Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın, Yunanistan’ın başkenti Atina’da Yunanistan Ulusal İstihbarat Teşkilatı (EYP) Başkanı Themistoklis Demiris ile görüştü.
İkilinin geçen hafta, İsrail ve Yunanistan arasında kapsamlı hava savunma ağı anlaşması “Aşil Kalkanı” görüşmeleri gündemdeyken Atina’da buluştuğu öğrenildi. Görüşmede, ikili ilişkiler ve bölgesel gelişmeler ele alındı; sorunların çözümü için atılabilecek adımlar değerlendirildi.
İki ülke ilişkilerinin Ege ve Batı Akdeniz, NATO güvenliği, istihbarat işbirliği, terör, organize suçlar, yasa dışı göç ve insan kaçakçılığıyla mücadele alanlarında kritik önemde olduğu vurgulanan görüşmede, ABD-İran savaşı, Suriye’de yeni dönem, Libya’nın siyasi birliği, Filistin meselesi, İsrail’in Gazze ve Batı Şeria’da devam eden ihlalleri ve işgal politikaları, Suriye ve Lübnan’a yönelik İsrail saldırıları ele alındı. İki ülke arasında terör ve organize suç gruplarıyla mücadele konusunda son dönemde yakalanan ivmenin artarak devam etmesi ve stratejik boyuta taşınması gerektiği konusunda ortak karara varıldı.
MİT Başkanı Kalın ve EYP Başkanı Demiris, ikili ve bölgesel konularda servisler arasındaki yakın iş birliğinin daha da güçlendirilmesi konusunda mutabık kaldı.
Aşil Kalkanı Anlaşması neden önemli?
Anlaşma şimdiye kadar Tel Aviv ve Atina arasında imzalanmış en kapsamlı savunma anlaşması niteliği taşıyor. Ayrıca, 3 milyar 35 milyon euroluk maliyeti nedeniyle uzun zamandır hayat pahalılığı krizi ve enflasyonla mücadele eden Yunanistan’da, savunmaya ayrılan bu ölçekte bütçe ülke içinde eleştiriyle karşılandı.
Fakat anlaşma sadece ülke içinde değil, özellikle Türkiye, Yunanistan ve İsrail arasındaki ilişkiler açısından da kritik bir gelişme olarak görülüyor. İsrail ve Türkiye arasında son süreçte karşılıklı açıklamalarla artan tansiyon; Atina ve Ankara arasında devam eden Güney Kıbrıs sorunu ve Doğu Akdeniz’deki gerilimler, anlaşmanın üç ülke arasındaki ilişkilerin yönünü değiştirebileceği şeklinde yorumlanıyor.
Projenin Türkiye ve İran’dan gelebilecek olası tehditlere karşı oluşturulduğu yönündeki değerlendirmeler gündeme gelirken, Güney Kıbrıs’ın da Barak MX sistemini envanterine dahil etmesiyle birlikte Atina, Tel Aviv ve Lefkoşa arasında şekillenen askeri iş birliğinin daha da güçlendiği belirtiliyor.
Yunanistan’ın yeni hava savunma ağının devreye alınmasıyla Doğu Akdeniz’deki askeri yapılanmanın kapsamının genişlemesi bekleniyor.
Anlaşma iki ülke arasındaki güvenlik ortaklığını derinleştiriyor
Balistik füzeler, uçaklar ve insansız hava araçlarına karşı kullanılacak çok katmanlı hava savunma ağı, İsrail ve Yunanistan arasındaki güvenlik ortaklığının ulaştığı seviyeyi gösteren önemli projelerden biri olarak öne çıkıyor.
İki ülke arasındaki savunma iş birliğinin yalnızca sistem tedarikiyle sınırlı kalmaması, ortak üretim ve Yunanistan’ın yerli savunma sanayisinin geliştirilmesini de kapsaması, anlaşmanın uzun vadeli bir çerçeveye sahip olduğunu ortaya koyuyor.
3 milyar 35 milyon euroluk proje, bu yönüyle Yunanistan’ın hava savunma kapasitesinin güçlendirilmesinin yanı sıra Doğu Akdeniz’deki güvenlik ve askeri dengeler açısından da yakından izlenen bir gelişme niteliği taşıyor.
