Yükseköğretim Kurulu’nun (YÖK) Avrupa standartlarına uyum sağlamakla gerekçelendirdiği 4 yıllık lisans programlarını 3 yıla düşürme çalışmaları, sağlık ve mimarlık gibi alanlarda uzmanların eleştirilerine neden oluyor.
YÖK Başkanı Erol Özvar’ın yakın zamanda katıldığı bir televizyon programında sarf ettiği “üniversite evlilik çağını erteliyor, doğurganlık oranları düşüyor” sözleri de YÖK’ün üniversitelere dair ajandasına yönelik tepkileri artırdı.
İlke TV’ye konuşan kadın öğrenciler ve eğitimciler, kadınların eğitim hakkının doğurganlık üzerinden tanımlanamayacağını savunurken gerçek çözümün kadınlar için eşit ve özgür gelecek koşullarının sağlanması olduğunu söyledi.
Özvar’ın açıklamalarını “siyasal iktidarın kendi makbul gençliğini ve aile tipini yaratma çabasıyla beraber değerlendirmek gerektiğini” söyleyen Ege Üniversitesi öğrencisi Sinem Çelebi, AK Parti iktidarının tüm uygulamalara rağmen böyle bir kuşağı hâlâ yaratamadığını söyledi.
Eleştirilere neden olan “evlilik” açıklamasını değerlendiren Çelebi, “Gençler evlensin diye kampanya üstüne kampanya açıkladılar. Bütün bunların sebepleri de buna dayanıyor” diye konuştu.
İktidarın eğitim politikalarının son dönemde değiştiğini vurgulayan Çelebi, üniversite eğitiminin süresinin kısaltılarak gençlerin işgücü piyasasına katılmak istendiğini de söyledi.
İşçileştirilme süreçlerinin liselerdeki MESEM gibi uygulamalarla çok daha erken yaşta başladığını da hatırlatan Çelebi, iktidarın geçmişteki “her şehir için üniversite” gibi politikalardan vazgeçtiğini; bunların ise ucuz işgücüne ihtiyaç duyulmasından kaynaklandığını söyledi.

Ege Üniversitesi öğrencisi Sinem Çelebi
‘Erkek şiddetinin kol gezdiği ailelere hapsolmak istemiyoruz’
Özgür Genç Kadın üyesi Çelebi, iktidarın değişen eğitim politikalarının artan savaş çığırtkanlığından bağımsız irdelenemeyeceğini de savundu:
“Artan savaşlar nedeniyle sosyal haklar kısıtlanıyor, nüfus politikaları da bu savaşlara göre şekilleniyor. Militarizm ve erkek egemenliği de savaşlara rıza üretmek için körükleniyor. Eğitimin kısaltılması ve doğurmaya teşvik açıklamaları da bu savaşlara asker yetiştirmek için çok uygun açıklamalar.”
Genç kadınların yukarıdaki nedenlerle evlenmeye teşvik edildiğini söyleyen Çelebi, eğitim süresinin kısaltılmasına yönelik çalışmaların “Aile 10 Yılı” ile bağlantılı şekilde ilerlediğini vurgularken üretilen politikaların kadınları şiddete sürüklediğini de belirtti:
“Bize aile kurun diyorlar ama aslında kadınları şiddet dolu ailelere hapsetmek istiyorlar. Biz bunu kabul etmiyoruz. Biz erkek şiddetinin kol gezdiği bu ailelere hapsolmak istemiyoruz. Bizler aile değil, doğurmak değil, eşit ve özgür bir yaşam istiyoruz. Bunun için de mücadele etmek gerekiyor.”

Kadir Has Üniversitesi Öğrencisi Melda Ulus
‘Geliri yüksek bir iş sahibi olmadan evlenmek mümkün değil’
Kadir Has Üniversitesi öğrencisi Melda Ulus da son yıllarda eğitimin niteliğinin zayıfladığını belirterek çözümün eğitimin süresini kısaltmak olamayacağını söyledi.
Öğrencilerin mezun olduğu yaş daha erken olsa bile maddi kaygılar nedeniyle evlenemeyeceğini belirten tiyatro bölümü öğrencisi, “üniversiteliler olarak hayatımızı birleştirmek istediğimiz bir insan varsa bile bu sefer bir ev geçindirmenin, yuva kurmanın zorlukları üzerinde düşüneceğiz ve evlenmek yine mümkün olmayacak” diye konuştu.
Üniversiteli bir kadın olarak yaşından bağımsız şekilde kendini gerçekleştirebildiği alanları aramaya çalıştığını belirten Ulus, “bunu bulamadan, bunu sağlayamadan hayatımı biriyle birleştirme gibi bir düşünce içine girmem açıkçası.” ifadelerini kullandı.
Gençlerin güvencesiz koşullar nedeniyle yüksek lisans gibi yöntemler kullanarak eğitim süreçlerini bilerek uzatmaya çalıştığını savunan Ulus, “böyle bir durumda eğitimi daha da sıkıştırmak insanda kaygı yaratıyor” dedi.
Geliri yüksek bir iş sahibi olunmadan evlenmenin mümkün olmadığını söyleyen Ulus, “19 yaşında da mezun olsak bu gerçek değişmeyecek, yani mesele eğitimin süresini kısaltmak değil.” diye konuştu.

Eğitim-Sen MYK üyesi Evrim Gülez
Evrim Gülez: ‘YÖK’ün görevi öğrencileri bir an önce evlendirmek değildir’
İlke TV’ye konuşan Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim-Sen) MYK üyesi Evrim Gülez de kadınların eğitim hakkının, aile ve doğurganlık üzerinden tanımlanamayacağını belirtti.
Üniversitelerin ve YÖK’ün görevinin öğrencileri bir an önce evlendirmek olmadığını söyleyen Gülez, bu kurumların görevinin öğrencilere bilimsel ve nitelikli eğitim koşulları sağlamak olduğunu vurguladı.
Üniversite eğitiminin niteliğinin ne kadar kısa sürede olduğuyla ölçülemeyeceğini belirten Eğitim-Sen Yükseköğretim Sekreteri, esas olanın bilimsel, eleştirel, yaratıcı ve toplumsal sorumluluk sahibi bireyler yetiştirmek olduğunu söyledi.
Üniversitelerin 4 yıldan 3 yıla indirilmesinde, evlilik yaşı ve doğurganlık oranlarının gerekçe gösterilmesinin kabul edilemez olduğunu vurgulayan Gülez, bu doğrultuda atılacak adımların toplumsal cinsiyet eşitsizliklerini derinleştireceğini ekledi.



