Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin yükseköğretim beyin göçü istatistiklerini açıkladı. Verilere göre, yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı bir önceki yıla kıyasla artarak yüzde 2,2’ye çıktı. Cinsiyete göre dağılım incelendiğinde, beyin göçü oranının erkeklerde yüzde 2,7, kadınlarda ise yüzde 1,8 olduğu görüldü.
Beyin göçünün en yüksek olduğu il İstanbul
2025 yılı verilerine göre, yükseköğretim mezunları arasında beyin göçü oranının en yüksek olduğu il yüzde 4 ile İstanbul oldu. İstanbul’u İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova izledi.
Beyin göçü oranının en düşük olduğu il ise yüzde 0,2 ile Siirt olarak kaydedildi. Siirt’in ardından Hakkari, Kilis, Van ve Bitlis sıralandı.
İllere göre cinsiyet dağılımında da İstanbul ilk sırada yer aldı. Erkeklerde beyin göçü oranının en yüksek olduğu ilk beş il, yüzde 4,7 ile İstanbul, yüzde 4,4 ile İzmir, yüzde 3,6 ile Ankara, yüzde 2,9 ile Eskişehir ve yüzde 2,8 ile Yalova oldu.
Kadınlarda ise ilk beş il sırasıyla yüzde 3,4 ile İstanbul, yüzde 2,8 ile İzmir, yüzde 2,4 ile Ankara, yüzde 1,7 ile Eskişehir ve yüzde 1,5 ile Bursa olarak açıklandı.
Vakıf üniversitesi mezunlarında oran yüzde 4,4’e yükseldi
Üniversitelerin türüne göre yapılan incelemede, devlet üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranının 2024 yılında yüzde 1,7 iken 2025 yılında yüzde 1,9’a yükseldiği görüldü.
Vakıf üniversitesi mezunlarında da artış kaydedildi. Bu grupta 2024 yılında yüzde 4,3 olan beyin göçü oranı, 2025 yılında yüzde 4,4’e çıktı. Böylece vakıf üniversitesi mezunlarının beyin göçü oranı, devlet üniversitesi mezunlarının oranının üzerinde gerçekleşti.
Vakıf üniversitelerinden mezun olanlar arasında eğitim sırasında alınan burs durumuna göre yapılan dağılımda en yüksek oran, yüzde 8,6 ile tam burslu eğitim alanlarda kaydedildi. Tam burslu mezunları yüzde 3,8 ile kısmi burslu ve yüzde 3,7 ile ücretli eğitim alan mezunlar takip etti.
Beyin göçünde bilişim ve iletişim teknolojileri ilk sırada
Yükseköğretim mezunlarının eğitim alanlarına göre beyin göçü oranları incelendiğinde, en yüksek oran yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojilerinde görüldü. Bu alanı yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik alanları izledi.
Bilişim ve iletişim teknolojileri, hem erkeklerde hem de kadınlarda beyin göçü oranının en yüksek olduğu eğitim alanı olarak öne çıktı. Erkeklerde bu alandaki oran yüzde 8,2, kadınlarda ise yüzde 5,1 olarak kaydedildi.
En düşük beyin göçü oranları ise cinsiyete göre farklı alanlarda görüldü. Erkeklerde en düşük oran yüzde 0,8 ile tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik alanında gerçekleşti. Kadınlarda ise en düşük oran yüzde 0,7 ile eğitim alanında kaydedildi.
Lisans mezunlarının ilk tercihi Almanya oldu
Bir lisans programını tamamladıktan sonra yurt dışına göç eden mezunların tercih ettikleri ülkeler arasında Almanya ilk sırada yer aldı. TÜİK verilerine göre, yurt dışına göç eden lisans mezunlarının yüzde 22’si Almanya’yı tercih etti.
Almanya’yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD), yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada izledi.
Mezunların tercih ettikleri ülkelere göre lisans programlarının dağılımında da farklılıklar görüldü. Almanya, Birleşik Krallık ve Hollanda’ya göç eden mezunlar arasında en büyük payı bilgisayar mühendisliği bölümü mezunları oluşturdu.
ABD’ye göç eden lisans mezunları arasında elektrik-elektronik mühendisliği mezunları en büyük paya sahip oldu. Kanada’yı tercih edenler arasında ise en yüksek pay işletme bölümü mezunlarına ait olarak kaydedildi.
