Meclis’in açılışına sayılı günler kala siyasi partilerde çözüm sürecine ilişkin hazırlıklar hız kazandı. Meclis kulislerinde, çerçeve yasanın şeffaf biçimde uygulanması gerektiği belirtilirken, hazırlıkların başlaması için Milli Güvenlik Kurulu (MGK) kararının beklenmemesi gerektiği yönünde değerlendirmeler yapılıyor.
Mezopotamya Ajansı’nın haberine göre çözüm süreci kapsamında kurulan Milli Dayanışma ve Bütünleşme Koordinasyon Kurulu ile kurul bünyesinde oluşturulan dört alt komisyonun çalışma yöntemleri ve görev alanlarına ilişkin hazırlıklar sürüyor. Komisyonlarda hangi kurum ve kişilerin yer alacağı ise henüz netleşmiş değil.
Adli ve Hukuki İşler Koordinasyon Alt Komisyonu, İzleme ve Tespit Alt Komisyonu, Sosyal Uyum ve Bütünleşme Alt Komisyonu ile Silahsızlanma ve Stratejik Koordinasyon Alt Komisyonu olmak üzere dört alt komisyonun oluşturulmasının ardından gözler, kurul ve komisyonların nasıl çalışacağına çevrildi.
Komisyonların görev ve yapıları tartışılıyor
Meclis’in açılmasına günler kala siyasi partilerin de sürece ilişkin hazırlıkları devam ediyor. Meclis’te bulunan partilerin kurul ve alt komisyonların çalışmalarına ilişkin değerlendirmeleri sürerken, önümüzdeki dönemde izlenecek yöntem ve atılacak adımların Meclis gündeminde daha kapsamlı biçimde ele alınması bekleniyor.
Adli ve Hukuki İşler Koordinasyon Alt Komisyonu’nda Adalet Bakanlığı ile ilgili kurum ve kişilerin yer alması bekleniyor. İzleme ve Tespit Alt Komisyonu’nda ise Meclis’te bulunan siyasi partiler ile sivil toplum kuruluşlarının yer alması tartışılıyor.
Meclis kulislerinde siyasi partilerin İzleme ve Tespit Alt Komisyonu’nda yer alacağı veya TBMM bünyesinde ayrıca bir komisyon kurulabileceği ihtimalleri de konuşuluyor.
Sosyal Uyum ve Bütünleşme Alt Komisyonu’nda ise Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile ilgili kurum ve kişilerin yer alması bekleniyor. Bu komisyonda uyum çalışmalarının yürütülmesi öngörülüyor. Ancak çalışmaların hangi aşamada olduğuna ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmış değil.
Gözler Silahsızlanma ve Stratejik Koordinasyon Alt Komisyonu’nda
Dört alt komisyon arasında en fazla tartışılan başlıklardan biri Silahsızlanma ve Stratejik Koordinasyon Alt Komisyonu.
Meclis kulislerinde, Abdullah Öcalan’ın da bu komisyonda yer alacağı belirtiliyor. Komisyonun sürecin stratejik çalışmalarını yürütmesi bekleniyor.
Komisyonun çalışma yöntemi ve görev alanına ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Kulislerde, bu konudaki belirsizliğin sürecin ilerleyişini olumsuz etkileyebileceği yönünde değerlendirmeler de dile getiriliyor.
Partiler hazırlıklarını Meclis açılmadan tamamlamayı hedefliyor
Meclis’te bulunan siyasi partiler süreçle ilgili çalışmalarına başladı. Kulislerde sürecin artık pratik adımlar aşamasına geldiği değerlendirmesi yapılırken, partilerin atılacak adımlara ilişkin hazırlıklarını Meclis açılmadan önce tamamlaması bekleniyor.
Özellikle Meclis’te kurulması beklenen komisyonlarda hangi partiden kimlerin yer alacağı tartışılıyor. İYİ Parti ve Yeniden Refah Partisi dışında Meclis’te bulunan siyasi partilerin komisyona üye vermesi bekleniyor.
