ABD ile İsrail’in başlattığı savaş ve İran’ın Körfez ülkelerindeki ABD üsleri ile İsrail’i hedef alan misilleme saldırıları 10’uncu günde devam ediyor.
Savaşla ile birlikte küresel enerji ticareti için kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’ndaki trafiğin durması, petrol tesislerine yönelik saldırılar üretim ve ihracatta aksamaları beraberinde getirdi.
Bu durum petrol fiyatlarında rekor artışlara neden oldu.
İran’ın yeni dini liderinin belli olmasıyla sabah saatlerinde 120 doları gören brent petrolünün varil fiyatı yüzde 26 artarak 116,81 dolara kadar yükseldi.
Asya işlemlerinde Batı Teksas petrolü de yüzde 24,37 artışla 113,05 dolardan işlem görüyor.
Brent petrolünün varil fiyatı ay başından bu yana yüzde 57,90 ve yıl başından bu yana yüzde 87,9 yükseldi.
Bu, 2020’de pandeminin başlamasından bu yana en büyük günlük artış oldu. Bu artış geçen haftaki yüzde 28’lik yükselişin üzerine geldi. Brent petrolün vadeli varil fiyatı, 27 Şubat kapanışında 72,48 dolar seviyesindeydi.
ABD ham petrolü ise yüzde 25,3 yükselerek 113,25 dolara çıktı.
Orta Doğu’daki çatışmanın biteceğine dair bir işaret olmaması ve tankerlerin hâlâ Hürmüz Boğazı’ndan geçememesi petrol fiyatlarındaki artışın devam edeceği endişelerini yükseltiyor.
Bölge ülkelerindeki petrol tesisleri dron ve füze saldırılarıyla hedef alınırken, Kuveyt petrol şirketi fors majör (mücbir sebep), ilan edip petrol üretim, sevkiyat veya sözleşme yükümlülüklerinin geçici olarak durdurmuştu. Irak’ın da petrol üretimi yüzde 60 azalmıştı.
ABD yakıt depolarını vurmuştu
Son olarak dün ABD ve İsrail, İran’ın başkenti Tahran’daki devasa yakıt depolarını vurmuştu. Bunun üzerine İran Devrim Muhafızları Ordusu bölge ülkelerindeki yakıt ve enerji tesislerini vurmakla tehdit edip “Eğer petrolün varil fiyatının 200 doların üzerine çıkmasına dayanabilecekseniz bu oyunu sürdürün” dedi.
Trump: Petrol fiyatı küçük bir bedel
ABD Başkanı Donald Trump ise petrol fiyatlarındaki artışa ilişkin “ABD ve dünyanın güvenliği ve barışı için ödenecek küçük bir bedel” olduğunu savundu.
Gece saatlerinde sosyal medya hesabından paylaşım yapan Trump “İran nükleer tehdidinin ortadan kaldırılması tamamlandığında hızla düşecek olan kısa vadeli petrol fiyatları, ABD ve dünyanın güvenliği ile barışı için ödenecek çok küçük bir bedeldir. Aksini sadece aptallar düşünür!” ifadelerini kullandı.
Türkiye’de eşel mobil sistemi devreye girdi
En son 2021 yılında uygulanan Eşel Mobil sistemi Türkiye’de yeniden devreye girdi. Akaryakıt fiyatlarındaki artışların yüzde 75’i Özel Tüketim Vergisi’nden karşılanıyor. Böylece dezenflasyon sürecinin son evresinde enflasyona olası etkilerin azaltılması bekleniyor.
Eşel Mobil sistemiyle birlikte akaryakıta gelen zamların yüzde 75’i ÖTV’den karşılanırken yüzde 25’i akaryakıt pompa fiyatlarına zam olarak yansıtılıyor.
