Pakistan, Yemen’deki Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırılarının ardından İran’a Husileri (Ensarullah) dizginlemesi yönünde mesaj iletti. Pakistan Savunma Bakanı Muhammed Asıf, Suudi Arabistan’a yönelik saldırıların Yemen’deki çatışmanın ülke topraklarına taşınması halinde Mekke Ortak Savunma Anlaşması’nın devreye girebileceğini belirtirken, Pakistan Dışişleri Bakanlığı şu aşamada herhangi bir askeri karşılığın görüşülmediğini açıkladı.
Reuters’ın görüştüğü Suudi, Pakistanlı ve İranlı kaynaklara göre İslamabad, Suudi Arabistan’ın talebi üzerine İran’a Husilerin saldırılarını durdurması yönündeki mesajı iletti. Bölgesel bir diplomat, Pakistan’ın gerilimin Riyad’ın İslamabad’dan daha aktif bir askeri rol talep edeceği noktaya ulaşmadan önce diplomatik çözüm aradığını söyledi.
Husiler salı günü Suudi Arabistan’ın Khamis Mushait kentindeki bir hava üssünü ve çevredeki petrol altyapısını hedef aldı. Saldırılarda 73 kişi yaralandı. Saldırılar, ABD ve İsrail’in şubat ayında İran’a karşı başlattığı savaşın ardından Suudi Arabistan’a yönelik en büyük saldırılardan biri olarak kayda geçti.
Husiler’den Suudi Arabistan’a saldırı: 4 kentte enerji tesisleri hedef alındı, 73 kişi yaralandı
Pakistan: Saldırı Mekke Anlaşması’nı tetikleyebilir
Pakistan Savunma Bakanı Hawaca Asıf, Yemen’deki çatışmaların Suudi Arabistan’a sıçraması halinde Pakistan’ın Mekke Ortak Savunma Anlaşması’ndan kaynaklanan yükümlülüklerine bağlı kalacağını söyledi.
Asıf, “Mekke Anlaşması’na göre, üç ülkeden birine yönelik saldırı üç ülkeye yönelik ortak bir saldırı olarak kabul edilecektir. Bu konuda hiçbir belirsizlik bulunmuyor” dedi.
Herhangi bir kışkırtıcı saldırı veya Yemen’deki çatışmaların Suudi Arabistan’a taşınması halinde anlaşmanın devreye gireceğini belirten Asıf, mekanizmanın yalnızca askeri karşılık anlamına gelmediğini, aynı zamanda caydırıcı bir unsur olduğunu söyledi.
Ancak Pakistan Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Sajjad Haider Khan, 10 Eylül’deki basın toplantısında Mekke Anlaşması kapsamında şu anda herhangi bir askeri karşılık seçeneğinin görüşülmediğini açıkladı. Khan, Pakistan’ın anlaşmaya bağlı olduğunu ve zamanı geldiğinde yükümlülüklerini yerine getireceğini söyledi.
Pakistan Husilere karşı operasyonu değerlendiriyor
Türkiye Today’e konuşan Pakistanlı kaynaklar, İslamabad yönetiminin Suudi Arabistan’ın talebi üzerine Yemen’deki Husi güçlerine karşı hava saldırısı seçeneğini değerlendirdiğini aktardı. Ancak Pakistan’ın bu konuda henüz nihai bir karar almadığı belirtildi.
Kaynaklardan biri, karar alınması halinde olası operasyonun yakın zamanda gerçekleştirilebileceğini ve kamuoyuna duyurulacağını söyledi. Bir başka kaynak ise operasyonun öncelikli hedeflerinden birinin Husilerin Sa’da ve çevresindeki varlığını geriletmek olabileceğini belirtti.
Buna karşın Reuters’a konuşan bir Pakistanlı kaynak, İslamabad’ın Mekke Anlaşması kapsamındaki askeri rolünün savunmayla sınırlı olduğunu ve Pakistan güçlerinin Yemen’deki çatışmalara katılmayacağını aktardı. Aynı kaynağa göre Pakistan, gerektiğinde Suudi Arabistan toprakları içinde askeri, teknik, kara veya hava desteği sağlayabilecek.
