Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), orman yangınları ve sıcak hava dalgalarından kaynaklanan hava kirliliğinin artmasının, hava kalitesini iyileştirme ve insan ile ekosistem sağlığını korumaya yönelik uluslararası çabaları baltalama riski taşıdığını bildirdi.
WMO’nun hava kalitesi ve iklim arasındaki bağlantıları inceleyen raporunda, bu iki konunun birbirinden ayrı ele alınamayacağı ve koordineli politikaların önem taşıdığı vurgulandı.
Raporda, PM2.5 olarak bilinen ince partikül maddenin akciğerlere ve kan dolaşımına nüfuz ederek sağlık açısından ciddi risk oluşturduğu belirtildi. Endüstri, tarım, ısınma ve ulaşımın yanı sıra orman yangınları ve toz fırtınalarının da PM2.5 kaynakları arasında yer aldığı kaydedildi.
2025 yılında artan yangınlar nedeniyle Kanada’nın kuzeyi, Rusya’nın bir bölümü ve Batı-Orta Afrika’da PM2.5 seviyelerinin uzun vadeli ortalamanın üzerinde seyrettiği aktarıldı.
Raporda, aşırı orman yangınlarının arttığı ve dumanın yüksek toksisitesi nedeniyle büyük sağlık sorunlarına yol açtığı değerlendirmesine yer verilirken, Avrupa ve Kuzey Amerika’da endüstriyel ve ulaşım kaynaklı PM2.5 emisyonları azalırken yangın kaynaklı PM2.5’e maruziyetin arttığı belirtildi.
Bir çalışmaya göre aşırı yangınlardan kaynaklanan duman 1990’lardan bu yana küresel ölçekte üç katına çıktı ve 2010-2018 döneminde yılda yaklaşık 100 bin ek ölüme yol açtı.
Raporda ayrıca sıcak hava dalgalarının yer seviyesindeki ozon kirliliğini artırarak insan sağlığı, tarım ve ekosistemler üzerindeki tehdidi büyüttüğü belirtildi.
Ozon kirliliğine uzun süreli maruz kalmanın özellikle solunum yolu hastalıkları nedeniyle ölüm oranlarını artırdığı, gelecekteki sağlık risklerinin ise daha da yoğunlaşmasının beklendiği kaydedildi.
