İspanya’da seçim kampanyasının son günlerine girilirken partiler, ekonomi, göç, yolsuzluk, konut ve kamu hizmetlerine ilişkin politikalarını seçmenlere anlatmayı sürdürüyor. Başbakan Pedro Sánchez, 29 Kasım’da erken genel seçim yapılacağını açıklamıştı.
İspanya’da seçmenler 29 Kasım’da yapılacak erken genel seçimler için sandık başına gitmeye hazırlanırken, Başbakan Pedro Sánchez ile Halk Partisi (PP) lideri Alberto Núñez Feijóo televizyonda karşı karşıya geldi.
Ekonomi, göç, yolsuzluk, konut krizi, kamu hizmetleri ve dış politikanın tartışıldığı seçim sürecinde, Politico’nun anketinde PP yüzde 29,5, Sánchez’in liderliğindeki İspanya Sosyalist İşçi Partisi (PSOE) ise yüzde 27,2 oy oranına ulaştı.
Sánchez hükümetinin konut piyasasında kiracıları korumak amacıyla hazırladığı iki kararname tasarısının parlamentoda reddedilmesinin ardından erken seçim ihtimali gündeme gelmişti. Ülkedeki konut krizi, seçim kampanyasının da öne çıkan başlıklarından biri oldu.
Konut krizinin sembollerinden biri haline gelen 87 yaşındaki Maricarmen Abascal’ın yaşadıkları ise kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Kira artışlarını karşılayamadığı için tahliye edilen Abascal, eylül ayında 70 yılı aşkın süredir yaşadığı dairesinden sedyeyle çıkarılmış ve hastaneye kaldırılmıştı. Yaşlı kadının kısa süre sonra hayatını kaybetmesi ülke genelinde protestolara yol açmış, hükümet üzerindeki konut reformu baskısını artırmıştı.

Sánchez ve Feijóo televizyonda karşı karşıya geldi
Başbakan Pedro Sánchez ile PP lideri Alberto Núñez Feijóo, 19 Kasım Perşembe günü yayımlanan televizyon tartışmasında seçim gündemindeki başlıkları ele aldı. Politico’nun haberine göre iki lider ekonomi, göç, yolsuzluk, konut krizi, kamu hizmetleri, demir yolu ağı, dış politika ve savunma harcamaları konusunda farklı görüşler ortaya koydu.
Feijóo, Sánchez hükümetini yolsuzluk soruşturmaları, konut krizi ve demir yolu ağındaki sorunlar üzerinden eleştirdi. Bu yıl yaşanan iki ölümcül tren kazasını da gündeme getiren PP lideri, demir yolu altyapısındaki aksaklıklara dikkat çekti.
Sánchez ise PP’yi yolsuzlukla suçladı. Tartışmada iki liderin ekonomi ve göç politikalarına ilişkin açıklamaları da öne çıktı.
PP ile PSOE arasındaki fark hata payı içinde
Politico’nun 2 bin 454 kişiyle gerçekleştirdiği ankete göre, muhalefetteki PP yüzde 29,5 ile ilk sırada yer aldı. Başbakan Sánchez’in partisi PSOE’nin oy oranı ise yüzde 27,2 olarak ölçüldü. İki parti arasındaki 2,3 puanlık fark, araştırmanın yüzde 2,6’lık hata payı içinde kaldı.
Ankette aşırı sağcı Vox yüzde 19,6 ile üçüncü sırada yer aldı. Sol ittifak Frente Amplio’nun oy oranı yüzde 5,9, Podemos’un ise yüzde 2,2 olarak ölçüldü. PP ve Vox’un toplam oy oranı yaklaşık yüzde 49’a ulaştı.
Araştırmaya göre 2023 genel seçimlerinde PP’ye oy verenlerin yüzde 20’si bu seçimde Vox’u destekleyebileceğini belirtti. PSOE seçmenlerinin yüzde 10’u ise bu kez PP’ye oy verebileceğini söyledi.
Sol ittifaktaki ayrılık anket sonuçlarına yansıdı
Sol partiler arasındaki ayrılık da anket sonuçlarında kendisini gösterdi. Sumar’ın yeniden yapılanmasıyla oluşturulan Frente Amplio’ya Podemos katılmadı. İki partinin toplam oy oranı yüzde 8,1’de kaldı. Bu oran, Sumar’ın 2023 genel seçimlerinde elde ettiği yüzde 12,3’lük oy oranının altında bulunuyor.