İran’a iletilen mesajın arkasında bölgesel gerilim var
Pakistan’ın İran’a ilettiği mesaj, Husilerin Suudi Arabistan’a yönelik saldırılarının daha geniş bir bölgesel güvenlik krizine dönüşmesi endişesini taşıyor.
Reuters’ın aktardığına göre İranlı üst düzey bir yetkili, Pakistan’ın mesajı Tahran’a ilettiğini doğrularken İran’ın Husiler üzerinde kontrol sahibi olmadığını söyledi. Buna karşılık iki İranlı kaynak, Tahran’ın geçen hafta Husilere Suudi Arabistan’a saldırmaları yönünde talimat verdiğini öne sürdü. Bu kaynaklara göre İran, Husilere ek finansman ve silah sözü verirken İran Devrim Muhafızları’ndan bazı komutanlar da saldırıların koordinasyonuna yardımcı olmak üzere Yemen’e gitti.
İran ile ABD arasındaki çatışmanın Körfez’e ve enerji altyapısına yönelik saldırılarla genişlediği bir dönemde Husilerin Suudi Arabistan’ı hedef alması, bölgedeki savaşın yeni bir cepheye taşınması riskini artırıyor.
Şehbaz Şerif ve Suudi Arabistan’dan açıklama
Pakistan Başbakanı Şehbaz Şerif, Suudi Arabistan’a yönelik saldırıları kınayarak Riyad’ın egemenliğinin ihlal edildiğini ve ülkenin topraklarını ve vatandaşlarını korumak için uluslararası hukuk çerçevesinde gerekli önlemleri alma hakkına sahip olduğunu söyledi.
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı da Husilere yönelik açıklamasında saldırıların devam etmesi halinde “kaldıramayacakları bir yük” ile karşılaşacakları uyarısında bulundu.
Pakistan Savunma Bakanı Asıf ise Husileri, ABD-İran çatışmasını kullanarak Suudi Arabistan’ı savaşın içine çekmeye çalışmamaları konusunda uyardı. Asıf, böyle bir girişimin Husiler açısından ciddi sonuçlar doğurabileceğini söyledi.
Türkiye’den Suudi Arabistan’a destek
Türkiye de Suudi Arabistan’a yönelik Husi saldırılarına tepki gösterdi.
Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, “Husilerin Suudi Arabistan’ı hedef alan, sivillerin can ve mal güvenliğini hiçe sayan ve bölgedeki gerilimi tırmandıran saldırılarını en güçlü şekilde kınıyoruz. Suudi Arabistan’ın egemenliği ve toprak bütünlüğüne olan desteğimizi yineliyoruz” ifadeleri kullanıldı.
Mekke Ortak Savunma Anlaşması ne öngörüyor?
Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan arasında 7 Ağustos’ta Mekke’de imzalanan Ortak Savunma Anlaşması, üç ülkeden birine yönelik silahlı saldırının tüm taraflara yapılmış kabul edilmesini öngörüyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, anlaşmanın imza töreninin ardından mekanizmanın “kolektif caydırıcılık” ilkesine dayandığını açıklamıştı.
Anlaşma kapsamında kurulan Stratejik Siyasi ve Savunma Komitesi’nin ilk toplantısı 31 Ağustos’ta İstanbul’da gerçekleştirildi. Üç ülkenin dışişleri ve savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarının katıldığı toplantıda işbirliğinin kurumsallaştırılması için yeni adımlar üzerinde anlaşmaya varıldı.
Pakistan’ın İran’a ilettiği mesaj ve Asıf’ın açıklamaları, Mekke Anlaşması’nın bölgedeki gerilim açısından ilk ciddi sınavlarından biriyle karşı karşıya olduğunu gösterirken, İslamabad’ın mevcut aşamada doğrudan askeri müdahale yerine diplomatik çözümü öne çıkardığı görülüyor.
Yemen’de tansiyon yükseliyor: Ensarullah ABD’ye savaş ilan etti
