerine yönelik nefret söylemi ve şiddete teşvik niteliğindeki açıklamaları kınadıklarını belirterek, yönetmenlerin güvenliğinin ve ifade özgürlüğünün korunması gerektiğini söyledi.
