ABD, Almanya, Birleşik Krallık, Fransa, İtalya, Japonya ve Kanada’dan oluşan G7’nin liderleri, İsviçre sınırındaki Cenevre Gölü kıyısında gerçekleştirilen zirvede bir araya gelirken gündemde İran’la ilişkiler, Ukrayna savaşı, küresel ekonomi ve yapay zeka başlıkları yer aldı.
Fransa’nın Evian-les-Bains kentinde düzenlenen zirve, ev sahibi Emmanuel Macron’un ABD Başkanı Donald Trump’la dün yaptığı ikili görüşmeyle başladı.
Program kapsamında liderler için resmi karşılama töreni düzenlenirken, ardından aile fotoğrafı çekildi.
“Trump’ın son hakaretleri, G7 liderleriyle ilişkilerinin ne kadar gerginleştiğini açıkça gösteriyor” başlığıyla bir haber yayımlayan CNN, ABD Başkanı’nın son dönemde mevkidaşları hakkında söylediği iğneleyici ifadeleri hatırlattı.
Carney, Takaiçi, Merz, Starmer, Meloni, Macron ve Trump maskeli göstericiler zirveyi protesto ediyor.
Emmanuel Macron: Fransa lideriyle ilişkisi zikzaklı seyreden Trump, Fransa’nın İran savaşına yeterince destek vermediğini söylerken Macron’un evliliğine de laf atmıştı.
ABD Başkanı, geçen yıl yayımlanan bir videoda Brigitte Macron’un Fransa Cumhurbaşkanı’nı ittiğini 1 Nisan’da anımsatarak “Macron’a eşi çok kötü davranıyor. Eşinin sağıyla çenesine yapıştırdığı yumruğun etkisini atlatmaya çalışıyor” demişti.
Trump, 16 Nisan’da da Emmanuel Macron için “0’dan 10’a kadar puan vermem gerekirse 8 derim. Mükemmel değil ama Fransa işte, mükemmeli beklemiyoruz” ifadesini kullanmıştı.
Mark Carney: Geçen yıl göreve başlayan Kanada Başbakanı’nın Trump’la ilişkisi en azından selefi Justin Trudeau’ya göre daha iyi.
Ancak ABD’nin gümrük vergileri üzerine yaşadıkları anlaşmazlıklar, Trump’ın “Kanada’yı ABD’nin 51. eyaleti yapacağız” ifadesini tekrarlamasına neden oluyor.
Trump, Büyük Göller’den Asya sazanını temizlemeye çalıştıklarını anlattığı 10 Mart tarihli bir sosyal medya gönderisinde “Müstakbel Kanada Valisi Mark Carney de buna dahil olacak. Onun bu değerli amaca katkı sağlamaktan memnuniyet duyacağını biliyorum” demişti.
19-23 Ocak’ta Davos’ta düzenlenen Dünya Ekonomik Forumu’nda adını anmadan ABD Başkanı’nın politikalarını eleştiren Carney’ye Trump’ın yanıtı “Kanada, ABD sayesinde varlığını sürdürüyor. Bir dahaki sefere açıklama yaparken bunu unutma, Mark” olmuştu.
Keir Starmer: Muhtemelen Avrupalı liderlerin hiçbiri Trump’la yakın ilişki kurmak için Birleşik Krallık Başbakanı kadar çabalamadı. Ancak İran savaşına ABD Başkanı’nın istediği kadar destek vermediği için 17 Mart’ta Trump onun hakkında “Maalesef o bir Winston Churchill değil” demişti.
ABD Başkanı, Birleşik Krallık’ın üslerini İran savaşı için kendilerine açmamasına da şöyle tepki vermişti:
Bir zamanlar belki de en büyük müttefikimiz olan Birleşik Krallık sonunda Ortadoğu’ya iki uçak gemisi göndermeyi değerlendirmeye karar vermiş. Başbakan Starmer, onlara artık ihtiyacımız yok. Ama bunu hatırlayacağız. Savaşlarımıza onları kazanmamızdan sonra dahil olacak insanlara ihtiyacımız yok!
Friedrich Merz: Geçen sene göreve başladıktan sonra gittiği Washington ziyaretinde ABD Başkanı’nın Alman dedesinin doğum belgesini beraberinde götüren Almanya Başbakanı, Trump’ın gözüne girmiş gibiydi.
Lakin İran savaşı, ikili arasındaki ipleri de gerdi. Şansölye’nin, İran’ın “ABD’yi aşağıladığını” söylemesine tepki gösteren Trump, 28 Nisan’da “Ne konuştuğunu bilmiyor. Almanya’nın hem ekonomik hem de diğer açılardan bu kadar kötü durumda olmasına şaşmamalı!” demişti.
Giorgia Meloni: Trump’a en yakın görülen Avrupa liderlerinden biri olsa da onun iğneleyici sözlerinden İtalya Başbakanı da kaçamadı.
Meloni’nin, Papa XIV. Leo’nun savaş karşıtı açıklamalarına Trump’tan gelen sert yanıtlar için “kabul edilemez” demesi üzerine ABD Başkanı şu yorumu yaptı:
“Kabul edilemez olan o çünkü İran’ın nükleer silah sahibi olup olmamasını önemsemiyor. Cesur olduğunu sanırdım, yanılmışım.”
Sanae Takaiçi: Japonya’nın ilk kadın başbakanı henüz Trump’ın öfkesinden nasibini almadı.
Ancak ABD Başkanı’nın, Takaiçi’yi martta Oval Ofis’te ağırlarken “Neden İran’a yönelik saldırılarla ilgili Japonya dahil müttefiklerinize hiç haber vermediniz?” sorusuna verdiği şu yanıt, dünya kamuoyunda çok eleştirildi:
“Bunun sürpriz olmasını istedik, sürprizi Japonya’dan daha iyi kim bilir, değil mi? Siz neden Pearl Harbor hakkında bir şey demediniz?”
1941’de Japon İmparatorluğu’na ait savaş uçakları, ABD’nin Hawaii adalarının bir parçası olan Oahu Adası’ndaki Pearl Harbor limanına baskın düzenlemişti.
Yaklaşık 2 bin 400 Amerikan askerinin öldüğü saldırının ardından ABD yönetimi de II. Dünya Savaşı’na girmişti.
ABD’nin Hiroşima ve Nagasaki’ye 1945’te düzenlediği atom bombası saldırıları sonucunda da çoğu sivil 200 bine yakın kişi öldürülmüştü. ( Independent Türkçe, CNN, AP, AA)
