ABD Başkanı Donald Trump’ın öncülüğündeki Barış Kurulu, Gazze’nin savaş sonrası yeniden yapılanmasına yönelik kapsamlı bir plan hazırladı.
Axios haber platformunun haberine göre, Gazze Barış Kurulu, 23 Eylül’de toplantı düzenleyecek.
Kurul üyesi olmayanlar dahil toplamda 35 ülkeden temsilcinin katılması beklenen toplantıda, Gazze Şeridi için 2,45 milyar dolar tutarında ve 6 ay süreli bir toparlanma planı duyurulacak.
ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcileri Steve Witkoff ve Jared Kushner’in konuşma yapacağı toplantıda, Gazze Barış Kurulu Yüksek Temsilcisi Nikolay Mladenov ve Barış Kurulu üyesi eski İngiltere Başbakanı Tony Blair de sunum yapacak.
Axios’ın ulaştığı plana göre, altı aylık dönem için 2,45 milyar dolarlık harcama öngörülüyor. Toplam 66 projeyi kapsayan plan geçici barınma, enkaz kaldırma, hastanelerin onarılması, ekonomik toparlanma ve çok uluslu güvenlik gücünün konuşlandırılması gibi alanlara odaklanıyor.
Trump yönetiminin Gazze planının uygulanması, Hamas’ın silahsızlandırılması ve yönetimin Filistinli teknokratlardan oluşacak yeni yapıya devredilmesi hedefleri üzerine kurulu.
Hamas temmuz ayında silahsızlanma konusunda prensipte anlaşmaya varmıştı ancak sürecin uygulanmasına ilişkin İsrail ile anlaşmazlıklar devam ediyor.
Altyapıya ayrılacak pay
Planın yaklaşık 1 milyar dolarlık bölümü altyapı çalışmalarına ayrıldı. Bunun 400 milyon dolarının çadırlarda yaşayan Filistinliler için yalıtımlı geçici konutlara, 275 milyon dolarının enkaz ve patlamamış mühimmatın temizlenmesine harcanması öngörülüyor.
Hastanelerin onarılması için 50 milyon dolar, ağır hasar gören yol ağının yenilenmesi için ise 30 milyon dolar ayrılması planlanıyor.
Elektrik ve su altyapısının yeniden kurulması, sınır kapılarının onarılması ve Gazze’ye 25 bin taşınabilir güneş enerjisi sisteminin gönderilmesi de projeler arasında.
Planın yaklaşık 1 milyar dolarlık bölümü altyapı çalışmalarına ayrıldı.
Çok uluslu güvenlik gücü
Planın yaklaşık 885 milyon dolarlık bir diğer büyük bölümü güvenliğe ayrılıyor.
Refah’ta 5 bin personeli barındırabilecek Uluslararası İstikrar Gücü üssünün kurulması için yaklaşık 275 milyon dolar, çok uluslu gücün eğitilmesi ve konuşlandırılması için ise 140 milyon dolar harcanması öngörülüyor.
Yeni Filistin polis gücünün oluşturulması için 120 milyon dolar ayrılırken, Hamas ve diğer silahlı grupların üyelerinin silahlarını teslim etmesini teşvik edecek bir program için 20 milyon dolar öngörülüyor.
Trump yönetiminin daha önce açıkladığı plana göre uluslararası güç, yeni Filistin polisinin eğitimine ve silahların toplanmasına da yardımcı olacak.
‘İsrail ve Hamas’ın işbirliği’ sorunu
Planın ilerleyebilmesi için bölgede “İsrail ve Hamas’ın işbirliğine ihtiyaç olduğu” kaydedilen haberde, Barış Kurulunun, siyasi engeller aşıldıktan sonra bağışçı ülkelerin projeleri finanse etmek üzere devreye gireceğine inandığı aktarıldı.
Habere göre, ismi açıklanmayan bir kurul yetkilisi, planın, “bir hükümetin, harabeye dönmüş bir ekonominin ve felakete uğramış bir bölgenin” sıfırdan nasıl ayağa kaldırılacağını gösterdiğini ifade etti.
Konut sorunu
Planın önceliklerinden biri, yerinden edilmiş Filistinlilerin çadırlardan çıkarılması.
Bu kapsamda yaklaşık 400 milyon dolar geçici konutlara ayrılırken, Birleşik Arap Emirlikleri’nin Refah bölgesinde 50 bin kişiyi barındırabilecek ayrı bir yerleşim projesini finanse etmesi planlanıyor.
Sağlık, eğitim ve sosyal yardım programlarına ise yaklaşık 300 milyon dolar ayrılması öngörülüyor.
Gazze’de yerinden edilmiş Filistinliler çadır kamplarında hayatta kalmaya çalışıyor.
Filistin yönetiminin alt yapısının oluşturulması
Plan yalnızca acil insani yardım ve fiziksel yeniden yapılanmayla sınırlı değil. Gazze’de işleyen yeni bir Filistin yönetiminin altyapısının oluşturulması ve özel sektörün yeniden faaliyete geçirilmesi de hedefleniyor.
Bu kapsamda dijital kimlik sistemi, dijital ödeme altyapısı, 4G bağlantısı, elektronik sağlık ve eğitim sistemleri ile küçük işletmelere yönelik hibelerin devreye alınması planlanıyor. Ayrıca yeni bir Gazze yatırım fonunun kurulması öngörülüyor.
71 milyar doları aşabilir
Planda Gazze’deki fiziksel hasarın 35,2 milyar dolar olduğu tahmin edilirken, bölgenin tamamen toparlanması ve yeniden inşa edilmesinin gelecek 10 yılda yaklaşık 71,4 milyar dolara mal olabileceği hesaplanıyor.
Ancak 2,45 milyar dolarlık ilk paketin finansmanı henüz tamamen sağlanmış değil. Barış Kurulu yetkilileri, siyasi engellerin aşılması ve projelerin başlamasıyla bağışçı ülkelerden yeni kaynak sağlanabileceğini düşünüyor.
Daha önce düzenlenen Barış Kurulu toplantısında da Gazze’nin yeniden inşası için milyarlarca dolarlık taahhütler açıklanmış, sürecin ilerlemesinin Hamas’ın silahsızlanması ile İsrail’in işbirliğine bağlı olduğu belirtilmişti.
