Rusya, ABD Başkanı Donald Trump tarafından hayata geçirilen “Barış Konseyi”nin uluslararası hukuktaki yerini ve Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi ile olan ilişkisini mercek altına aldı. Moskova yönetimi, yeni oluşumun dünya barışını sağlama konusunda yerleşik mekanizmaların yerini alıp almayacağına dair endişelerini dile getirdi.
Yeni bir uluslararası yapı mı?
Rusya Dışişleri Bakanlığı’nın uluslararası kuruluşlardan sorumlu yetkilisi Kirill Logvinov Rus haber ajansı TASS’a verdiği demeçte, Barış Konseyi tüzüğünün bu yapıyı, “etkisiz kaldığı kanıtlanmış mekanizmaların yerine geçecek bir oluşum” olarak tanımladığına dikkat çekti.
Logvinov, bu yaklaşımın Barış Konseyi ile BM Güvenlik Konseyi arasındaki uyum konusunda ciddi soru işaretleri doğurduğunu vurguladı. BM Güvenlik Konseyi’nin uluslararası barış ve güvenliğin korunmasında dünyaca tanınan tek yasal merci olduğunu hatırlatan Rus yetkili, yeni konseyin yetki alanlarının belirsizliğine değindi.
BM Genel Sekreteri davet edilmedi
Trump’ın ilk kez Eylül ayında Gazze’deki savaşı sona erdirme planı çerçevesinde önerdiği Barış Konseyi, daha sonra kapsamını küresel çatışmaları içerecek şekilde genişletmişti. ABD, BM Güvenlik Konseyi’nin beş daimi üyesinden bu konseyde yer alan tek ülke olma özelliğini taşıyor. Logvinov, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in şimdiye kadar Barış Konseyi toplantılarına davet edilmemesinin de bu yeni yapının BM gözetiminde çalışma niyetini sorgulattığını belirtti.
Gazze ve yetki tartışması
Rus tarafı, konseyin yetki alanı tarif edilirken Gazze Şeridi’ndeki duruma spesifik olarak değinilmemesini de eleştirdi. Moskova, uluslararası barışın tesisi için mevcut BM mekanizmalarının devre dışı bırakılmasının sakıncalarına işaret ederken; Çin, Fransa ve Birleşik Krallık gibi diğer daimi üyelerin bu yeni yapıya karşı takınacağı tavır, küresel diplomasinin geleceği açısından belirleyici olacak.
Trump, Barış Konseyi’ni ilk kez Eylül ayında, İsrail’in Gazze Şeridi’ndeki savaşını sona erdirmeye yönelik planını açıkladığında önerdi. ABD Başkanı daha sonra, konseyin yetkilerinin diğer küresel çatışmaları da kapsayacak şekilde genişletileceğini ve bu tür çabaların genellikle BM gözetiminde yürütüleceğini belirtti. ABD, Barış Konseyi’nde BM Güvenlik Konseyi’nin daimî üyeleri arasında yer alan tek ülke konumunda bulunuyor. BM Güvenlik Konseyi’nin diğer dört daimî üyesi ise Rusya, Çin, Birleşik Krallık ve Fransa.
