İran’da kadınlara yönelik baskı ve idamların son yılların en yüksek seviyesine ulaştığı belirtiliyor. Kadın hakları aktivisti Nedim Mukarreb, son bir yılda en az 61 kadının idam edildiğini belirterek, İran’da kadınların sistematik baskının başlıca hedeflerinden biri haline geldiğini söyledi.
Radyo Zamane’ye konuşan Mukarreb, İran rejiminin yalnızca siyasi muhaliflere değil, aynı zamanda toplumsal hareketlere katılan kadınlara yönelik baskılarını da sürdürdüğünü ifade etti. Mukarreb, kadın idamlarının büyük bölümünün kamuoyuna yansıtılmadığını, yalnızca yüzde 10’undan azının devlet medyasında duyurulduğunu, geri kalan infazların ise gizli şekilde gerçekleştirildiğini öne sürdü.
‘Siyasi tutuklu kadınlar idam tehdidi altında’
Mukarreb, İran’da bazı siyasi tutuklu kadınların da idam riskiyle karşı karşıya olduğunu belirtti. Şerîfe Muhammedî, Pexşan Ezîzî ve Werîşe Muradî’nin halen idam tehdidi altında olduğunu söyleyen Mukarreb, son protestolar sonrası tutuklanan Bita Himmeti ve Meryem Hudvend hakkında da idam cezası verildiğini ifade etti.
Mehbube Şebani ve Hedise Mirvari’nin ise “Allah’a karşı savaş açmak” (muharebe) suçlamasıyla yargılandığını, bu suçlamanın İran yasalarına göre idamla cezalandırılabildiğini aktardı.
İnsan hakları örgütlerinden uyarı
Mukarreb, kadın hakları savunucularının İran’daki yargı süreçlerine ilişkin ciddi endişeler taşıdığını belirterek, sanıkların bağımsız avukatlara erişiminin engellendiği ve soruşturma süreçlerinde ağır insan hakları ihlallerinin yaşandığı yönündeki iddialara dikkat çekti.
Uluslararası Af Örgütü’nün 2025 raporuna atıfta bulunan Mukarreb, İran’ın dünya genelinde idam cezasının en yoğun uygulandığı ülkeler arasında yer aldığını söyledi.
2025’te binlerce idam
İnsan hakları örgütleri tarafından paylaşılan verilere göre, İran’da 2025 yılında en az 1639 kişinin idam edildiği, bunun 1989’dan bu yana kaydedilen en yüksek sayı olduğu ifade edildi. Aynı yıl idam edilenler arasında en az 48 kadının bulunduğu, bunların önemli bir kısmının “eş veya partner öldürme” suçlamasıyla infaz edildiği bildirildi.
