Kanada’nın Alberta eyaletinde yapılan referandumda seçmenlerin yüzde 76’sı ülkenin parçası olarak kalma yönünde oy kullandı. Bir milyondan fazla oyun sayıldığı oylamada, eyaletin Kanada’dan ayrılması için yasal sürecin başlatılmasına destek yüzde 23’te kaldı.
Kanada’nın petrol ve doğal gaz üretiminde öne çıkan Alberta eyaletinde düzenlenen referandumda, seçmenlerin büyük çoğunluğu ülkeden ayrılık sürecinin başlatılmasına karşı çıktı.
Alberta Seçim Kurulunun açıkladığı resmi olmayan ilk sonuçlara göre, bir milyondan fazla oyun sayıldığı oylamada seçmenlerin yüzde 76’sı Kanada’nın parçası olarak kalmayı, yüzde 23’ü ise ayrılık sürecinin başlatılmasını destekledi.
Kanada Başbakanı Mark Carney, sonuçların ardından yaptığı açıklamada Albertalıların tercihinin açık olduğunu belirterek, “Birliği, birlikte inşa etmeyi ve birbirlerine sahip çıkmayı seçtiler. Her şeyden önce Kanada’yı seçtiler” ifadelerini kullandı.
Carney, referandum sonuçlarının ticaretin çeşitlendirilmesi, altyapı projelerinin geliştirilmesi ve Kanada’nın küresel bir enerji gücü haline getirilmesi yönündeki çalışmalara ivme kazandıracağını söyledi.
Alberta Başbakanı Danielle Smith de ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformunda yaptığı paylaşımda, referandumun ilk sonuçlarını memnuniyetle karşıladı. Smith, “Alberta halkı, birleşik bir Kanada içinde daha güçlü bir Alberta için oy kullandı” değerlendirmesinde bulundu.
Alberta’da ayrılık tartışmalarının arka planı
Kanada’nın petrol ve doğal gaz üretiminde öne çıkan eyaletlerinden Alberta’da bağımsızlık tartışmaları, büyük ölçüde ekonomik ve siyasi anlaşmazlıklardan kaynaklanıyor.
Ayrılık yanlıları, eyaletin federal bütçeye yaptığı katkının diğer bölgelere aktarılan kaynakların finansmanında kullanıldığını savunuyor. Bu kesimler ayrıca Ottawa yönetiminin çevre ve enerji politikalarının Alberta’nın petrol sektörünü kısıtladığını belirtiyor.
Eyaletin ekonomik kaynakları ve federal yönetimle yaşadığı anlaşmazlıklar, Kanada’dan ayrılma tartışmalarının temel başlıkları arasında yer alıyor.
Referandum doğrudan bağımsızlık kararı anlamına gelmiyor
Alberta’da yapılan oylama, eyaletin Kanada’dan ayrılıp ayrılmayacağına doğrudan karar vermeyi amaçlamıyordu. Referandumun konusu, ayrılık konusunda hukuken bağlayıcı bir referandum düzenlenmesi için yasal sürecin başlatılıp başlatılmamasıydı.
Dolayısıyla oylamada ayrılık yönünde çoğunluk sağlanması durumunda bile Alberta’nın Kanada’dan otomatik olarak ayrılması söz konusu olmayacaktı.
Kanada yasalarına göre eyaletlerin ülkeden tek taraflı olarak ayrılması mümkün değil. Olası bir ayrılık için taraflar arasında müzakerelerin yürütülmesi ve anayasal değişiklik sürecinin işletilmesi gerekiyor