Kulislerde, Meclis’in süreçte etkin bir rol üstlenmesi gerektiği değerlendirmeleri yapılırken, TBMM’nin üstleneceği rolün aynı zamanda sivil siyasetin süreçteki rolü anlamına geleceği ifade ediliyor.
Demokratikleşme adımları da gündemde
Siyasi partiler, süreçle birlikte demokratikleşmeye yönelik adımların da tartışılması gerektiğine dikkat çekiyor. Kulislerde bu adımların Türkiye’nin öncelikli ihtiyaçlarından biri olduğu değerlendirmeleri yapılıyor.
Edinilen kulis bilgilerine göre, çerçeve yasanın uygulanmaya başlamasıyla birlikte özellikle muhalefet partilerinin demokratikleşme gündemini daha kapsamlı biçimde ele alması bekleniyor.
Demokratikleşme başlığının önemli unsurlarından biri olarak hukuki düzenlemeler öne çıkıyor. Kulislerde, sürecin mevcut hukuk ve infaz rejimiyle sürdürülemeyeceği, bu kapsamda gerekli yasal adımların atılması gerektiği belirtiliyor.
Kayyım uygulaması ve AİHM kararları da tartışılacak
Yerel yönetimlere ilişkin düzenlemeler de gündemdeki başlıklar arasında yer alıyor. Kulislerde kayyım uygulamasına son verilmesi ve kayyım atanan belediye başkanlarının görevlerine iade edilmesi gerektiği yönünde değerlendirmeler yapılıyor.
Bir diğer tartışma başlığı ise Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) ve Anayasa Mahkemesi (AYM) kararlarının uygulanması.
Muhalefet partilerinin, çerçeve yasanın uygulanmaya başlamasının ardından AİHM ve AYM kararlarının uygulanmasına ilişkin tartışmaları da gündemlerine almaları bekleniyor.
Partiler şeffaflık çağrısı yapıyor
Siyasi partiler, çerçeve yasanın uygulanması aşamasında atılacak adımların şeffaf olması gerektiğine de dikkat çekiyor.
Özellikle geri dönüşlerin yaşanacağı aşamalarda sivil siyasetin etkin bir rol üstlenmesi gerektiği belirtilirken, Meclis’in yürütülecek çalışmaları denetleyebilmesi gerektiği ifade ediliyor.
Partiler, Meclis’in bu kapsamda yapacağı çalışmalara ilişkin önerilerini komisyon oluşturulduktan sonra kamuoyuyla paylaşacaklarını belirtiyor. Sürecin spekülasyonlara yol açmayacak şekilde yürütülmesi gerektiği de vurgulanıyor.
MGK kararı beklenmeli mi?
Meclis’te yasa çalışmalarının sürdüğü dönemde, çerçeve yasanın uygulamaya geçirilmesine ilişkin takvim de kritik başlıklardan biri haline geldi.
İktidar tarafından yapılan ve “Aralık ayına kadar karar verilebilir” şeklinde aktarılan açıklamanın ardından, sürecin ağır ilerlediği yönündeki eleştiriler gündeme geldi. Uygulama takviminin MGK kararına bağlanmasının süreci daha da geciktirebileceği yönündeki değerlendirmeler de kulislerde dile getiriliyor.
Siyasi partiler, MGK kararının beklenmesine gerek olmadan bazı hazırlıkların ve çalışmaların başlatılabileceğine dikkat çekiyor. Kararın gecikmesinin belirsizliği artırarak süreci provokasyonlara açık hale getirebileceği yönünde de uyarılar yapılıyor.
Meclis’in açılmasıyla birlikte kurul ve alt komisyonların çalışma yöntemlerinin, görev alanlarının ve komisyonlarda yer alacak isimlerin netleşmesi bekleniyor.