Frente Amplio ve Podemos seçmenlerinin yüzde 29’u, Vox’un iktidara gelmesini engellemek amacıyla oy kullanarak Sánchez’i destekleyebileceğini belirtti. PSOE seçmenlerinin yaklaşık yüzde 30’u da Sánchez’e oy verme nedenleri arasında Vox’un iktidara gelmesini önleme isteğini gösterdi.
Ekonomi ve ücret politikalarında farklı görüşler
Televizyon tartışmasında ekonomi konusunda da iki lider farklı değerlendirmelerde bulundu. Sánchez, ekonomik büyümeyi ve istihdamdaki artışı hükümetinin başarıları arasında gösterdi. Feijóo ise ekonomik büyümenin vatandaşların günlük yaşamına yeterince yansımadığını savundu.
PP lideri vergi indirimleri önerirken Sánchez bu önerilere karşı çıktı. Başbakan, asgari ücreti ortalama ücretin yüzde 60’ına yükseltme sözü verdi. Emekli maaşlarının enflasyona göre artırılmaya devam etmesini savunan Sánchez’e karşılık Feijóo, mevcut artış sisteminin korunması gerektiğini söyledi.
Göç politikası tartışmanın öne çıkan başlıklarından oldu
Göç politikası, iki liderin en fazla ayrıştığı konular arasında yer aldı. Sánchez, göçün İspanya’nın gelecekteki iş gücü ihtiyacının karşılanmasında önemli bir rol oynadığını belirtti.
Feijóo ise sınır kontrollerinin sıkılaştırılmasını istedi ve düzensiz göçün güvenlik sorunlarına yol açtığını savundu. Sánchez, PP liderini göçmenleri hedef göstermekle suçladı.
Gazze, İran ve savunma harcamaları gündemdeydi
Dış politika başlığında Sánchez, Gazze ve İran’daki savaşlara karşı tutumunu yineledi. ABD Başkanı Donald Trump’ın savunma harcamalarının artırılması yönündeki taleplerine karşı çıkan Sánchez, Avrupa’daki aşırı sağa karşı izlediği siyasi çizgiyi de vurguladı.
Feijóo ise dış politika tartışmalarında İspanya’nın iç meselelerine öncelik verilmesi gerektiğini belirtti. PP lideri bu yaklaşımını “Daha az Trump, daha fazla tren” sözleriyle ifade etti.
Savunma harcamaları konusunda da iki lider farklı görüşler ortaya koydu. Sánchez, Trump’ın harcamaların artırılması yönündeki talebini kabul etmedi. Feijóo ise NATO’nun savunma harcamalarının gayrisafi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 5’ine çıkarılması hedefi konusunda herhangi bir taahhütte bulunmadı.
Seçmenlerin yüzde 55’i oy kullanıp kullanmayacağına karar vermedi
Politico’nun anketi, seçmenlerin seçim sürecine ilişkin tutumlarını da ortaya koydu. Araştırmaya katılanların yüzde 30’u Sánchez’in başbakanlık görevinden ayrılmasını istedi. PP ve Vox seçmenleri arasında bu oran yüzde 59’a yükseldi.
Seçmenlerin yüzde 55’i ise oy kullanıp kullanmayacağına henüz karar vermediğini belirtti.
Anket, oy sayımına duyulan güven konusunda da farklılıklar bulunduğunu gösterdi. Vox seçmenlerinin yüzde 65’i, PP seçmenlerinin yüzde 34’ü ve PSOE seçmenlerinin yüzde 15’i oy sayımına güvenmediğini ifade etti.
Yurt dışına göç edenlerin torunlarına vatandaşlık düzenlemesi
Araştırmada, İspanya’dan sürgün edilen veya ülke dışına göç eden kişilerin torunlarına vatandaşlık ve oy kullanma hakkı tanıyan düzenlemeye ilişkin görüşler de soruldu.
Düzenlemeye karşı çıkanların oranı Vox seçmenleri arasında yüzde 63, PP seçmenleri arasında ise yüzde 56 olarak ölçüldü.



