İran rejimi tarafından Urmiye Cezaevi’nde idam edilen Kürt gençler Naser Bekirzade ile Mehrab Abdollahzadeh’in cenazelerinin ailelerine teslim edilmediği öğrenildi.
Hengaw İnsan Hakları Örgütünün internet sitesinde yer alan bilgilere göre, 2 Mayıs’ta idam edilen Naser Bekirzade ve 3 Mayıs’ta idam edilen Mehrab Abdollahzadeh’in cenazeleri hâlâ ailelerine verilmedi.
Ailelerin başvuruları reddedildi
Ailelerin cenazeleri teslim almak için yaptığı resmi başvurular ise reddedildi.
Hengaw tarafından yapılan açıklamada, “Urmiye Merkez Hapishanesi yetkilileri cenazeleri teslim etmeyi reddetti ve yakınlarına ‘cesetler iade edilmeyecek’ dedi. Yetkililer ayrıca ailelerin evlerinde toplanmasını engelleyerek Urmiye’de anma törenlerinin yapılmasının önüne geçti; akrabaları bunun yerine kendi köylerinde, sınırlı yas törenleri düzenlemeye zorladı” ifadelerine yer verildi.
Sesli mesaj göndermişti
Mehrab Abdollahzadeh, infazından önce cezaevinden gönderdiği sesli mesajında “Bir mahkum, her gece ve her gün, her an çağrılıp götürülerek idam edilebileceğini düşünüyor. Bir mahkum ancak gece saat 01.00’den sonra, belki düşüncelerini bir nebze bırakıp iki ya da üç saat uyuyarak biraz huzur bulabiliyor” demişti.
Mehrab Abdollahzadeh, “Gözaltına alındığım ilk günden itibaren, işkence ve tehditlerle tamamen gerçek dışı itirafları kabul etmeye zorlandım. Hakkımdaki suçlamaların hiçbiri doğru değil. Onlar da biliyor, Allah da biliyor. Ben masumum.” ifadelerini de kullanmıştı.
Mehrab 2022 yılında, başörtüsünü kurallara uygun takmadığı gerekçesiyle gözaltına alındıktan sonra polisin elindeyken hayatını kaybeden Mahsa Amini’nin ölümünü izleyen ülke çapındaki protestolar sırasında tutuklanmıştı. İran’ın Besiç milis gücüne mensup bir kişinin öldürülmesine karışmakla suçlandı.
42 ay sonra bu ayın başlarında idam edildi.
Kürdistan İnsan Hakları Ağı’na göre 29 yaşındaki Kürt dükkan sahibi, yakınlarına ya da avukatlarına önceden haber verilmeden idam edildi ve cenazesi ailesine teslim edilmedi.
Naser Bekirzade, Suçum Kürt olmak, sesimi tüm dünyaya ulaştırın’ demişti
Kürt genci Naser Bekirzade de idam edilen Kürt gençlerindendi.
2 Ocak 2024’te protestolara katıldığı için idam edildi.
İdam edilmeden Naser Bekirzade’nin mektubu paylaşılmıştı: “Urmîye, İran’ın geri kalanından farklıdır. Bunu kalpten söylüyorum: İlk ‘suçum’ Kürt olmamdı, ikincisi ise Sünni olmam. Bana yardım edin. Ben ne ilk ne de sonum.”
En az 32 kişi idam edildi
Birleşmiş Milletler, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a saldırmasından bu yana en az 32 siyasi mahkumun idamını teyit ettiğini kaydediyor.
Bu durum, bir yıldan diğerine keskin bir artışa işaret ediyor. Uluslararası Af Örgütü’ne göre, 2025’te siyasi saiklerle 45 infaz gerçekleştirildi.
Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Ofisi de, idam cezasının siyasi muhalefeti susturmak için giderek daha fazla kullanıldığı uyarısında bulundu.
Bu yıl öldürülenlerden bazıları İsrail ya da CIA adına casusluk yapmakla suçlanırken, bazıları da sürgündeki bir muhalif grupla bağlantılı olmakla itham edildi. Bunların 14’ü, binlerce kişinin ölümüne yol açan ve güç kullanılarak bastırılan Ocak ayındaki ayaklanmayla bağlantılı olarak tutuklanmıştı.
BBC’ye konuşan Uluslararası Af Örgütü’nden Nassim Papayianni, “İran’da yetkililer idamları insanları asarak gerçekleştiriyor. Bunları şafak vakti yapıyorlar” dedi.
Uluslararası Af Örgütü’ne göre, İran geçen yıl 2.159 kişiyi idam etti. Bu, 1989’dan bu yana en yüksek sayı.
BM, bu yıl sayının daha da yüksek olabileceğinden endişe ediyor.
Kürdistan İnsan Hakları Ağı’ndan Kaveh Kermanshahi’ye göre, rejim idam cezasını artan ölçüde kullanarak, Ocak ayındaki ayaklanma ve savaş nedeniyle zedelenen otoritesini yeniden tesis etmeye çalışıyor.
